{"id":18338,"date":"2015-01-01T19:40:26","date_gmt":"2015-01-01T18:40:26","guid":{"rendered":"http:\/\/xportal.pl\/?p=18338"},"modified":"2015-01-13T10:05:16","modified_gmt":"2015-01-13T09:05:16","slug":"thomas-merton-ocso-tomizm-nie-ma-monopolu-na-prawde","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/xportal.press\/?p=18338","title":{"rendered":"Thomas Merton OCSO: Tomizm nie ma monopolu na prawd\u0119"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Bardzo pr\u0119dko zaprzyja\u017ani\u0142em si\u0119 z nim i opowiedzia\u0142em mu wszystko o mojej pracy dyplomowej i ideach, kt\u00f3re stara\u0142em si\u0119 w niej ukaza\u0107 \u2013 bardzo mu si\u0119 one spodoba\u0142y. A jedna z rzeczy, kt\u00f3re natychmiast wyczu\u0142 \u2013 podczas gdy ja sam by\u0142em daleki od mo\u017cno\u015bci zdania sobie z niej sprawy \u2013 to fakt, \u017ce nastawienie i rodzaj mojego umys\u0142u by\u0142y zasadniczo \u201eaugusty\u0144skie\u201d. (\u2026).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Oczywi\u015bcie, ze strony \u201etomisty\u201d to okre\u015blenie \u201eaugusty\u0144ski\u201d mo\u017ce nie zawsze by\u0107 komplementem. Ale je\u015bli chodzi o Dana Walsha, kt\u00f3ry by\u0142 prawdziwym filozofem katolickim, to mo\u017cna je by\u0142o uwa\u017ca\u0107 za pochwa\u0142\u0119.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Bo on, tak samo jak Gilson, mia\u0142 t\u0119 rzadk\u0105 i godn\u0105 podziwu zalet\u0119, \u017ce umia\u0142 wznie\u015b\u0107 si\u0119 ponad niewa\u017cne r\u00f3\u017cnice szk\u00f3\u0142 i system\u00f3w i ogarn\u0105\u0107 filozofi\u0119 katolick\u0105 w jej prawdziwej katolicko\u015bci. Innymi s\u0142owami, potrafi\u0142 studiowa\u0107 jedno przy drugim i \u015bw. Tomasza, i \u015bw. Bonawentur\u0119, i Dunsa Szkota; zobaczy\u0107 jak si\u0119 wzajemnie wspieraj\u0105 i dope\u0142niaj\u0105, rzucaj\u0105c z rozmaitych punkt\u00f3w widzenia r\u00f3\u017cne indywidualne \u015bwiat\u0142a na te same prawdy. I w ten spos\u00f3b unikn\u0105\u0142 tego z\u0142a \u2013 zacie\u015bniania i ograniczania katolickiej filozofii i teologii do jednej szko\u0142y, do jednej postawy i jednego systemu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Modl\u0119 si\u0119 do Boga, a\u017ceby wi\u0119cej takich ludzi jak on pojawi\u0142o si\u0119 w Ko\u015bciele i na naszych uniwersytetach, bo jest co\u015b d\u0142awi\u0105cego i martwego intelektualnie w podr\u0119cznikach, kt\u00f3re ograniczaj\u0105 si\u0119 do powierzchownego przegl\u0105du ca\u0142ego pola filozofii wedle zasad tomizmu, a potem odrzucaj\u0105 ca\u0142\u0105 reszt\u0119 kilkoma polemicznymi sprzeciwami. W gruncie rzeczy uwa\u017cam to za wielki wstyd i za niema\u0142e niebezpiecze\u0144stwo, \u017ceby katoliccy uczniowie filozofii kszta\u0142cili si\u0119 we wzajemnym rozdwojeniu i byli wychowywani do goryczy i ma\u0142ostkowo\u015bci polemik \u2013 bo to z konieczno\u015bci musi zacie\u015bni\u0107 ich horyzont i wysusza\u0107 poszanowanie, kt\u00f3re powinno o\u017cywi\u0107 ca\u0142\u0105 filozofi\u0119 w ich duszach.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Tak wi\u0119c okre\u015blenie \u201eaugusty\u0144ski\u201d w ustach Daniela Walsha by\u0142o pochwa\u0142\u0105 mimo tradycyjnego przeciwie\u0144stwa mi\u0119dzy tomistyczn\u0105 a augustia\u0144sk\u0105 szko\u0142\u0105 filozoficzn\u0105 (przymiotnik \u201eaugusty\u0144ski\u201d nie ogranicza si\u0119 tu bowiem do filozof\u00f3w jednego zakonu augustian\u00f3w, ale obejmuje wszystkich intelektualnych potomk\u00f3w \u015bw. Augustyna). Jest to wielkim komplementem, je\u017celi zostaniemy zaliczeni do tego samego duchowego dziedzictwa, co \u015bw. Anzelm, \u015bw. Bernard, \u015bw. Bonawentura, Hugo i Ryszard z Saint-Victor, a tak\u017ce i Duns Szkot. A z tego, co m\u00f3wi\u0142, zrozumia\u0142em, \u017ce wrodzony kierunek mojego umys\u0142u nie idzie po linii intelektualnego, dialektycznego i spekulatywnego charakteru tomizmu, ale raczej duchowych, mistycznych, woluntarystycznych i praktycznych cech \u015bw. Augustyna i jego nast\u0119pc\u00f3w.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>\u0179r\u00f3d\u0142o: <\/strong>Thomas Merton, <em>Siedmiopi\u0119trowa g\u00f3ra<\/em>, prze\u0142. Maria Morstin G\u00f3rska, Krak\u00f3w 1973, s. 264-265. (Tytu\u0142 na pocz\u0105tku pochodzi od Redakcji Xportalu.).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Thomas Merton OCSO<\/strong> (1915-1968) \u2013 anglosaski zakonnik, pisarz i poeta. Od 1941 r. w zakonie trapist\u00f3w. Znawca tradycyjnych technik duchowych r\u00f3\u017cnych religii. Autor m.in. ksi\u0105\u017cek: <em>Siedmiopi\u0119trowa g\u00f3ra<\/em> (1948, autobiografia duchowa), <em>Wspinaczka ku Prawdzie <\/em>(1951), <em>Chleb na pustyni <\/em>(1953), <em>Znak Jonasza<\/em> (1953), <em>Ostatni z ojc\u00f3w \u2013 \u015bw. Bernard z Clairvaux <\/em>(1954), <em>Nikt nie jest samotn\u0105 wysp\u0105 <\/em>(1955), <em>Modli\u0107 si\u0119 psalmami <\/em>(1956), <em>\u017bycie w milczeniu <\/em>(1957), <em>Kierownictwo duchowe i medytacja <\/em>(1960), <em>Nowy cz\u0142owiek <\/em>(1961), <em>Nowy posiew kontemplacji <\/em>(1962), <em>\u017bycie i \u015bwi\u0119to\u015b\u0107 <\/em>(1963), <em>Droga Chuang Tzu <\/em>(1965), <em>W natarciu na niewypowiadalne <\/em>(1966), <em>Mistycy i mistrzowie zen<\/em> (1967), <em>Zen i ptaki \u017c\u0105dzy <\/em>(1968), <em>Modlitwa kontemplacyjna <\/em>(1969), <em>Dziennik azjatycki<\/em> (1973).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2015\/01\/merton.jpg\"><img data-attachment-id=\"18340\" data-permalink=\"https:\/\/xportal.press\/?attachment_id=18340\" data-orig-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2015\/01\/merton.jpg?fit=1920%2C1080&amp;ssl=1\" data-orig-size=\"1920,1080\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}\" data-image-title=\"merton\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"\" data-medium-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2015\/01\/merton.jpg?fit=300%2C169&amp;ssl=1\" data-large-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2015\/01\/merton.jpg?fit=810%2C456&amp;ssl=1\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"aligncenter size-large wp-image-18340\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2015\/01\/merton-1024x576.jpg?resize=810%2C456\" alt=\"merton\" width=\"810\" height=\"456\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2015\/01\/merton.jpg?resize=1024%2C576&amp;ssl=1 1024w, https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2015\/01\/merton.jpg?resize=300%2C169&amp;ssl=1 300w, https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2015\/01\/merton.jpg?resize=98%2C55&amp;ssl=1 98w, https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2015\/01\/merton.jpg?w=1920&amp;ssl=1 1920w, https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2015\/01\/merton.jpg?w=1620&amp;ssl=1 1620w\" sizes=\"(max-width: 810px) 100vw, 810px\" data-recalc-dims=\"1\" \/><\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00a0\u00a0 Bardzo pr\u0119dko zaprzyja\u017ani\u0142em si\u0119 z nim i opowiedzia\u0142em mu wszystko o mojej pracy dyplomowej i ideach, kt\u00f3re stara\u0142em si\u0119 w niej ukaza\u0107 \u2013 bardzo [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":18340,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"jetpack_publicize_message":"Katolicki mnich, pisarz i badacz tradycji duchowych Wschodu wyja\u015bnia, dlaczego katolicyzm nie jest to\u017csamy z racjonalistycznym tomizmem.","jetpack_is_tweetstorm":false,"jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","enabled":false}}},"categories":[6,13],"tags":[1838,798,940],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2015\/01\/merton.jpg?fit=1920%2C1080&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p5dyvz-4LM","jetpack-related-posts":[{"id":13279,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=13279","url_meta":{"origin":18338,"position":0},"title":"Adam Danek: Zamiast tomizmu","date":"3 lipca 2012","format":false,"excerpt":"\u00a0\u00a0 Wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie w kr\u0119gu nie-modernistycznej (albo umiarkowanie modernistycznej) my\u015bli katolickiej dominuje bezwzgl\u0119dnie teologia i filozofia tomistyczna. Tomizm uchodzi wr\u0119cz za stanowisko w \u0142onie katolicyzmu pozbawione alternatyw \u2013 przynajmniej w\u015br\u00f3d katolickich intelektualist\u00f3w o zachowawczych, jak na standardy epoki, inklinacjach (pomijamy tu fanaberie katolickich intelektualist\u00f3w o inklinacjach liberalnych lub innych lewicowych, staraj\u0105cych\u2026","rel":"","context":"In &quot;Adam Danek&quot;","img":{"alt_text":"","src":"","width":0,"height":0},"classes":[]},{"id":9402,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=9402","url_meta":{"origin":18338,"position":1},"title":"Innocenty Boche\u0144ski: Tomizm, kolektywizm, pa\u0144stwo totalne","date":"18 lipca 2013","format":false,"excerpt":"Od Redakcji: Katolickie \u015brodowiska polityczne wsp\u00f3\u0142czesnej Polski uzasadnie\u0144 dla swoich pogl\u0105d\u00f3w w filozofii politycznej poszukuj\u0105 z regu\u0142y w tomizmie. Interpretuj\u0105 przy tym tomizm z mniejsz\u0105 lub wi\u0119ksz\u0105 doz\u0105 chciejstwa i w\u0142asnego widzimisi\u0119, wyprowadzaj\u0105c z filozofii \u015bw. Tomasza a to \u201erepublikanizm\u201d, a to \u201ewolny rynek\u201d, a to demokracj\u0119 albo jeszcze co\u015b\u2026","rel":"","context":"In &quot;Idea&quot;","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2013\/07\/aquinasbible.jpg?fit=600%2C450&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":3710,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=3710","url_meta":{"origin":18338,"position":2},"title":"\u015aw. Albert Wielki o magii","date":"24 marca 2012","format":false,"excerpt":"Od Redakcji: Wsp\u00f3\u0142czesna filozofia katolicka pozostaje zmonopolizowana przez zwolennik\u00f3w neotomizmu. Ci usi\u0142uj\u0105 za\u015b zredukowa\u0107 katolicyzm do racjonalistycznej filozofijki \u2013 swoistego humanizuj\u0105cego dodatku do prawa rzymskiego. Neotomi\u015bci z furi\u0105 atakuj\u0105 wszelkie idee i formy duchowo\u015bci nie mieszcz\u0105ce si\u0119 w ciasnych ramach racjonalistycznego \u015bwiatopogl\u0105du. Odnosz\u0105 si\u0119 te\u017c z nieskrywan\u0105 pogard\u0105 do wszystkich\u2026","rel":"","context":"In &quot;Inne&quot;","img":{"alt_text":"","src":"","width":0,"height":0},"classes":[]},{"id":28273,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=28273","url_meta":{"origin":18338,"position":3},"title":"Ukraina: Szef Ukr-IPN strofuje Jaros\u0142awa Kaczy\u0144skiego","date":"1 lutego 2017","format":false,"excerpt":"Prezes Ukrai\u0144skiego Instytutu Pami\u0119ci Narodowej ostro skrytykowa\u0142 lidera PiS Jaros\u0142awa Kaczy\u0144skiego za jego s\u0142owa na temat ukrai\u0144skiej polityki historycznej. \"Taka grubia\u0144ska deklaracja by\u0142a bardzo niew\u0142a\u015bciwa\" - stwierdzi\u0142 Wiatrowycz. Kilka dni temu na w wywiadzie dla TVP Rzesz\u00f3w, Jaros\u0142aw Kaczy\u0144ski stwierdzi\u0142, \u017ce polityka Ukrainy wzbudza w nim coraz wi\u0119ksze w\u0105tpliwo\u015bci. -\u2026","rel":"","context":"In &quot;Informacje&quot;","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/530240_w_300.jpg?fit=300%2C239&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":34364,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=34364","url_meta":{"origin":18338,"position":4},"title":"Bartosz Bekier: Jeste\u015bmy zdeterminowani broni\u0107 polskiego dziedzictwa na Kresach","date":"15 marca 2019","format":false,"excerpt":"Wywiad przeprowadzony z red. nacz. Bartoszem Bekierem przez rosyjski portal \u201eKONKRETNO\u201d na temat dzia\u0142a\u0144 Ambasady Ukrainy w Warszawie, kt\u00f3ra chce \u015bciga\u0107 polskich patriot\u00f3w za obron\u0119 Cmentarza Orl\u0105t przed dewastacj\u0105 Zosta\u0142 Pan wezwany przez Sto\u0142eczn\u0105 Komend\u0119 Policji w zwi\u0105zku z demonstracj\u0105 11 listopada. Jaki jest pow\u00f3d tego wezwania? Prosimy o szczeg\u00f3\u0142y.\u2026","rel":"","context":"In &quot;Polityka&quot;","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Lw\u00f3w.jpg?fit=720%2C960&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":16976,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=16976","url_meta":{"origin":18338,"position":5},"title":"Juan Manuel de Prada: Post\u0119powy Matrix nowej tyranii","date":"16 pa\u017adziernika 2014","format":false,"excerpt":"\u201eJak mo\u017cna m\u00f3wi\u0107 o 'nowej tyranii', skoro nigdy wcze\u015bniej cz\u0142owiek nie cieszy\u0142 si\u0119 tak\u0105 wolno\u015bci\u0105 i tyloma prawami?\u201d Oto pytanie, kt\u00f3re m\u00f3g\u0142by zada\u0107 czytelnik nie zaznajomiony z tematem. Klasyczne tyranie, faktycznie, charakteryzowa\u0142y si\u0119 tym, \u017ce ogranicza\u0142y wolno\u015b\u0107 i odbiera\u0142y prawa. Ludzie byli \u015bwiadomi tej uzurpacji poniewa\u017c pozbawieni czego\u015b, co nale\u017ca\u0142o\u2026","rel":"","context":"In &quot;Idea&quot;","img":{"alt_text":"Juan Manuel de Prada","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2014\/09\/Juan-Manuel-de-Prada.jpg?resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/18338"}],"collection":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=18338"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/18338\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":18610,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/18338\/revisions\/18610"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/18340"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=18338"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=18338"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=18338"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}