{"id":12197,"date":"2014-01-21T14:00:53","date_gmt":"2014-01-21T13:00:53","guid":{"rendered":"http:\/\/xportal.pl\/?p=12197"},"modified":"2014-01-21T14:00:53","modified_gmt":"2014-01-21T13:00:53","slug":"raport-z-gagauzji-20-stycznia","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/xportal.press\/?p=12197","title":{"rendered":"Raport z Gagauzji (20 stycznia)"},"content":{"rendered":"

W zwi\u0105zku z orzeczeniem s\u0105du rejonowego w Komracie o niekonstytucyjno\u015bci zaplanowanych na 2 lutego referend\u00f3w konsultacyjnego i prawodawczego w Gagauzji, Kiszyni\u00f3w zablokowa\u0142 operacje bud\u017cetowe Gagauzji na rok 2014 przeznaczone na sfinansowanie przeprowadzenia plebiscytu. Celem tej decyzji jest zerwanie planowanego w Gagauzji referendum Pierwotnie na sfinansowanie referendum Zgromadzenie Narodowe Gagauzji (ZNG) przeznaczy\u0142o 940 tysi\u0119cy lei.<\/p>\n

W zwi\u0105zku z zaistnia\u0142\u0105 sytuacj\u0105, baszkan Gagauzji, Michai\u0142 Formuza\u0142 zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 do narodu z wnioskiem o powszechn\u0105 zbi\u00f3rk\u0119 \u015brodk\u00f3w na potrzeby zorganizowania plebiscytu. Poni\u017cej zamieszczamy t\u0142umaczenie wyst\u0105pienia M. Formuza\u0142a:<\/p>\n

\u201eDrodzy mieszka\u0144cy Gagauzji!<\/p>\n

Jak wiecie, 2 lutego na terytorium Autonomii b\u0119d\u0105 mia\u0142y miejsce referenda konsultacyjne i prawodawcze. Na potrzeby referendum Narodowe Zgromadzenie Gagauzji wydzieli\u0142o w bud\u017cecie na 2014 r. 940 tysi\u0119cy lei. Jednak 5.12.2013 r. decyzj\u0105 s\u0105du w Komracie zapad\u0142o Orzeczenie o wstrzymaniu wej\u015bcia w \u017cycie Uchwa\u0142y Zgromadzenia Narodowego Gagauzji o przeprowadzeniu referend\u00f3w prawodawczego i konsultacyjnego w Gagauzji wyznaczonych na 2.02.2014 roku, blokuj\u0105c \u015brodki przeznaczone na przeprowadzenie referend\u00f3w. Jednocze\u015bnie Prokuratura Republiki Mo\u0142dowa wszcz\u0119\u0142a post\u0119powania karne przeciwko deputowanym ZNG.<\/p>\n

W zaistnia\u0142ych okoliczno\u015bciach, wobec pr\u00f3b zerwania przeprowadzenia Referend\u00f3w, a tak\u017ce wobec pr\u00f3b prawnego prze\u015bladowania deputowanych do ZNG, zwracam si\u0119 do mieszka\u0144c\u00f3w Autonomii z pro\u015bb\u0105 o pomoc w zebraniu \u015brodk\u00f3w na przeprowadzenie Referend\u00f3w prawodawczego i konsultacyjnego w Gagauzji, wyznaczonych na 2 lutego 2014 r.\u00a0<\/i><\/p>\n

Z powa\u017caniem,<\/p>\n

Przyw\u00f3dca (Baszkan)
\nGagauzji \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0\u00a0<\/i><\/p>\n

M. Formuza\u0142<\/i>\u201d<\/p>\n

\u00a020 lutego M. Formuza\u0142 spotka\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c z przyby\u0142ymi do Gagauzji przedstawicielami Zwi\u0105zku Dziennikarzy Kraj\u00f3w Ba\u0142ka\u0144skich, w\u015br\u00f3d kt\u00f3rych znale\u017ali si\u0119 przewodnicz\u0105cy organizacji, Ali Sojdan; jej generalny koordynator Jadej Jozsoi, a tak\u017ce dziennikarz z Macedonii, Zechrijan Salich. Podczas spotkania rozmawiano o wymianie do\u015bwiadcze\u0144 i kontakt\u00f3w pomi\u0119dzy dziennikarzami z Autonomii i z Ba\u0142kan\u00f3w, a tak\u017ce o realizacji wsp\u00f3lnych projekt\u00f3w. Przyw\u00f3dca Gagauzji podzi\u0119kowa\u0142 zagranicznym dziennikarzom za wizyt\u0119 i wyrazi\u0142 nadziej\u0119, \u017ce wsp\u00f3\u0142praca mi\u0119dzy dziennikarzami gagauskimi i ba\u0142ka\u0144skimi b\u0119dzie si\u0119 rozwija\u0107 i ulega\u0107 zacie\u015bnieniu.<\/p>\n

Tego dnia odby\u0142o si\u0119 tak\u017ce w Komracie wsp\u00f3lne posiedzenie rz\u0105du i parlamentu Gagauzji z wiceministrami niemal wszystkich resort\u00f3w i agencji rz\u0105dowych funkcjonuj\u0105cych na terenie Republiki Mo\u0142dowa. Przedstawiciele w\u0142adz Autonomii poddali pod dyskusj\u0119 szereg kwestii zwi\u0105zanych ze wsp\u00f3\u0142prac\u0105 pomi\u0119dzy w\u0142adzami mo\u0142dowskimi i gagauskimi, szczeg\u00f3lnie w obszarze decyzji podejmowanych przez ministerstwa republika\u0144skie.<\/p>\n

\u201eRz\u0105d przyj\u0105\u0142 bardzo wiele reform, zupe\u0142nie nie bior\u0105c pod uwag\u0119 istnienia Autonomii Gagauskiej i lekcewa\u017c\u0105c Ustaw\u0119 o szczeg\u00f3lnym statusie prawnym Gagauzji. W rezultacie pojawi\u0142o si\u0119 wiele sprzeczno\u015bci i kwestie, kt\u00f3re trzeba b\u0119dzie rozwi\u0105za\u0107<\/i>\u201d powiedzia\u0142 na posiedzeniu M. Formuza\u0142.<\/p>\n

Na koniec podj\u0119to decyzj\u0119 o powo\u0142aniu specjalnej komisji na szczeblu ekspert\u00f3w i przewodnicz\u0105cych poszczeg\u00f3lnych agencji oraz o sporz\u0105dzeniu zestawu ko\u0144cowych dokument\u00f3w. Ministrowie poszczeg\u00f3lnych resort\u00f3w rz\u0105du Gagauzji maj\u0105, zgodnie z decyzj\u0105 Baszkana, sporz\u0105dzi\u0107 dokumentacj\u0119 w zakresie spraw poruszonych na posiedzeniu. Zdaniem M. Formuza\u0142a, konieczna b\u0119dzie dog\u0142\u0119bna modernizacja mo\u0142dowskiego prawodawstwa tak, by sta\u0142o si\u0119 zgodne z Ustaw\u0105 o szczeg\u00f3lnym statusie prawnym Gagauzji.<\/p>\n

19 stycznia w Czadyr-\u0141undze odby\u0142 si\u0119 wi\u0119c mieszka\u0144c\u00f3w w akcie poparcia dla referend\u00f3w zaplanowanych na 2 lutego. By\u0142o to ju\u017c kolejne tego typu zgromadzenie po podobnym wiecu w Komracie 18 stycznia. W zgromadzeniu w Czadyr-\u0141undze wzi\u0119\u0142o udzia\u0142 od trzech do czterech tysi\u0119cy ludzi, w tym mieszka\u0144cy Komratu, Taraklii, Wu\u0142kaneszt\u00f3w i Bessarabki (dwie ostatnie miejscowo\u015bci po\u0142o\u017cone s\u0105 poza granicami Gagauzji). Zebrani trzymali transparenty z has\u0142ami \u201eReferendum ma by\u0107!\u201d i \u201eTak dla Unii Celnej, tak dla szczeg\u00f3lnego statusu prawnego Gagauzji\u201d. Nad zgromadzeniem powiewa\u0142y flagi Mo\u0142dowy, Gagauzji, Wsp\u00f3lnoty Niepodleg\u0142ych Pa\u0144stw oraz sztandary niepodleg\u0142ej Republiki Gagauskiej z lat 90-tych (z symbolem wilka).<\/p>\n

Przemawiaj\u0105cy na wiecu zast\u0119pca Baszkana, Walerij Janog\u0142o przestrzeg\u0142 zebranych przed utrat\u0105 przez Gagauzj\u0119 niepodleg\u0142o\u015bci w przypadku wst\u0105pienia przez ni\u0105 do Unii Europejskiej. \u201eW UE jest Parlament Europejski, Komisja Europejska, Europejski Bank Centralny, podczas gdy Unia Celna to projekt ekonomiczny. Mo\u0142dowa nie straci w nim nawet cz\u0119\u015bci swoich pe\u0142nomocnictw<\/i>\u201d powiedzia\u0142 do zebranych W. Janog\u0142o.<\/p>\n

Pierwszy prezydent Republiki Gagauzji, Stepan Topa\u0142 powiedzia\u0142 \u201eNikt nam nie podarowa\u0142 autonomii. Zapracowali\u015bmy na ni\u0105 nasza jedno\u015bci\u0105 w latach 90-tych. <\/i>(\u2026) To bolesne, o tym m\u00f3wi\u0107. Dzi\u015b deputowani do naszego parlamentu gagauskiego wyjechali. Nie mo\u017cemy ich zebra\u0107, by powiedzieli \u2013 tak dla referendum, tak dla narodu <\/i>gagauskiego\u201d.<\/p>\n

Swoj\u0105 dezaprobat\u0119 dla prac delegat\u00f3w ZNG w Centralnej Komisji Wyborczej Gagauzji wyrazi\u0142 przewodnicz\u0105cy izby wy\u017cszej parlamentu Gagauzji, istniej\u0105cej w czasach Republiki na pocz\u0105tku lat 90-tych, Michai\u0142 Kendigelian.<\/p>\n

\u201eW CKW przedstawiciele Zgromadzenia Narodowego, przedstawiciele partii demokratycznej znikaj\u0105. Podaj\u0105 przy tym usprawiedliwienia o k\u0142opotach zdrowotnych. Dopad\u0142a ich biegunka. Takich schorowanych trzeba b\u0119dzie w przysz\u0142o\u015bci zast\u0105pi\u0107 prawdziwymi patriotami Gagauzji<\/i>\u201d z\u0142o\u015bliwie ironizowa\u0142 M. Kengilian.<\/p>\n

M. Formuza\u0142 w swoim wyst\u0105pieniu powiedzia\u0142, \u017ce \u201eani jeden deputowany z Unii Europejskiej, ani jedno pa\u0144stwo nie pot\u0119pi\u0142o referendum. <\/i>(\u2026) To nasze ustawowe prawo. To normalne, gdy naradzamy si\u0119 wsp\u00f3lnie z narodem, wi\u0119c podtrzymujemy t\u0105 dobr\u0105 demokratyczn\u0105 tradycj\u0119 w kraju. W\u0142adza i nar\u00f3d powinny by\u0107 wzajemnie ze sob\u0105 zwi\u0105zane. Referenda postawi\u0105 kropk\u0119 nad kupnem-sprzeda\u017c\u0105 g\u0142os\u00f3w wyborc\u00f3w<\/i>\u201d.<\/p>\n

Deputowany do ZNG, Fiodor Gagauz\u00a0 o\u015bwiadczy\u0142 z kolei \u201eDzisiejszy miting, to domaganie si\u0119 od centrum, by stworzy\u0142o warunki dla pos\u0142ugiwania si\u0119 przez nas naszymi kompetencjami. Jak jednak reaguje centrum? Wszczyna post\u0119powania karne przeciwko deputowanym. W nieodleg\u0142ej przysz\u0142o\u015bci zostanie nam tylko jedno prawo \u2013 wybiera\u0107 baszkana, kt\u00f3ry nie b\u0119dzie mia\u0142 \u017cadnych praw<\/i>\u201d.<\/p>\n

Obecny na spotkaniu Siergiej Filippow, burmistrz Taraklii, stolicy s\u0105siaduj\u0105cego z Gagauzj\u0105 rejonu zamieszkanego w ponad 60% przez Bu\u0142gar\u00f3w i stanowi\u0105cego na pocz\u0105tku lat 90-tych cz\u0119\u015b\u0107 Republiki Gagauzji zadeklarowa\u0142 pe\u0142n\u0105 solidarno\u015b\u0107 ze swoimi tura\u0144skimi s\u0105siadami. W dzie\u0144 trwania referendum, tysi\u0105c mieszka\u0144c\u00f3w rejonu taraklijskiego na podobnym jak w Czadyr-\u0141undze zgromadzeniu powie \u201etak\u201ddla Unii Celnej i dla autonomii.<\/p>\n

\u201eZiemia Bud\u017caku, gdzie obok siebie \u017cyj\u0105 Gagauzi i Bu\u0142garzy, gdzie spoczywaj\u0105 nasi przodkowie \u2013 to nasza ojczyzna, kt\u00f3rej nikt nam nie odbierze. <\/i>(\u2026) Dzi\u015b ka\u017c\u0105 nam wierzy\u0107 w to, w co nie wierzymy, ka\u017c\u0105 nam kocha\u0107 to, czego nie kochamy, ale wiemy, podobnie jak wy, \u017ce zar\u00f3wno dla Bu\u0142gar\u00f3w, jak i dla Gagauz\u00f3w s\u0142o\u0144ce wznosi si\u0119 na Wschodzie. Dzi\u015b w\u0142adza Gagauzji jest zjednoczona jak nigdy, i my Bu\u0142garzy,m jeste\u015bmy dumni z tego, co osi\u0105gn\u0119\u0142a Autonomia, poniewa\u017c nasze losy s\u0105 ze sob\u0105 splecione. Nic nas nie dzieli, wsp\u00f3lne s\u0105 nasze nieszcz\u0119\u015bcia i nasze rado\u015bci<\/i>\u201d patetycznie zako\u0144czy\u0142 swoje wyst\u0105pienie S. Filipow.<\/p>\n

Przewodnicz\u0105cy rady miejskiej Czadyr-\u0141ungi, Konstanty Kielesz odwo\u0142a\u0142 si\u0119 do wsp\u00f3lnej przesz\u0142o\u015bci i wsp\u00f3lnego przysz\u0142ego przeznaczenia Mo\u0142dowy i Gagauzji: \u201eChcemy, by Mo\u0142dowa jako kraj o sze\u015bciuset letniej historii pozosta\u0142a na mapie \u015bwiata. By rozwija\u0142a swoj\u0105 gospodark\u0119 i stosunki zewn\u0119trzne w oparciu o dobros\u0105siedzk\u0105 podstaw\u0119. Je\u015bli krajem takim b\u0119dzie Mo\u0142dowa, b\u0119dzie nim te\u017c Gagauzja<\/i>\u201d.<\/p>\n

Siergiej Czimpojew, pose\u0142 do ZNG,\u00a0 umie\u015bci\u0142 Gagauzj\u0119 w awangardzie reorientacji geopolitycznej Mo\u0142dowy. \u201eDzi\u015b Gagauzja jest lokomotyw\u0105, do kt\u00f3rej podczepia si\u0119 coraz wi\u0119cej wagon\u00f3w. Przy\u0142\u0105czy\u0142y si\u0119 do nas ju\u017c Bessarabka i Taraklia. Przy\u0142\u0105cz\u0105 si\u0119 tak\u017ce inne regiony<\/i>\u201d.<\/p>\n

Dzia\u0142acz spo\u0142eczny i jeden z \u201eojc\u00f3w-za\u0142o\u017cycieli\u201d Autonomii, Leonid Dobrow zaapelowa\u0142 do, reprezentuj\u0105cego niech\u0119tn\u0105 idei referendum Demokratyczn\u0105 Parti\u0119 Mo\u0142dowy (uczestnicz\u0105c\u0105 w prozachodniej koalicji rz\u0105dz\u0105cej w Kiszyniowie), burmistrza Komratu, Niko\u0142aja Dudog\u0142o: \u201eDo 2 lutego masz szans\u0119 si\u0119 poprawi\u0107 i wezwa\u0107 do udzia\u0142u w referendum, jak post\u0105pili rz\u0105dz\u0105cy w innych miejscowo\u015bciach<\/i>\u201d. W przeciwnym razie, w referendum we\u017amie udzia\u0142 ca\u0142y nar\u00f3d gagauski, z wyj\u0105tkiem jednego cz\u0142owieka \u2013 N. Dudog\u0142o, stwierdzi\u0142 ironicznie L. Dobrow. Jego zdaniem, burmistrz Komratu stawia szereg trudno\u015bci przed organizatorami referendum. Nie udost\u0119pni\u0142 im na przyk\u0142ad na potrzeby sobotniego wiecu nale\u017c\u0105cego do merostwa domu kultury w stolicy Gagauzji. \u201ePrzez sze\u015b\u0107 lat popiera\u0142em go przeciw Formuza\u0142owi.<\/i> (\u2026) W polityce nie ma przyjaci\u00f3\u0142, lecz tylko interesy narodu. Je\u015bli Dudog\u0142o b\u0119dzie przeciwko referendum – zmieciemy go<\/i>\u201d o\u015bwiadczy\u0142 wojowniczo L. Dobrow. \u201eU gagauskiego konia nie ma biegu wstecznego<\/i> (\u2026) je\u015bli dzi\u015b skapitulujemy, jutro przejad\u0105 po nas zardzewia\u0142e czo\u0142gi z Bukaresztu<\/i>\u201d zako\u0144czy\u0142 gagauski dzia\u0142acz narodowy.<\/p>\n

Deputowana do parlamentu w Kiszyniowie, Irina W\u0142ach powt\u00f3rzy\u0142a swoj\u0105 znan\u0105 ju\u017c ide\u0119 zjednoczenia wszystkich si\u0142 politycznych i ca\u0142ego narodu gagauskiego wok\u00f3\u0142 idei referendum: \u201eW Gagauzji ponad 90% g\u0142os\u00f3w padnie za Uni\u0105 Celn\u0105, za naszym za\u015b przyk\u0142adem p\u00f3jdzie ca\u0142a Mo\u0142dowa. <\/i>(\u2026) Na tym placu nie ma flag partyjnych. Dzi\u015b wszystkie partie porozumia\u0142y si\u0119 \u2013 do 2 lutego wznosimy sztandar jednej gagauskiej idei narodowej. Wszyscy pracujemy dla dobra interes\u00f3w narodu gagauskiego<\/i>\u201drozgrzewa\u0142a patriotyczne uczucia I. W\u0142ach.<\/p>\n

Gieorgij Lejczu, deputowany do ZNG, powiedzia\u0142, \u017ce \u201enie pozwoli\u0107 zorganizowa\u0107 referendum , oznacza nie pozwoli\u0107 wypowiedzie\u0107 si\u0119 narodowi<\/i>\u201d.<\/p>\n

Deputowany z Wulkaneszt\u00f3w, Roman Tiutin zapewni\u0142 \u017ce \u201eWulkaneszty ju\u017c si\u0119 wypowiedzia\u0142y –
\n\u201etak\u201d za referendum, \u201etak\u201d za Uni\u0105 Celn\u0105. Przez rok walczyli\u015bmy o t\u0105 dat\u0119. Przez rok na ka\u017cdym posiedzeniu domagali\u015bmy si\u0119 w\u0142\u0105czenia tego punktu do porz\u0105dku dnia<\/i>\u201d.<\/p>\n

Przyby\u0142y z Komratu Michai\u0142 W\u0142ach zaapelowa\u0142 na koniec wiecu do obecnych o wsparcie kolejnego zgromadzenia, jakie ma by\u0107 zorganizowane 26 stycznia w stolicy Gagauzji.<\/p>\n

Do\u0142\u0105czenie do inicjatywy gagauskiej zapowiedzia\u0142 dziennikarzom burmistrz Bessarabki, stolicy rejonu o tej samej nazwie, s\u0105siaduj\u0105cego z Gagauzj\u0105, Niko\u0142aj Niko\u0142ajew. Ju\u017c 17 stycznia g\u0142osami rady miejskiej Bessarabki postanowiono zwo\u0142a\u0107 na 2 lutego wi\u0119c mieszka\u0144c\u00f3w, na kt\u00f3rym wyra\u017c\u0105 oni swoje poparcie dla referendum w Gagauzji. \u201eRadnemu miejskiemu z partii komunistycznej, Fiodorowi \u017belezog\u0142o zalecono oceni\u0107 na tym wiecu wraz z narodem kierunek rozwoju kraju<\/i>\u201d powiedzia\u0142 N. Niko\u0142ajew.<\/p>\n

W odpowiedzi Kancelaria Pa\u0144stwowa przes\u0142a\u0142a ostrze\u017cenie, by deputowani zmienili swoj\u0105 decyzj\u0119, gdy\u017c ta podj\u0119ta dotychczas jest bezprawna. \u201eKancelaria Pa\u0144stwowa niczym nie umotywowa\u0142a swoich zastrze\u017ce\u0144, odsy\u0142aj\u0105c jedynie do jakich\u015b paragraf\u00f3w ustawy, w niewielkim stopniu pasuj\u0105cych do tej sytuacji<\/i>\u201d skomentowa\u0142 N. Niko\u0142ajew.<\/p>\n

Doda\u0142 nast\u0119pnie, \u017ce przygotowania do wiecu ju\u017c si\u0119 rozpocz\u0119\u0142y: rozwieszane s\u0105 og\u0142oszenia i wszyscy mieszka\u0144cy zostali zaproszeni na zgromadzenie, kt\u00f3re odb\u0119dzie si\u0119 2 lutego o 10.00 przed miejskim domem kultury.<\/p>\n

\u201eWierz\u0119, \u017ce referendum w Gagauzji odb\u0119dzie si\u0119, gdy\u017c w t\u0119 spraw\u0119 zaanga\u017cowana jest du\u017ca cz\u0119\u015b\u0107 narodu i wszystkie ga\u0142\u0119zie w\u0142adzy autonomii, zjednoczone wok\u00f3\u0142 tej idei<\/i>\u201d powiedzia\u0142 na koniec burmistrz Bessarabki.<\/p>\n

20 stycznia I. W\u0142ach z partii komunistycznej wystosowa\u0142a list otwarty do prezes sp\u00f3\u0142ki skarbu pa\u0144stwa \u201eTeleradio Gagauzji\u201d, Anny Charlamenko ze skarg\u0105 na brak rzetelnych informacji na temat aktywno\u015bci zwolennik\u00f3w referend\u00f3w wyznaczonych na 2 lutego. Wed\u0142ug I. W\u0142ach, w gagauskim radio ani telewizji nie pojawi\u0142y si\u0119 informacje o jej obecno\u015bci na spotkaniach lokalnych rad popieraj\u0105cych ide\u0119 referendum, chod\u017a odwiedzi\u0142a wi\u0119kszo\u015b\u0107 miejscowo\u015bci w Gagauzji. Mieszka\u0144cy Gagauzji nie byli te\u017c informowani o mitingach w Komracie ani w Czadyr-\u0141undze. \u201eNie nastaj\u0119 na niezale\u017cno\u015b\u0107 prezes sp\u00f3\u0142ki \u201eTeleradio Gagauzji\u201d w okre\u015blaniu polityki redakcyjnej, tym niemniej, prosz\u0119 by szanowa\u0142a pani prawo audytorium do otrzymywania rzetelnych i sprawdzonych informacji na temat przygotowa\u0144 do referendum<\/i>\u201d zako\u0144czy\u0142a sw\u00f3j list I. W\u0142ach.<\/p>\n

Wed\u0142ug politologia,\u00a0 Igora Bocana inicjatywa przeprowadzenia referendum w Gagauzji jest efektem sprzeciwu w\u0142adz Autonomii wobec dotychczasowej polityki Kiszyniowa i zmierza do wzmocnienia prorosyjskich nastroj\u00f3w w\u015br\u00f3d mieszka\u0144c\u00f3w. Referendum nie b\u0119dzie mia\u0142o mocy prawnej, gdy\u017c nie zostanie uznane przez \u017caden s\u0105d, b\u0119dzie mia\u0142o jednak du\u017ce znaczenie dla polityki wewn\u0119trznej Autonomii. W\u0142adze Gagauzji nie wycofaj\u0105 si\u0119 z decyzji o jego przeprowadzeniu, gdy\u017c oznacza\u0142oby to dla nich utrat\u0119 twarzy wobec w\u0142asnych wyborc\u00f3w. Referendum nie zagra\u017ca jednak wzrostem separatyzmu w Gagauzji, gdy\u017c terytorium to nie posiada wystarczaj\u0105cego potencja\u0142u w\u0142asnego, by stwarza\u0107 takie zagro\u017cenie.<\/p>\n

\u201eWiedz\u0105c bardzo dobrze jak g\u0142osuj\u0105 obywatele Gagauzji, w ten lub inny spos\u00f3b przyw\u00f3dcy regionu zmuszeni s\u0105 zademonstrowa\u0107 swoim obywatelom, \u017ce rozumiej\u0105 ich uczucia i przeprowadzeniem tego referendum w pewnym sensie wnosz\u0105 sw\u00f3j wk\u0142ad w umocnienie takiej prorosyjskiej postawy w regionie. Zdaj\u0105 sobie spraw\u0119, \u017ce te referenda nie b\u0119d\u0105 mia\u0142y mocy prawnej, jednak z politycznego punktu widzenia b\u0119dzie to posuni\u0119cie efektywne. Nie wierz\u0105 oni w polityk\u0119 tak zwanych \u201eas\u00f3w w r\u0119kawie\u201d ze strony Kiszyniowa.<\/i> (\u2026) Nie s\u0105dz\u0119, by wycofali si\u0119 z referendum. Je\u015bli jednak by si\u0119 wycofali, w\u00f3wczas, na pewno, uszczerbek poniesie wizerunek deputowanych do Zgromadzenia Narodowego i cz\u0142onk\u00f3w w\u0142adzy wykonawczej. Kiszyni\u00f3w za p\u00f3\u017ano rozpocz\u0105\u0142 ten dialog z Komratem. Moim zdaniem, sytuacj\u0119 t\u0105 rozpatrywa\u0107 nale\u017cy w spos\u00f3b nast\u0119puj\u0105cy: ze strony autonomii gagauskiej nie istnieje gro\u017aba separatyzmu. Nie maj\u0105 wystarczaj\u0105cego potencja\u0142u, by stwarza\u0107 takie zagro\u017cenie<\/i>\u201d uwa\u017ca I. Bocan.<\/p>\n

Bardzo krytycznie o planowanym w Gagauzji referendum i o jego organizatorach wypowiedzia\u0142 si\u0119 przyw\u00f3dca, wchodz\u0105cej w sk\u0142ad koalicji rz\u0105dz\u0105cej w Kiszyniowie, Liberalno-Demokratycznej Partii Mo\u0142dowy (LDPM), W\u0142ad Fi\u0142at.<\/p>\n

Wed\u0142ug W. Fi\u0142ata, polityczni przyw\u00f3dcy Gagauzji staraj\u0105 si\u0119 zdestabilizowa\u0107 sytuacj\u0119 polityczn\u0105 w kraju, organizuj\u0105c referenda w Autonomii, jednak wysi\u0142ki te sko\u0144cz\u0105 si\u0119 niepowodzeniem. Klasa polityczna Gagauzji stara si\u0119 ignorowa\u0107 ustawy pa\u0144stwowe, co \u015bwiadczy \u017ce prawodawstwo dotycz\u0105ce uprawnie\u0144 w\u0142adz lokalnych wymaga rewizji. Wydarzenia w Gagauzji nie powstrzymaj\u0105 jednak, wed\u0142ug W. Fi\u0142ata, procesu integracji europejskiej Mo\u0142dowy. Republika Mo\u0142dowy b\u0119dzie nadal pod\u0105\u017ca\u0107 drog\u0105 reform i demokracji, a wszelkie pr\u00f3by odci\u0105gni\u0119cia jej z tej drogi nie powiod\u0105 si\u0119, przestrzega przyw\u00f3dc\u00f3w Autonomii przewodnicz\u0105cy LDPM.<\/p>\n

\u201eJeste\u015bmy \u015bwiadkami pr\u00f3by destabilizacji sytuacji. Ci, kt\u00f3rzy d\u0105\u017c\u0105 do referendum 2 lutego, otwarcie ignoruj\u0105 ustawodawstwo mo\u0142dawskie, jawnie przekraczaj\u0105 swoje pe\u0142nomocnictwa. Ponownie wskazuje to na konieczno\u015b\u0107 powa\u017cnej analizy ustawodawstwa i dok\u0142adniejszego uregulowania pe\u0142nomocnictw w\u0142adz lokalnych, gdy chodzi o kwestie dotykaj\u0105ce interesu narodowego<\/i>\u201d powiedzia\u0142 polityk.<\/p>\n

Agresywne wypowiedzi W. Fi\u0142ata, otwarcie m\u00f3wi\u0105cego o d\u0105\u017ceniu do ograniczenia kompetencji Terytorium Autonomicznego Gagauzji i o narzuceniu ca\u0142emu pa\u0144stwu kursu geopolitycznego rz\u0105dz\u0105cej w Kiszyniowie koalicji, bez uwzgl\u0119dnienia d\u0105\u017ce\u0144 rosyjskoj\u0119zycznej cz\u0119\u015bci populacji, sta\u0142y si\u0119 bardzo jaskrawym potwierdzeniem zasadno\u015bci obaw i zastrze\u017ce\u0144 w\u0142adz w Komracie. Z wizerunkowego punktu widzenia, s\u0142owa jednego z przyw\u00f3dc\u00f3w proeuropejskiej koalicji nale\u017cy zatem uzna\u0107 za du\u017cy b\u0142\u0105d i propagandow\u0105 wpadk\u0119.<\/p>\n

Ronald Lasecki<\/p>\n

\"Czadyr-\u0141unga\"<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W zwi\u0105zku z orzeczeniem s\u0105du rejonowego w Komracie o niekonstytucyjno\u015bci zaplanowanych na 2 lutego referend\u00f3w konsultacyjnego i prawodawczego w Gagauzji, Kiszyni\u00f3w zablokowa\u0142 operacje bud\u017cetowe Gagauzji […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":12199,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"jetpack_publicize_message":"","jetpack_is_tweetstorm":false,"jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":false,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","enabled":false}}},"categories":[2],"tags":[1362,593],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2014\/01\/Czadyr-\u0141unga.jpg?fit=600%2C398&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p5dyvz-3aJ","jetpack-related-posts":[{"id":12165,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=12165","url_meta":{"origin":12197,"position":0},"title":"Raport z Gagauzji (18 stycznia)","date":"19 stycznia 2014","format":false,"excerpt":"Komitet Wykonawczy (rz\u0105d) Gagauzji przyj\u0105\u0142 17 stycznia decyzj\u0119 o przeprowadzeniu referend\u00f3w konsultacyjnego i prawodawczego. W\u0142adze terenowe i samorz\u0105dowe zobowi\u0105zano do zapewnienia \u015brodk\u00f3w dla przygotowania i przeprowadzenia referend\u00f3w, do aktywizacji na polu informowania obywateli o zaplanowanych referendach oraz do zapewnienia bezpiecze\u0144stwa i porz\u0105dku w dniach 1-2 lutego. Tego samego dnia odby\u0142o\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2014\/01\/Rz\u0105d.jpg?fit=700%2C409&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":12189,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=12189","url_meta":{"origin":12197,"position":1},"title":"Raport z Gagauzji (18-19 stycznia)","date":"20 stycznia 2014","format":false,"excerpt":"18 stycznia odby\u0142 si\u0119 w Komracie 350 osobowy wi\u0119c zwolennik\u00f3w przeprowadzenia 2 lutego referend\u00f3w o integracji Mo\u0142dowy z Uni\u0105 Celn\u0105 i o specjalnym statusie ustrojowym Gagauzji, pozwalaj\u0105cej jej wyst\u0105pi\u0107 z Mo\u0142dowy w przypadku utraty przez ni\u0105 samodzielno\u015bci pa\u0144stwowej. W\u015br\u00f3d przemawiaj\u0105cych znalaz\u0142 si\u0119 przedstawiciel centrum integracyjnego \u201ePro-Eurazja\u201d, Niko\u0142aj Alan\u017ci, kt\u00f3ry ostrzeg\u0142\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2014\/01\/Komrat.jpg?fit=960%2C544&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":12040,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=12040","url_meta":{"origin":12197,"position":2},"title":"Mo\u0142dowa: Rozw\u00f3j sporu o przysz\u0142o\u015b\u0107 Gagauzji","date":"10 stycznia 2014","format":false,"excerpt":"9 stycznia Prokuratura Generalna Mo\u0142dowy wszcz\u0119\u0142a post\u0119powanie karne przeciwko organizatorom zaplanowanego na 2 lutego referendum w sprawie ewentualnego wyst\u0105pienia Gagauzji z Mo\u0142dowy. W uzasadnieniu poinformowano, \u017ce pomimo orzeczenia s\u0105du rejonowego w Komracie uznaj\u0105cego zaplanowane referendum za niezgodne z konstytucj\u0105 i ustawodawstwem Mo\u0142dowy, przygotowania do jego przeprowadzenia s\u0105 nadal prowadzone. Zgromadzenie\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2014\/01\/Gagauz_Yeri.jpg?fit=320%2C256&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":12087,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=12087","url_meta":{"origin":12197,"position":3},"title":"Raport z Gagauzji (11-13 stycznia)","date":"14 stycznia 2014","format":false,"excerpt":"Mer miasta Czadyr-\u0141unga, Konstantin Kielesz wezwa\u0142 uczestnik\u00f3w komitetu koordynacyjnego ds. organizacji referendum w swoim mie\u015bcie do intensyfikacji prac nad jego przygotowaniem. Ewentualn\u0105 pomoc finansow\u0105 zadeklarowa\u0142 w imieniu swojego miasta mer Czok-Maidanu, Gieorgij Kyrboba. Zapowiedzia\u0142 on r\u00f3wnie\u017c zwo\u0142anie na 16 stycznia rady miasta w celu przedyskutowania kwestii technicznych zwi\u0105zanych z organizacj\u0105\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2014\/01\/zgromadzenie-mieszka\u00c5\u0084c\u00c3\u00b3w-w-Kazaklii-300x225.jpg?resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":12116,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=12116","url_meta":{"origin":12197,"position":4},"title":"Raport z Gagauzji (15.01) + wywiad z R. Tiutinem","date":"16 stycznia 2014","format":false,"excerpt":"Raport z Gagauzji (15 stycznia) Znane jest ju\u017c dok\u0142adne brzmienie pyta\u0144, na jakie odpowiedzie\u0107 maj\u0105 2 lutego mieszka\u0144cy Gagauzji w dw\u00f3ch zaplanowanych na ten dzie\u0144 referendach \u2013 konsultacyjnym i prawodawczym. W referendum konsultacyjnym pytania znajd\u0105 si\u0119 na dw\u00f3ch arkuszach. Na arkuszu r\u00f3\u017cowym znajdzie si\u0119 pytanie \u201eCzy zgadza si\u0119 Pani\/Pan z\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2014\/01\/205px-Coat_of_arms_of_Gagauzia.svg_1.png?resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":12312,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=12312","url_meta":{"origin":12197,"position":5},"title":"Raport z Gagauzji (27 stycznia)","date":"29 stycznia 2014","format":false,"excerpt":"27 stycznia, na wsp\u00f3lnym posiedzeniu Komitetu Wykonawczego i burmistrz\u00f3w miejscowo\u015bci Gagauzji, baszkan Michai\u0142 Formuza\u0142 ostrzeg\u0142 przed mo\u017cliwymi prowokacjami w okresie poprzedzaj\u0105cym referendum i w dniu g\u0142osowania, a tak\u017ce zaapelowa\u0142 o tworzenie obywatelskich jednostek ochotniczych, kt\u00f3re zajmowa\u0142y by si\u0119 patrolowaniem okolic biur wyborczych i ochron\u0105 punkt\u00f3w g\u0142osowania. Tak\u017ce Komitet Wykonawczy zaapelowa\u0142\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2014\/01\/Flaga-republika\u0144ska.jpg?fit=600%2C400&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/12197"}],"collection":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=12197"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/12197\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12200,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/12197\/revisions\/12200"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/12199"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=12197"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=12197"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=12197"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}