{"id":12032,"date":"2014-01-09T21:25:04","date_gmt":"2014-01-09T20:25:04","guid":{"rendered":"http:\/\/xportal.pl\/?p=12032"},"modified":"2014-01-21T14:44:16","modified_gmt":"2014-01-21T13:44:16","slug":"ettore-vernier-falanga-z-problematyki-trzeciej-drogi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/xportal.press\/?p=12032","title":{"rendered":"Ettore Vernier: Falanga. Z problematyki trzeciej drogi"},"content":{"rendered":"

M\u0142ody adwokat zbli\u017ca si\u0119 ideologicznie do w\u0142oskiego faszyzmu, staj\u0105c w opozycji do marksizmu i liberalizmu. Jos\u00e9 Antonio zarzuca tym ideologiom, i\u017c zagra\u017caj\u0105 jedno\u015bci ojczyzny: dogmat walki klasowej i zasada walk mi\u0119dzypartyjnych nie daj\u0105 si\u0119 pogodzi\u0107 z ide\u0105 ojczyzny. Ojczyzna nie jest dla niego jakim\u015b anonimem, wielko\u015bci\u0105 terytorialn\u0105, lecz stoj\u0105c\u0105 ponad klasami i partiami historyczn\u0105 jedno\u015bci\u0105, kt\u00f3r\u0105 pa\u0144stwo, narodowa solidarno\u015b\u0107 i bratnia wsp\u00f3\u0142praca powinny chroni\u0107.<\/p>\n

\u00a0\u00a0 Koncepcja nowego pa\u0144stwa wymaga wyeliminowania paso\u017cytniczych interes\u00f3w grupowych, realizowanych kosztem ca\u0142ego spo\u0142ecze\u0144stwa, i przestawienia spo\u0142ecznego protestu na polityk\u0119 socjalrewolucyjn\u0105 przy przezwyci\u0119\u017ceniu kontrast\u00f3w prawica-lewica. Przy udziale urz\u0105dzonych ju\u017c hiszpa\u0144skich partii nie da si\u0119 realizowa\u0107 radykalnych przemian strukturalnych. Z tego powodu 29 pa\u017adziernika 1933 r., w obliczu wzrastaj\u0105cego braku autorytetu i rosn\u0105cej anarchii, Jos\u00e9 Antonio zak\u0142ada organizacj\u0119 polityczn\u0105 nowego typu, Falange Espa\u00f1ola<\/i>. W swoim przem\u00f3wieniu za\u0142o\u017cycielskim zaznacza, \u017ce to ugrupowanie powinno si\u0119 zasadniczo r\u00f3\u017cni\u0107 od dotychczasowych partii: \u201eUtworzony teraz ruch nie jest \u017cadn\u0105 parti\u0105, [jest] ruchem bez ceregieli, m\u00f3wi\u0105c dosadnie \u2013 antyparti\u0105. Nie nale\u017cy, niech to b\u0119dzie raz na zawsze powiedziane, ani do prawicy, ani do lewicy.\u201d<\/p>\n

\u00a0\u00a0 (\u2026).<\/p>\n

\u00a0\u00a0 Mimo, i\u017c Jos\u00e9 Antonio mia\u0142 powa\u017cne zastrze\u017cenia co do istoty instytucji parlamentu, startuje jednak w listopadowych wyborach 1933 r. jako kandydat niezale\u017cny i zostaje wybrany w swoim okr\u0119gu wyborczym Cadiz. Falanga rozwija podw\u00f3jn\u0105 strategi\u0119: zwalczanie systemu z zewn\u0105trz przy jednoczesnym wykorzystaniu dalekosi\u0119\u017cnych mo\u017cliwo\u015bci propagandowych ze swojego stanowiska w parlamencie (Kortezach). Pierwszym celem Jos\u00e9go Antonia jest zespolenie Falangi z innymi ugrupowaniami socjal- i narodowo-rewolucyjnymi. 13 lutego 1934 r. Falange Espa\u00f1ola<\/i> z JONS jednocz\u0105 si\u0119 w Falange Espa\u00f1ola de las Juntas de Ofensiva Nacional Sindicalista<\/i>. Jos\u00e9 Antonio zapowiada rewolucyjn\u0105 walk\u0119 przeciw pa\u0144stwu liberalno-kapitalistycznemu: \u201eWoleli\u015bmy opu\u015bci\u0107 wygodn\u0105 drog\u0119 i, jak powiedzia\u0142 nasz towarzysz Ledesma Ramos, i\u015b\u0107 drog\u0105 rewolucji, drog\u0105 innych, drog\u0105 prawdziwej rewolucji. Wszystkie dotychczasowe rewolucje by\u0142y niepe\u0142ne, poniewa\u017c nie s\u0142u\u017cy\u0142y narodowej my\u015bli o ojczy\u017anie i idei sprawiedliwo\u015bci spo\u0142ecznej. Teraz jednoczymy obydwie sprawy, ojczyzn\u0119 i sprawiedliwo\u015b\u0107 spo\u0142eczn\u0105, oraz jeste\u015bmy bezwarunkowo i bezpowrotnie zdecydowani, aby prowadzi\u0107 rewolucj\u0119 na fundamencie obu tych niezbitych pryncypi\u00f3w.\u201d<\/p>\n

\u00a0\u00a0 Po rewolucyjnych s\u0142owach nast\u0119puj\u0105 wojskowe akcje zbrojne na ulicach. Falanga stwarza sobie okazje do staczania boj\u00f3w z wrogami z ekstremy lewicowej. Do maja 1934 r. Falanga traci w starciach 9 ludzi. Dwa lata p\u00f3\u017aniej liczba ta podwy\u017csza si\u0119 do 40.<\/p>\n

\u00a0\u00a0 Bezpo\u015brednich akcji falangist\u00f3w nie mo\u017cna por\u00f3wnywa\u0107 z \u201eindywidualnym terrorem\u201d. Du\u017co cz\u0119\u015bciej action directe<\/i> jest w rozumieniu narodowych, jak i lewicowych syndykalist\u00f3w aktem spontanicznego oburzenia, \u201erewolucyjnego, ale tak\u017ce tw\u00f3rczego czynu\u201d. Jako politykuj\u0105cy intelektuali\u015bci, falangi\u015bci odmawiali pocz\u0105tkowo bronienia si\u0119 przed przeciwnikami metod\u0105 przemocy i napad\u00f3w. Wobec eskalacji lewicowego terroru ulicznego Falanga zosta\u0142a zmuszona do rewizji swojej postawy. Si\u0119ga do \u015brodk\u00f3w zapobiegawczych i apeluje o zbrojne poparcie. Bojownicy partii musz\u0105 si\u0119 zobowi\u0105za\u0107 do gotowo\u015bci z\u0142o\u017cenia najwy\u017cszej ofiary. Zasada Jos\u00e9go Antonia, zgodnie z kt\u00f3r\u0105 przemoc nale\u017cy stosowa\u0107 nie jako instrument nacisku, lecz tylko jako ultima ratio<\/i> w walce o wyzwolenie, sta\u0142a si\u0119 zasad\u0105 kieruj\u0105c\u0105 akcjami.<\/p>\n

\u00a0 Prawicowy rz\u0105d wybrany pod koniec 1933 r. ma coraz mniej si\u0142y, by utrzyma\u0107 istniej\u0105cy porz\u0105dek publiczny. Ponad 600.000 bezrobotnych tworzy niebezpieczny potencja\u0142, kt\u00f3ry pod kierownictwem anarchist\u00f3w lub rewolucyjnego skrzyd\u0142a partii socjalistycznej (Largo \u00a0Caballero) mo\u017ce w ka\u017cdej chwili wyst\u0105pi\u0107 przeciw prawicowo-republika\u0144skiemu rz\u0105dowi. Kiedy w pa\u017adzierniku 1934 r. rz\u0105d zmienia si\u0119, skrajna lewica odpowiada wezwaniem do strajku generalnego. W Asturii dochodzi do powstania 30.000 g\u00f3rnik\u00f3w, w Katalonii konstytuuje si\u0119 przeciw centralistycznemu pa\u0144stwu \u201eRepublika Katalo\u0144ska\u201d. Rz\u0105d reaguje na pa\u017adziernikowe niepokoje wprowadzeniem wojska, kt\u00f3re krwawo t\u0142umi powstania. Za cen\u0119 prawie 4.000 zabitych madrycki blok prawicowy staje si\u0119 ponownie, jak si\u0119 pozornie wydaje, panem sytuacji.<\/p>\n

\u00a0\u00a0 Na takim tle obraduje od 4 do 7 pa\u017adziernika pierwszy kongres FE w Madrycie. Bardzo niewielk\u0105 przewag\u0105 g\u0142os\u00f3w Jos\u00e9 Antonio zostaje wybrany na wodza Falangi, dysponuj\u0105cego nieograniczonym zakresem kompetencji. Pod wra\u017ceniem puczu lewicy kongres postanawia, i\u017c Falanga ze swej strony we\u017amie udzia\u0142 w t\u0142umieniu niepokoj\u00f3w. Jos\u00e9 Antonio oferuje rz\u0105dowi pomoc Falangi, przy czym stawia oczywi\u015bcie warunek, \u017ce falangistowskie escudras de action<\/i> wejd\u0105 do akcji pod w\u0142asnym dow\u00f3dztwem. Rz\u0105d odmawia. Woli si\u0119 zda\u0107 na jednostki legionu afryka\u0144skiego, ni\u017c na ruch, kt\u00f3rego dynamika nie zatrzyma si\u0119 przed bramami parlamentu.<\/p>\n

\u00a0\u00a0 Po tej ofercie dla rz\u0105du centralnego narodowi syndykali\u015bci zw\u0105tpili, \u017ce uda si\u0119 wyst\u0105pi\u0107 jednocze\u015bnie przeciw lewicy i prawicy oraz ruszy\u0107 w posadach kapituluj\u0105c\u0105 wskutek problem\u00f3w spo\u0142ecznych prawicow\u0105 klik\u0119. \u201eNadszed\u0142 ju\u017c wreszcie czas, aby nar\u00f3d, kt\u00f3ry skrywa w sobie wielkie mo\u017cliwo\u015bci, przesta\u0142 by\u0107 dojony jak krowa przez kilku karierowicz\u00f3w.\u201d<\/p>\n

\u00a0\u00a0 (\u2026).<\/p>\n

\u00a0\u00a0 Program Falangi podzielony na 27 punkt\u00f3w zosta\u0142 przez Jos\u00e9go Antonia opracowany w listopadzie 1934 r. Obejmuje on sze\u015b\u0107 rozdzia\u0142\u00f3w: Nar\u00f3d \u2013 Jedno\u015b\u0107 \u2013 Imperium; Pa\u0144stwo \u2013 indywidualno\u015b\u0107 \u2013 wolno\u015b\u0107; gospodark\u0119 \u2013 prac\u0119 \u2013 walk\u0119 klas; ziemi\u0119; narodowe wychowanie \u2013 religi\u0119; narodow\u0105 rewolucj\u0119. Og\u00f3lnikowy program nie zawiera w \u017cadnym razie element\u00f3w imperializmu, brakuje tam tak\u017ce wypowiedzi antysemickich, a nawet poruszaj\u0105cych sprawy rasowe.<\/p>\n

\u00a0\u00a0 Hiszpania uj\u0119ta zosta\u0142a jako wsp\u00f3lnota, kt\u00f3rej historyczne zadanie polega na podporz\u0105dkowaniu sobie interes\u00f3w jednostkowych, grupowych i klasowych (art. 1). Ka\u017cdy zamach na jedno\u015b\u0107 Hiszpanii traktowany jest jako zbrodnia. To centralistyczne uj\u0119cie stanowi odpowied\u017a Falangi na silne partykularne i separatystyczne d\u0105\u017cenia w Euzkadi<\/i> i Katalonii. Jak wi\u0119kszo\u015b\u0107 ruch\u00f3w narodowo-rewolucyjnych czas\u00f3w przedwojennych, Falanga pope\u0142nia b\u0142\u0105d, pot\u0119piaj\u0105c wszelkie d\u0105\u017cenia do autonomii i decentralizacji, zamiast wsp\u00f3\u0142pracy z si\u0142ami narodowo-baskijskimi i narodowo-katalo\u0144skimi w ramach federacyjnej ugody.<\/p>\n

\u00a0\u00a0 Falanga widzi pa\u0144stwo jako organ stoj\u0105cy na stra\u017cy nienaruszalno\u015bci ojczyzny. Odrzuca system parlamentarny, kt\u00f3ry w przesz\u0142o\u015bci okaza\u0142 si\u0119 niezdolny do zagwarantowania obywatelom sprawiedliwo\u015bci spo\u0142ecznej i bezpiecze\u0144stwa osobistego.<\/p>\n

\u00a0\u00a0 \u201eNienaruszalno\u015b\u0107 i wolno\u015b\u0107 cz\u0142owieka musi zosta\u0107 jasno uznana za warto\u015b\u0107 wieczn\u0105.\u201d<\/p>\n

\u00a0\u00a0 \u201eAle wolno\u015b\u0107 osobista nie mo\u017ce zosta\u0107 nadu\u017cyta na szkod\u0119 pa\u0144stwa\u201d. (Art. 7.).<\/p>\n

\u00a0\u00a0 To zawarte w zbiorze praw stwierdzenie nie ma nic wsp\u00f3lnego z liberaln\u0105 koncepcj\u0105 pa\u0144stwa, odrzucan\u0105 przez Falang\u0119. \u201eLiberalne pa\u0144stwo nie wierzy w nic, nawet w siebie samo. Przygl\u0105da si\u0119 ono wszelkim mo\u017cliwym eksperymentom, nastawionym na zniszczenie jego samego, ze wzruszeniem ramion.\u201d<\/p>\n

\u00a0\u00a0 Je\u015bli chodzi o mo\u017cliwo\u015bci przezwyci\u0119\u017cenia liberalizmu, Jos\u00e9 Antonio podziela pogl\u0105dy hiszpa\u0144skiego filozofa Ortegi y Gasseta, kt\u00f3ry pisze na temat liberalizmu w eseju O imperium rzymskim<\/i>: \u201eJego wolno\u015bci s\u0105 pomy\u0142k\u0105, jego nauka o spo\u0142ecze\u0144stwie jako samoreguluj\u0105cym si\u0119 organizmie jest s\u0142odkim marzeniem. Ale w liberalizmie wida\u0107 sta\u0142y, aspekt europejskiej, politycznej inspiracji do monomanicznego przeno\u015bnego wyra\u017cania.\u201d Jos\u00e9 Antonio odkrywa w hiszpa\u0144skim faszyzmie idea\u0142 jedno\u015bci, uniwersalny pogl\u0105d na \u017cycie. W my\u015blach Ortegi i Falangi mo\u017cna znale\u017a\u0107 wyra\u017ane punkty styczne.<\/p>\n

\u00a0\u00a0 Art. 9: \u201eGospodarczo widzimy Hiszpani\u0119 jako kraj silnych producent\u00f3w. B\u0119dziemy porz\u0105dkowa\u0107 hiszpa\u0144skie spo\u0142ecze\u0144stwo korporacyjnie, w system syndykat\u00f3w, wed\u0142ug ga\u0142\u0119zi produkcji. Ma to s\u0142u\u017cy\u0107 narodowej wsp\u00f3lnocie gospodarczej.\u201d<\/p>\n

\u00a0\u00a0 Art. 10: \u201eOdrzucamy system kapitalistyczny. Nie docenia on potrzeb narodu, pozbawia uczu\u0107 ludzkich wobec prywatnej w\u0142asno\u015bci, st\u0142acza robotnik\u00f3w w pozbawione formy masy, podatne na n\u0119dz\u0119 i rozpacz. Nasze nastawienie duchowe i nasza \u015bwiadomo\u015b\u0107 narodowa tak\u017ce odrzucaj\u0105 marksizm. B\u0119dziemy kierowa\u0107 ruch klas pracuj\u0105cych, dzisiaj wprowadzanych w b\u0142\u0105d przez marksizm, na tor prawicy. B\u0119dziemy naciska\u0107, aby klasy pracuj\u0105ce bra\u0142y pe\u0142en udzia\u0142 w wielkiej pracy pa\u0144stwa narodowego.\u201d<\/p>\n

\u00a0\u00a0 Art. 11: \u201ePa\u0144stwo narodowo-syndykalistyczne nie b\u0119dzie si\u0119 przygl\u0105da\u0142o bezczynnie uciskowi s\u0142abszych przez klasy silniejsze. Nasz porz\u0105dek radykalnie po\u0142o\u017cy kres walce klasowej. B\u0119dziemy zwalcza\u0107 wszelkimi \u015brodkami nadu\u017cycia, kt\u00f3re wywo\u0142uj\u0105 szkody i anarchi\u0119 i s\u0105 sprzeczne z regulaminem pracy.\u201d<\/p>\n

\u00a0 \u00a0Art. 12: \u201eNasze pa\u0144stwo polepszy warunki \u017cycia wszystkich cz\u0142onk\u00f3w naszego narodu. Nie mo\u017cna pogodzi\u0107 si\u0119 z tym, by olbrzymie masy \u017cy\u0142y w n\u0119dzy, podczas gdy ma\u0142a garstka \u017cyje w luksusie przerastaj\u0105cym ludzkie wyobra\u017cenia.\u201d<\/p>\n

\u00a0\u00a0 Art. 13: \u201ePa\u0144stwo uzna w\u0142asno\u015b\u0107 za \u015brodek prawny s\u0142u\u017c\u0105cy realizacji cel\u00f3w jednostkowych, rodzinnych i ca\u0142ej wsp\u00f3lnoty. B\u0119dzie to chroni\u0107 przed inwazj\u0105 kapitalizmu, spekulacji i lichwiarstwa.\u201d<\/p>\n

\u00a0\u00a0 Art. 14: \u201eJeste\u015bmy za upa\u0144stwowieniem sieci bank\u00f3w.\u201d<\/p>\n

\u00a0\u00a0 Art. 17: \u201eBez wzgl\u0119du na okoliczno\u015bci nale\u017cy poprawi\u0107 warunki \u017cycia na wsi. Wie\u015b jest sta\u0142\u0105 podwalin\u0105 \u017cycia w Hiszpanii. B\u0119dziemy od tej pory nieodwracalnie przeprowadza\u0107 reform\u0119 gospodarcz\u0105 w rolnictwie.\u201d<\/p>\n

\u00a0\u00a0 Art. 19: \u201ePod wzgl\u0119dem socjalnym rolnictwo uporz\u0105dkujemy wed\u0142ug nast\u0119puj\u0105cych zasad. B\u0119dziemy tak rozdziela\u0107 ziemi\u0119 uprawn\u0105, aby ka\u017cda rodzina otrzyma\u0142a swoj\u0105 cz\u0119\u015b\u0107. Ludzie, kt\u00f3rzy wyczerpywali swoje si\u0142y na \u017cmudn\u0105 upraw\u0119 ja\u0142owej ziemi, powinni zosta\u0107 uwolnieni ze swego n\u0119dznego po\u0142o\u017cenia i przesiedleni na nowe, urodzajne ziemie.\u201d<\/p>\n

\u00a0\u00a0 Art. 21: \u201ePa\u0144stwo mo\u017ce bez odszkodowania pozbawi\u0107 obywatela bezprawnie nabytej ziemi.\u201d<\/p>\n

\u00a0\u00a0 Socjalrewolucyjny od\u0142am falangist\u00f3w nie dopuszcza do powi\u0105za\u0144 programowych z partiami prze\u017cytego ju\u017c prawicowego centrum, z kt\u00f3rymi Falanga cz\u0119\u015bciej pozostawa\u0142a w konflikcie, ni\u017c w dobrych uk\u0142adach. Ale mimo nastawienia antykapitalistycznego i socjalrewolucyjnego nie mo\u017cna okre\u015bla\u0107 Falangi jako \u201erewolucyjnej partii lewicowej\u201d, jak to uczyni Brian Crozier. Spo\u0142eczne has\u0142a ruchu Jos\u00e9go Antonia pozostaj\u0105 w nierozerwalnym zwi\u0105zku z narodowymi. Dopiero z tych dw\u00f3ch element\u00f3w tworzy si\u0119 charakterystyczna dla Falangi synteza. My\u015bl spo\u0142eczna Falangi jest skierowana przeciw marksizmowi i przeciw materialistycznej odmianie socjalizmu.<\/p>\n

\u00a0\u00a0 \u201eSocjalizm by\u0142 form\u0105 opozycji przeciw liberalnemu niewolnictwu, ale zagubi\u0142 sw\u00f3j cel, poniewa\u017c omyli\u0142 si\u0119 co do materialistycznego [obrazu] \u017cycia i da\u0142 si\u0119 zwie\u015b\u0107 my\u015blom o zem\u015bcie, oraz g\u0142osi nauk\u0119 o walce klasowej.\u201d Cytat ten \u015bwiadczy, i\u017c Jos\u00e9 Antonio nie negowa\u0142 istoty socjalizmu, lecz po prostu jego materialistyczn\u0105 interpretacj\u0119, wynaturzenie sprzyjaj\u0105ce powstawaniu dogmat\u00f3w, w my\u015bl kt\u00f3rych neguje si\u0119 ide\u0119 ponadklasowej jedno\u015bci i zwalcza ide\u0119 narodow\u0105. Kapitalizm pozostaje obok komunizmu g\u0142\u00f3wnym wrogiem falangist\u00f3w. Kapita\u0142 jako instrument ekonomii musi s\u0142u\u017cy\u0107 wsp\u00f3lnej gospodarce. Przekszta\u0142cenie niesprawiedliwych struktur spo\u0142ecznych nale\u017cy przeprowadzi\u0107 poprzez upa\u0144stwowienie bank\u00f3w i wa\u017cnych dla spo\u0142ecze\u0144stwa zak\u0142ad\u00f3w, reform\u0119 agrarn\u0105 i tworzenie syndykat\u00f3w. Urz\u0105dzenie syndykat\u00f3w gospodarczych nie powinno si\u0119 odby\u0107 wed\u0142ug wzoru w\u0142oskiego systemu korporacyjnego. System ten widzi Jos\u00e9 Antonio jako \u201erozwi\u0105zanie przej\u015bciowe\u201d, jako punkt wyj\u015bciowy dla przysz\u0142ych, rewolucyjnych przemian. W przeciwie\u0144stwie do horyzontalnego kszta\u0142tu w\u0142oskich syndykat\u00f3w, podzielonych na pracownik\u00f3w i pracodawc\u00f3w, w modelu Jos\u00e9go Antonia syndykaty maj\u0105 jednoczy\u0107 obie te grupy, aby przezwyci\u0119\u017cy\u0107 sprzeczno\u015bci. Syndykaty, kt\u00f3re s\u0142u\u017c\u0105 integracji wszystkich bior\u0105cych udzia\u0142 w procesach produkcyjnych, nie s\u0105 prywatnymi zrzeszeniami, lecz bezpo\u015brednimi organami pa\u0144stwa, kt\u00f3rych zadanie polega na dynamizacji rozwoju gospodarczego. Zwi\u0105zki zawodowe i syndykaty powinny si\u0119 wzajemnie przenika\u0107, przy czym syndykatom przypada rola strop\u00f3w w architekturze pa\u0144stwa. Pracownicy powinni zosta\u0107 czynnie zaanga\u017cowani w prowadzenie przedsi\u0119biorstwa i prawodawstwo gospodarcze.<\/p>\n

\u00a0\u00a0 (\u2026).<\/p>\n

\u00a0\u00a0 Od czasu wybor\u00f3w lutowych 1936 r. i utworzenia lawiruj\u0105cego mi\u0119dzy ewolucj\u0105 a rewolucj\u0105 lewicowego rz\u0105du sytuacj\u0119 wewn\u0119trzn\u0105 Hiszpanii charakteryzowa\u0142y niepokoje, zab\u00f3jstwa polityk\u00f3w i pogromy antyklerykalne. Podczas debaty w Kortezach 16 czerwca prawicowy republikanin Gil Robles m\u00f3wi o totalnym zniszczeniu 160 ko\u015bcio\u0142\u00f3w, uszkodzeniu 260 innych, zniszczeniu 269 gmach\u00f3w publicznych, o 269 ofiarach \u015bmiertelnych i 1287 rannych. By\u0142y to ofiary polutowego terroru ulicznego. Podczas gdy upada autorytet i wewn\u0119trzna sp\u00f3jno\u015b\u0107 rz\u0105du, skrajna lewica opracowuje plan wybuchu rewolucyjnego, natomiast skrajna prawica i cz\u0119\u015b\u0107 wojska zawi\u0105zuj\u0105 nici powstania narodowego. Falanga stara si\u0119 trzyma\u0107 z daleka od r\u00f3\u017cnego rodzaju konspiracji i pr\u00f3buje nawi\u0105za\u0107 kontakty z socjalistyczn\u0105 parti\u0105 Prieto, kt\u00f3rej idee spo\u0142eczno-polityczne by\u0142y jej bli\u017csze, ni\u017c idee reakcyjnej prawicy.<\/p>\n

\u00a0\u00a0 Siedz\u0105c w wi\u0119zieniu, Jos\u00e9 Antonio pobiera nauki dotycz\u0105ce przygotowa\u0144 do powstania. Wyobra\u017cenia genera\u0142\u00f3w Franco, Moli i Sanjurjo o klasycznej dyktaturze wojskowej s\u0105 nie do pogodzenia z pryncypiami Falangi. St\u0105d Jos\u00e9 Antonio zabrania wszelkiego udzia\u0142u w przygotowaniach do powstania i kategorycznie odmawia wsp\u00f3\u0142pracy z partiami klasycznego prawego centrum. Sam dochodzi do istotnego wniosku, \u017ce Falanga, jako si\u0142a dynamiczna, zachowa niezale\u017cno\u015b\u0107 i nie pozwoli si\u0119 wykorzysta\u0107 jako szeregi wstecznego powstania. W wielu cyrkularzach nawo\u0142uje on ruch do niewchodzenia w \u017cadne uk\u0142ady z innymi grupami i z wojskiem.<\/p>\n

\u00a0\u00a0 Ale 29 czerwca, trzy tygodnie przed rozpocz\u0119ciem powstania, tymczasowe kierownictwo Falangi w Madrycie zgadza si\u0119 na udzia\u0142 w powstaniu wojskowym, pod warunkiem zachowania samodzielno\u015bci Falangi i nawi\u0105zania kontakt\u00f3w z przyw\u00f3dcami wojskowymi, a nie politycznymi. Ten odwr\u00f3t od linii Jos\u00e9go Antonia nie oznacza przyznania racji wyobra\u017ceniom puczyst\u00f3w. Nast\u0105pi\u0142 on pod wp\u0142ywem wydarze\u0144. Uwi\u0119zienie najwa\u017cniejszego przyw\u00f3dcy Falangi przyczynia si\u0119 do zaistnienia podzia\u0142u w kierownictwie partii, a plany dzia\u0142ania nie s\u0105 jednolite. W tym czasie egzaltowani m\u0142odzi falangi\u015bci pr\u0105 do walki przeciw republice, kt\u00f3ra zdelegalizowa\u0142a parti\u0119 narodowo-syndykalistyczn\u0105 i uwi\u0119zi\u0142a jej przyw\u00f3dc\u0119. W ten spos\u00f3b Falanga zosta\u0142a wci\u0105gni\u0119ta do powstania.<\/p>\n

\u00a0\u00a0 Rzeczywi\u015bcie, wydaje si\u0119, \u017ce tak\u017ce cz\u0119\u015b\u0107 armii dzia\u0142a\u0142a pod wp\u0142ywem ideologii Falangi. Kiedy 12 lipca w hiszpa\u0144skim Maroku zebra\u0142o si\u0119 20.000 cz\u0142onk\u00f3w legionu hiszpa\u0144skiego, w tym wi\u0119kszo\u015b\u0107 oficer\u00f3w s\u0142ynnych Banderas<\/i>, wierny rz\u0105dowi wy\u017cszy komisarz musi stwierdzi\u0107, \u017ce na wieczornym bankiecie za\u017c\u0105dali oni gwa\u0142townie kawy ju\u017c przed pierwszym posi\u0142kiem. Okrzyk \u201eCafe!\u201d rozchodzi\u0142 si\u0119 od sto\u0142u do sto\u0142u, a\u017c zosta\u0142 podchwycony przez ca\u0142\u0105 sal\u0119. Nikt nie obja\u015bni\u0142 komisarzowi, \u017ce oficerowie republiki nie \u017cycz\u0105 sobie \u017cadnej kawy, lecz wznosz\u0105 toast za falang\u0119: Camaradas, Arriba Falange Espanola!<\/i><\/p>\n

\u00a0\u00a0 Jos\u00e9 Antonio realistycznie przewiduje, \u017ce tylko nieznaczna cz\u0119\u015b\u0107 armii, kt\u00f3rej g\u0142\u00f3wne tendencje ukszta\u0142towa\u0142 konstruktywny antykomunizm, przyjmie rozwi\u0105zania Falangi.<\/p>\n

\u00a0\u00a0 Gdy \u201epowstanie narodowe\u201d wybucha w dniu 17 lipca 1936 r. w Melilli, przenosi si\u0119 do Hiszpanii i rozrasta si\u0119 w wojn\u0119 domow\u0105, Falanga ma wiod\u0105cy udzia\u0142 w sukcesach Obozu Narodowego. Ju\u017c w pierwszych dniach powstania zyskuje ona olbrzymie wp\u0142ywy na zajmowanych terytoriach: s\u0105 tam cz\u0142onkowie rewolucyjnej lewicy, kt\u00f3rzy nie wierz\u0105 w zwyci\u0119stwo republiki i przy\u0142\u0105czaj\u0105 si\u0119 do si\u0142 nacjonalist\u00f3w. Do tego dochodz\u0105 nowi cz\u0142onkowie z oboz\u00f3w mieszcza\u0144skiego i monarchistycznego, tak, \u017ce Falanga, kt\u00f3ra do 17 lipca mia\u0142a w Kastylii, Estremadurze i Andaluzji tylko kilkuset zwolennik\u00f3w, urasta w ci\u0105gu paru miesi\u0119cy do partii masowej, skupiaj\u0105cej dziesi\u0105tki tysi\u0119cy nowych ludzi. Z tym rozrostem wi\u0105\u017ce si\u0119 rozmi\u0119kczenie ideologiczne. Kierownictwo Frontu Ludowego ka\u017ce rozstrzela\u0107 elit\u0119 zwi\u0105zan\u0105 z osadzonym w wi\u0119zieniu Szefem. Ruiz de Alda i Ledesma zostaj\u0105 rozstrzelani w Madrycie, Redondo umiera w Kastylii. Po dora\u017anym procesie Jos\u00e9 Antonio zostaje skazany na \u015bmier\u0107. Jego siostra relacjonuje: \u201eNast\u0119pnego dnia, 20 listopada, dwadzie\u015bcia minut przed si\u00f3dm\u0105 us\u0142yszeli\u015bmy salw\u0119, kt\u00f3ra zako\u0144czy\u0142a jego \u017cycie. Egzekucja odby\u0142a si\u0119 na dziedzi\u0144cu prowincjonalnego wi\u0119zienia. Jego ostatnie s\u0142owa by\u0142y pozdrowieniem dla stra\u017cnik\u00f3w, kt\u00f3rzy przyszli go zabra\u0107. Powiedzia\u0142: \u00bbStra\u017cnicy, je\u017celi zrobi\u0142em co\u015b, co was obci\u0105\u017cy\u0142o, wybaczcie mi.\u00ab\u201d<\/p>\n

\u00a0\u00a0 (\u2026).<\/p>\n

\u00a0\u00a0 Oko\u0142o 40.000 brygadzist\u00f3w, w tym wielu Francuz\u00f3w i Belg\u00f3w, zaanga\u017cowa\u0142o si\u0119 po stronie Frontu Ludowego, wspieranego zw\u0142aszcza przez ZSRR. Trzecia Rzesza wysy\u0142a Legion Condor<\/i>, a W\u0142ochy dla wsparcia frankist\u00f3w wysy\u0142aj\u0105 Corpo di Truppe Volontarie<\/i>. Obok tych legionist\u00f3w, kt\u00f3rzy przybyli interweniowa\u0107 jako ochotnicy pa\u0144stwowi, z wielu kraj\u00f3w przybyli tak\u017ce narodowi rewolucjoni\u015bci dla udzielenia pomocy obozowi antykomunistycznemu. Portugalscy ochotnicy tworz\u0105 w\u0142asny legion w liczbie 20.000 ludzi; francuscy faszy\u015bci zak\u0142adaj\u0105 Legion Jeanne d\u2019Arc<\/i>. Genera\u0142 Eoin O\u2019Duffy prowadzi sw\u00f3j sze\u015b\u0107setosobowy batalion na wypraw\u0119 wojenn\u0105 do Malagi. Z Rumunii przybywaj\u0105 si\u0142y zbrojne pod dow\u00f3dztwem genera\u0142a Cantacuzzene. Do niebieskich koszul przy\u0142\u0105czaj\u0105 si\u0119 pojedynczy ideali\u015bci z Belgii i Anglii, jak np. brytyjski poeta Roy Campbell.<\/p>\n

\u00a0\u00a0 W ten spos\u00f3b nacjonalistyczne ruchy r\u00f3\u017cnych europejskich kraj\u00f3w udowodni\u0142y, \u017ce s\u0105 zdolne odci\u0105\u0107 si\u0119 od dotychczasowej ideologii, ograniczonej do ich w\u0142asnych ojczyzn, aby w powi\u0105zaniu z si\u0142ami innych narod\u00f3w walczy\u0107 w og\u00f3lno-nacjonalistycznych celach. Ten wsp\u00f3lny cel pozostaje jeszcze ograniczony: nie jest to zwi\u0105zek antykomunistycznych i antykapitalistycznych narod\u00f3w, lecz wsparcie bratniej Hiszpanii na drodze antykomunistycznej krucjaty. Fakt, i\u017c ta krucjata nie zako\u0144czy\u0142a si\u0119 utworzeniem rewolucyjnego systemu falangistowskiego, lecz zaprowadzeniem represyjnej dyktatury, nie jest win\u0105 ochotnik\u00f3w, kt\u00f3rzy, pe\u0142ni entuzjazmu, wierzyli w Hiszpani\u0119 niebieskich koszul.<\/p>\n

\u00a0\u00a0 Teoretycy pa\u0144stwa korporacyjnego, szczeg\u00f3lnie we W\u0142oszech, pr\u00f3buj\u0105 oddzieli\u0107 spraw\u0119 faszyzmu od konserwatyzmu i reakcji. Sergio Panunzio pisze w pa\u017adzierniku 1936 r. w \u201eCritica Fascista\u201d: \u201eNa lewo s\u0105 komuni\u015bci, ale tak\u017ce faszy\u015bci. Zar\u00f3wno konserwatyzm, jak i bia\u0142a reakcja znajduj\u0105 si\u0119 po drugiej stronie przepa\u015bci. Pragniemy, by przedsi\u0119wzi\u0119cia polityczne i spo\u0142eczne nie urzeczywistnione przez dyktatur\u0119 Primo de Rivery (1923-1930) by\u0142y pierwszorz\u0119dn\u0105 trosk\u0105 dzisiejszych powsta\u0144c\u00f3w, nie tylko, gdy zwyci\u0119\u017caj\u0105, lecz tak\u017ce, gdy zechc\u0105 owo zwyci\u0119stwo wykorzysta\u0107 i uwieczni\u0107.\u201d<\/p>\n

\u00a0\u00a0 Ambicje Franco, przeciw kt\u00f3rym zawi\u0105zuje si\u0119 zaci\u0119ta i niejednolita opozycja ze strony Falangi, si\u0119gaj\u0105 jednak nie dalej, ni\u017c do wyeliminowania bia\u0142ej reakcji. Przygotowuje si\u0119 on do scalenia grup ruchu powsta\u0144czego wok\u00f3\u0142 w\u0142asnej osoby. Na mocy dekretu z 19 kwietnia 1937 r. Falanga zosta\u0142a przymusowo w\u0142\u0105czona do Falange Espa\u00f1ola Tradicionalista y de las Juntas de Ofensiva Nacional Sindicalista<\/i>. Wszystkie inne partie zosta\u0142y skasowane. Falangistowska Milicia<\/i> \u0142\u0105czy si\u0119 z monarchistycznymi Requetes<\/i>. Ta przymusowa inkorporacja oznacza koniec samodzielnej Falangi; eliminacj\u0119 jej nacjonalistycznego i socjalrewolucyjnego programu; dopasowanie jej do odrestaurowanego i kierowanego przez Franco kartelu, w kt\u00f3rym dominuj\u0105 wielcy w\u0142a\u015bciciele ziemscy oraz kler. Dynamika ruchu zostaje zd\u0142awiona. Ka\u017cda polityczna inicjatywa przemian w my\u015bl za\u0142o\u017ce\u0144 Jos\u00e9go Antonia jest neutralizowana. Tym samym zabrania si\u0119 przeprowadzania rewolucji narodowo-syndykalistycznej.<\/p>\n

\u00a0\u00a0 Opozycja falangist\u00f3w przeciw przymusowemu zjednoczeniu jest ju\u017c niedostrzegalna, poniewa\u017c falangistowskie stra\u017ce, kt\u00f3rych liczebno\u015b\u0107 wynosi w 1937 r. oko\u0142o 130.000 ludzi, rozdzielono po wszystkich odcinkach frontu. Wielu falangist\u00f3w, nosz\u0105cych niebieskie koszule, zajmuje biern\u0105 podstaw\u0119 wobec idei Falangi. Mimo to cz\u0119\u015b\u0107 camisas viejas<\/i> [\u201estarych koszul\u201d] pod przyw\u00f3dztwem Manuela Hedilli pr\u00f3buje uformowa\u0107 rewolucyjn\u0105 junt\u0119 zwr\u00f3con\u0105 przeciw Franco i obej\u015b\u0107 dekret z boku. Odpowiedzi\u0105 Franco jest wyrok \u015bmierci dla Hedilli i innych przyw\u00f3dc\u00f3w Falangi, zamieniony p\u00f3\u017aniej na kar\u0119 pozbawienia wolno\u015bci. Zorganizowana opozycja ulega rozbiciu.<\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: <\/b>Ettore Vernier, Falange. Zur Problematik eines Dritten Weges<\/i>, \u201eJunges Forum\u201d, 1977-1978, nr 5-6. (Prze\u0142. Leszek Popiel.).<\/p>\n

\"1253040434_0\"<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

M\u0142ody adwokat zbli\u017ca si\u0119 ideologicznie do w\u0142oskiego faszyzmu, staj\u0105c w opozycji do marksizmu i liberalizmu. Jos\u00e9 Antonio zarzuca tym ideologiom, i\u017c zagra\u017caj\u0105 jedno\u015bci ojczyzny: dogmat […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":12033,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"jetpack_publicize_message":"","jetpack_is_tweetstorm":false,"jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":false,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","enabled":false}}},"categories":[23,6],"tags":[1364,352,354,617],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2014\/01\/1253040434_0.jpg?fit=470%2C300&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p5dyvz-384","jetpack-related-posts":[{"id":1721,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=1721","url_meta":{"origin":12032,"position":0},"title":"X. dr M Sieniatycki: Mi\u0142o\u015b\u0107 Ojczyzny","date":"4 stycznia 2012","format":false,"excerpt":"Od Redakcji: Przybli\u017camy Pa\u0144stwu interesuj\u0105cy wyj\u0105tek z przedwojennego wydania Podr\u0119cznika Etyki Katolickiej, po\u015bwi\u0119cony mi\u0142o\u015bci do Ojczyzny oraz w\u0142a\u015bciwemu rozumieniu kwestii u\u017cycia w\u0142asno\u015bci. \u00a7 4. Mi\u0142o\u015b\u0107 Ojczyzny Czwarte przykazanie nakazuje opr\u00f3cz rodzic\u00f3w, krewnych, mi\u0142owa\u0107 tak\u017ce swoj\u0105 Ojczyzn\u0119. Nazwa \u201eOjczyzna\u201d obejmuj\u0119 religj\u0119, ziemi\u0119 ojczyst\u0105, j\u0119zyk macierzysty, ludzi t\u0105 sam\u0105 co my ziemi\u0119\u2026","rel":"","context":"In "Inne"","img":{"alt_text":"","src":"","width":0,"height":0},"classes":[]},{"id":29874,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=29874","url_meta":{"origin":12032,"position":1},"title":"Gda\u0144sk: Patrioci uczcili pami\u0119\u0107 x. pra\u0142ata Henryka Jankowskiego","date":"13 lipca 2017","format":false,"excerpt":"12 lipca 2017 r., w si\u00f3dm\u0105 rocznic\u0119 \u015bmierci legendarnego proboszcza parafii \u015bw. Brygidy w Gda\u0144sku, pod pomnikiem po\u015bwi\u0119conym temu wybitnemu dzia\u0142aczowi na rzecz Ko\u015bcio\u0142a i Ojczyzny, zebrali si\u0119 przedstawiciele lokalnych \u015brodowisk patriotycznych i narodowych, pragn\u0105cych zado\u015b\u0107uczyni\u0107 jego pami\u0119ci. Warto wspomnie\u0107 tutaj tak\u017ce o niechlubnej roli pewnego by\u0142ego ministranta pos\u0142uguj\u0105cego swego\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2017\/07\/19988980_695306210661621_2124350170_n.jpg?fit=570%2C960&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":14937,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=14937","url_meta":{"origin":12032,"position":2},"title":"Polska: Awantura o Kim Ir Sena","date":"2 lipca 2014","format":false,"excerpt":"Przedstawiciele grup lewicowych wyrazili oburzenie planem wystawienia w Polsce opery \"Morze krwi\" autorstwa Kim Ir Sena.\u00a0Zdaniem przygotowuj\u0105cych spektakl opowiadaj\u0105cy o walce z japo\u0144sk\u0105 okupacj\u0105 Korei utw\u00f3r niesie przes\u0142anie feministyczne ukazuj\u0105c udzia\u0142 kobiet korea\u0144skich w walce o wyzwolenie ojczyzny. W li\u015bcie otwartym podpisanym\u00a0m.in.\u00a0przez dzia\u0142aczy M\u0142odych Socjalist\u00f3w, Polskiej Partii Socjalistycznej i partii\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/korea.jpg?fit=665%2C385&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":24773,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=24773","url_meta":{"origin":12032,"position":3},"title":"W\u0119gry: I to jest m\u0105\u017c stanu","date":"16 marca 2016","format":false,"excerpt":"15 marca, stoj\u0105c przed W\u0119gierskim Muzeum Narodowym, premier Viktor Orb\u00e1n wyg\u0142osi\u0142 przem\u00f3wienie z okazji rocznicy wybuchu \"wiosny lud\u00f3w\" na W\u0119grzech, obchodzonej w jego kraju jako \u015bwi\u0119to pa\u0144stwowe. Obwie\u015bci\u0142 w nim, \u017ce 168 lat po tych historycznych wydarzeniach nasza wsp\u00f3lna ojczyzna Europa nie jest wolna, poniewa\u017c\u00a0dzi\u015b nie wolno w Europie wypowiada\u0107\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"Viktor Orban Hungarian national gallery","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/Orban_z_obrazem.jpg?resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":34200,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=34200","url_meta":{"origin":12032,"position":4},"title":"Zaproszenie na Marsz Niepodleg\u0142o\u015bci i protest przed ambasad\u0105 Ukrainy","date":"6 listopada 2018","format":false,"excerpt":"Jak co roku zapraszamy wszystkich naszych sympatyk\u00f3w i czytelnik\u00f3w portalu na Marsz Niepodleg\u0142o\u015bci w bloku wraz z organizacj\u0105 Falanga pod patronatem Xportal.pl. W setn\u0105 rocznic\u0119 odzyskania niepodleg\u0142o\u015bci chcemy podkre\u015bli\u0107, \u017ce dzi\u015b konieczno\u015bci\u0105 dla wszystkich polskich patriot\u00f3w jest sprzeciwianie si\u0119 zale\u017cno\u015bci naszej Ojczyzny wobec jakichkolwiek obcych o\u015brodk\u00f3w si\u0142y i kszta\u0142towanie naszej\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/marsz.jpg?fit=960%2C589&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":20335,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=20335","url_meta":{"origin":12032,"position":5},"title":"Syria: ISIS pobite w Jarmuk","date":"16 kwietnia 2015","format":false,"excerpt":"Palesty\u0144skie ruchy zbrojne przy wsparciu syryjskiej armii oczy\u015bci\u0142y z band \u201ePa\u0144stwa Islamskiego\u201d prawie ca\u0142y teren obozu w Jarmuk. Ostatnie przycz\u00f3\u0142ki wahabit\u00f3w w obozie s\u0105 powoli likwidowane. Po\u0142o\u017cony siedem kilometr\u00f3w na po\u0142udnie od Damaszku ob\u00f3z w Jarmuk jest najwi\u0119kszym na Bliskim Wschodzie obozem palesty\u0144skich uchod\u017ac\u00f3w wyp\u0119dzonych z ojczyzny przez \u017byd\u00f3w. Zbrojne\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2015\/04\/abu-kefah-ghazi-battle-for-yarmouk.jpg?fit=495%2C331&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/12032"}],"collection":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=12032"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/12032\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12034,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/12032\/revisions\/12034"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/12033"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=12032"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=12032"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=12032"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}