Na spokojnych, ciemnych wodach pewnego wielkopolskiego jeziora znajduje si\u0119 niewielkich rozmiar\u00f3w wyspa. Jej drzewa skrywaj\u0105 ruiny wczesno\u015bredniowiecznego grodu, kt\u00f3ry na przestrzeni wiek\u00f3w go\u015bci\u0142 takie postaci jak Mieszko I, biskup Jordan, Boles\u0142aw Chrobry i Otton III. W surowym, kamiennym baptysterium znajduj\u0105cym si\u0119 na Ostrowie Lednickim w\u0142adca Polan przyj\u0105\u0142 chrzest, a decyzja ta wywar\u0142a przemo\u017cny wp\u0142yw na dalsze polityczne i kulturowe losy jego pa\u0144stwa. W historiografii nagminnie dochodzi jednak do ra\u017c\u0105cych nie\u015bcis\u0142o\u015bci zwi\u0105zanych z opisem tego wydarzenia.<\/p>\n
Manowce materializmu historycznego.<\/strong><\/p>\n Gdy w po\u0142owie XIX wieku szwajcarski historyk Jacob Buckhardt (1818-1897) wyda\u0142 publikacj\u0119 \u201eCzasy Konstantyna Wielkiego\u201d nie m\u00f3g\u0142 przypuszcza\u0107, \u017ce jego spos\u00f3b recypowania i opisywania historii przetrwa d\u0142ugie dekady i b\u0119dzie obecny w \u015bwiatowej historiografii nawet na d\u0142ugie wieki po \u015bmierci swego prekursora. \u201eBuckhardtowska\u201d szko\u0142a my\u015blenia opiera si\u0119 na przekonaniu, \u017ce w zachowaniach maj\u0105cych swe \u017ar\u00f3d\u0142a w religii nale\u017cy zawsze dopatrywa\u0107 si\u0119 cynizmu i ch\u0142odnej, racjonalistycznej kalkulacji. W my\u015bl tego za\u0142o\u017cenia, ka\u017cde sacrum istnieje tylko po to, by estetycznie maskowa\u0107 intrygi, oraz rzeczywiste decyzje polityczne. Ahistoryzm takiego podej\u015bcia polega przede wszystkim na badaniu zjawisk w oderwaniu od ich w\u0142asnego kontekstu historycznego i odrzuceniu ca\u0142ej metanarracji w ramach kt\u00f3rej toczy\u0142o si\u0119 \u017cycie ludzi w badanej epoce. W konsekwencji tego fundamentalnego b\u0142\u0119du Buckhardt, oraz jego p\u00f3\u017aniejsi, w tym r\u00f3wnie\u017c wsp\u00f3\u0142cze\u015bni na\u015bladowcy, nawet bardzo odleg\u0142ym czasom przypisuj\u0105 post-pozytywizm i scjentyzm w\u0142asnej epoki.<\/p>\n W krajach by\u0142ego bloku wschodniego, w tym r\u00f3wnie\u017c w Polsce, ten rodzaj ahistorycznego podej\u015bcia wci\u0105\u017c pozostaje dominuj\u0105cym sposobem my\u015blenia o historii. Instrumentalne podchodzenie do spraw wiary przypisuje si\u0119 zar\u00f3wno poga\u0144skim kap\u0142anom, jak i chrze\u015bcija\u0144skim w\u0142adcom; staro\u017cytnym wodzom i dow\u00f3dcom ich armii, \u015bredniowiecznym papie\u017com i cesarzom, krzy\u017cowcom, inkwizytorom, misjonarzom \u2013 wszystkim, kt\u00f3rzy w historiografii wyst\u0119puj\u0105 w jakimkolwiek zwi\u0105zku z religi\u0105. Obecny stan rzeczy ma swoje oczywiste \u017ar\u00f3d\u0142a w d\u0142ugoletniej hegemonii paradygmatu marksistowskiego w naukach historycznych, oraz wynikaj\u0105cym z niego instytucjonalnym odrzuceniu wszystkich podej\u015b\u0107 stoj\u0105cych w sprzeczno\u015bci z wyk\u0142adni\u0105 materializmu historycznego. Na \u015bwiecie obserwujemy jednak wyra\u017any odwr\u00f3t od post-pozytywistycznych i scjentystycznych koncepcji w historiografii, do czego niew\u0105tpliwie przyczyni\u0142 si\u0119 znany antropolog i religioznawca, Mircia Eliade (1907-1986), kt\u00f3ry uku\u0142 poj\u0119cie homo religiosus, za\u015b swoj\u0105 d\u0142ugoletni\u0105 publicystyk\u0119 po\u015bwi\u0119ci\u0142 fenomenologicznemu opisywaniu struktur religijnych, tzw. \u201emorfologii \u015bwi\u0119to\u015bci\u201d, oraz badaniom swoj\u0105 autorsk\u0105 metod\u0105 historyczno-por\u00f3wnawcz\u0105, czyli \u201edialektyk\u0105 sacrum i profanum\u201d. Bezpo\u015brednich inspiracji dostarczy\u0142 mu jednak baron Julius Evola (1898-1974), kt\u00f3ry opisa\u0142 istot\u0119 przepa\u015bci dziel\u0105cej \u015bwiat cz\u0142owieka zakorzenionego w Tradycji, ze wsp\u00f3\u0142czesnym, materialistycznym \u015bwiatem b\u0119d\u0105cym jego antytez\u0105. Evola zwraca uwag\u0119, \u017ce w dawnych spo\u0142ecze\u0144stwach tradycyjnych to co \u201eniewidzialne\u201d by\u0142o niekwestionowanym elementem rzeczywisto\u015bci \u2013 je\u017celi nie by\u0142o nawet bardziej r z e c z y w i s t e, ni\u017c \u015bwiat poznawany empirycznie przy pomocy zmys\u0142\u00f3w. Stoi to w oczywistej sprzeczno\u015bci z obowi\u0105zuj\u0105cym paradygmatem materialistycznym, kt\u00f3ry zak\u0142ada, \u017ce ludzkie \u017cycie i do\u015bwiadczanie nie posiada odniesie\u0144 do niefizycznych rzeczywisto\u015bci. [1]<\/p>\n W polskiej historiografii jedn\u0105 z najwi\u0119kszych \u201eofiar\u201d materializmu historycznego i \u201emy\u015blenia Buckhardtem\u201d, wci\u0105\u017c pozostaje Mieszko I \u2013 ksi\u0105\u017c\u0119 Polan, uznawany za faktycznego tw\u00f3rc\u0119 polskiej pa\u0144stwowo\u015bci z uwagi na zjednoczenie ziem polskich w ramach swojego pa\u0144stwa i jego chrystianizacj\u0119.<\/p>\n Chrzest jako ufundowanie pa\u0144stwowo\u015bci? <\/strong><\/p>\n Istnieje popularne przekonanie, \u017ce decyzja Ksi\u0119cia o chrzcie mog\u0142a by\u0107 podyktowana ch\u0119ci\u0105 modernizacji i \u201ewynalezienia\u201d pa\u0144stwa \u2013 technologii ustrojowej kt\u00f3ra mia\u0142aby by\u0107 zakl\u0119ta w administracji ko\u015bcielnej i mog\u0142a zast\u0105pi\u0107 nie sprawdzaj\u0105c\u0105 si\u0119 struktur\u0119 plemienn\u0105. Zapomina si\u0119 przy tym, \u017ce Polanie ju\u017c co najmniej od trzech pokole\u0144 przed Mieszkiem I dysponowali swoim pa\u0144stwem w Wielkopolsce, w kt\u00f3rym zreszt\u0105 rozstano si\u0119 z wiecow\u0105 struktur\u0105 Wielet\u00f3w i rozpocz\u0119to wielk\u0105 ekspansj\u0119. To w\u0142a\u015bnie w tym pa\u0144stwie, a nie w pocz\u0105tkowo nie istniej\u0105cej na ziemiach polskich, a nast\u0119pnie rachitycznej strukturze Ko\u015bcio\u0142a, zrodzi\u0142 si\u0119 potencja\u0142 kt\u00f3ry pozwoli\u0142 opanowa\u0107 ziemie pomi\u0119dzy Ba\u0142tykiem, a Sudetami i Karpatami. Kronikarz Ibrahim ibn Jakub jeszcze przed chrztem Mieszka opisywa\u0142 ojczyzn\u0119 \u201eKr\u00f3la P\u00f3\u0142nocy\u201d, jako \u201enajrozleglejszy ze s\u0142owia\u0144skich kraj\u00f3w\u201d, kt\u00f3ry \u201eobfituje w \u017cywno\u015b\u0107, mi\u0119so, mi\u00f3d i rol\u0119 orn\u0105\u201d. Zwraca te\u017c uwag\u0119 na potencja\u0142 militarny: \u201eMa on trzy tysi\u0105ce pancernych, a setka z nich znaczy tyle co dziesi\u0119\u0107 secin innych\u201d. Jego uwadze nie uchodzi r\u00f3wnie\u017c organizacja pa\u0144stwowa i talenty Piasta w instytucjonalnym zarz\u0105dzaniu: \u201ePobierane przez niego podatki [stanowi\u0105] odwa\u017cniki handlowe. Id\u0105 one [na] \u017co\u0142d dla jego m\u0119\u017c\u00f3w [lub: piechur\u00f3w]. Co miesi\u0105c [przypada] ka\u017cdemu [z nich] okre\u015blona ilo\u015b\u0107 z nich\u201d. [2] W Pa\u0144stwie Piast\u00f3w nie wyst\u0119powa\u0142a \u017cadna obiektywna potrzeba importu organizacji pa\u0144stwowej, poniewa\u017c jej sprawnie funkcjonuj\u0105cy fundament zosta\u0142 wypracowany samodzielnie.<\/p>\n Jeden z najpopularniejszych pogl\u0105d\u00f3w g\u0142osi, \u017ce Mieszko I w wyniku kalkulacji politycznej przyj\u0105\u0142 chrzest i pos\u0142u\u017cy\u0142 si\u0119 chrze\u015bcija\u0144stwem jako \u201eczynnikiem unifikacyjnym\u201d dla zjednoczenia otaczaj\u0105cych go s\u0142owia\u0144skich plemion w jedno pa\u0144stwo. Samo za\u0142o\u017cenie wydaje si\u0119 by\u0107 pozbawione logiki, nawet w rozumieniu \u201ebuckhardtowskim\u201d. Ujarzmienie poga\u0144skiego Pomorza, Mazowsza, Ma\u0142opolski, \u015al\u0105ska i rodzimej mu Wielkopolski musia\u0142o by\u0107 zadaniem znacznie trudniejszym w roli apostaty, kt\u00f3ry ni\u00f3s\u0142 swojemu ludowi ca\u0142kowit\u0105 zag\u0142ad\u0119 wszystkiego, co od wiek\u00f3w by\u0142o uznawane za \u015bwi\u0119te. Sam zamiar obalenia dawnych b\u00f3stw musia\u0142 by\u0107 odczytywany przez wszystkie s\u0105siednie plemiona jako swoisty casus belli. Z punktu widzenia skuteczno\u015bci unifikacyjnej, Mieszko I powinien wyst\u0105pi\u0107 raczej jako w\u0142adca oddaj\u0105cy ho\u0142d S\u0142o\u0144cu, w\u0142\u0105czaj\u0105c przy tym b\u00f3stwa plemion podbitych do pa\u0144stwowego panteonu \u2013 by\u0142a to zwyk\u0142a praktyka w\u015br\u00f3d \u00f3wczesnej s\u0142owia\u0144szczyzny, a tak\u017ce system na kt\u00f3rym opiera\u0142 si\u0119 ca\u0142y \u0142ad spo\u0142eczny, w kt\u00f3rym sam Mieszko zosta\u0142 przecie\u017c wychowany. [3]<\/p>\n \tArgument pojawiaj\u0105cy si\u0119 czasem przy okazji dw\u00f3ch powy\u017cszych, to przekonanie, \u017ce decyzja Mieszka by\u0142a pr\u00f3b\u0105 \u201eskuteczniejszego\u201d osadzenia w\u0142adzy w boskim porz\u0105dku, kt\u00f3ry nakazywa\u0142 pos\u0142usze\u0144stwo zwierzchnikom jako obowi\u0105zek religijny w duchu zasady z Listu \u015bw. Paw\u0142a do Rzymian. Argument ten zupe\u0142nie nie przystaje do reali\u00f3w X wieku na ziemiach polskich \u2013 jak bowiem chrze\u015bcija\u0144ska zasada mog\u0142a by\u0107 przestrzegana w pa\u0144stwie Polan, gdzie w \u015bwietle bada\u0144 archeologicznych nie by\u0142o w\u00f3wczas \u017cadnych chrze\u015bcijan i to zar\u00f3wno w\u015br\u00f3d elit, jak i prostego ludu? [4] Ksi\u0105\u017c\u0119 m\u00f3g\u0142 by\u0107 natomiast ca\u0142kowicie pewny, \u017ce gdy podpali \u015bwi\u0105tynie, wyp\u0119dzi kap\u0142an\u00f3w, zniszczy idole i wszystkie \u015bwi\u0119te miejsca \u2013 a wi\u0119c wyst\u0105pi w roli naje\u017ad\u017acy przynosz\u0105cego kres odwiecznym zasadom swojego ludu i ca\u0142emu znanemu mu \u015bwiatu \u2013 spotka si\u0119 to z oporem wszystkich, na kt\u00f3rych m\u00f3g\u0142 dotychczas polega\u0107. W\u00f3dz Polan przyjmuj\u0105c chrzest nie dzia\u0142a\u0142 zatem w my\u015bl zasady religio vincula societatis (religia spoiwem spo\u0142ecze\u0144stwa), lecz robi\u0142 co\u015b dok\u0142adnie odwrotnego \u2013 wznieca\u0142 szale\u0144cz\u0105 rewolucj\u0119 przeciwko bogom, prawom, elitom i spo\u0142ecze\u0144stwu \u2013 przeciwko wszystkim. Mieszko z pewno\u015bci\u0105 nie przyj\u0105\u0142 chrztu my\u015bl\u0105c, \u017ce dzi\u0119ki temu poddani b\u0119d\u0105 mu bardziej pos\u0142uszni. W 966 roku w jego pa\u0144stwie istnia\u0142 poga\u0144ski establishment i poga\u0144skie spo\u0142ecze\u0144stwo. Z ich strony m\u00f3g\u0142 spodziewa\u0107 si\u0119 tylko insurekcji.<\/p>\n \tC\u00f3\u017c zatem sk\u0142oni\u0142o ambitnego ksi\u0119cia Polan, by postawi\u0107 wszystko na jedn\u0105 szal\u0119 i zaufa\u0107 tajemniczemu, zazdrosnemu (\u201eJa Pan, tw\u00f3j B\u00f3g jestem Bogiem zazdrosnym\u201d, \u201enie b\u0119dziesz mia\u0142 bog\u00f3w cudzych przede mn\u0105\u201d<\/em>), lecz w mniemaniu Mieszka z pewno\u015bci\u0105 pot\u0119\u017cnemu Bogu? Jedno jest pewne: Ksi\u0105\u017c\u0119 musia\u0142 uznawa\u0107 wt\u00f3rno\u015b\u0107 pokoju spo\u0142ecznego, plemiennego i pa\u0144stwowego wobec r z e c z y w i s t e g o Pax Dei. Zwolennicy materializmu historycznego nie mog\u0105 oczywi\u015bcie zadowoli\u0107 si\u0119 tak\u0105 argumentacj\u0105 i si\u0119gaj\u0105 po \u201eczynniki zewn\u0119trzne\u201d.<\/p>\n Chrzest jako parasol ochronny? <\/strong><\/p>\n W okresie PRL uporczywie lansowano tez\u0119, jakoby zwi\u0119kszaj\u0105cy si\u0119 nap\u00f3r niemieckiego Cesarstwa wymusi\u0142 na Mieszku I podj\u0119cie strategicznej decyzji o przyj\u0119ciu chrztu i tym samym uchronieniu si\u0119 przed zaborem z Zachodu. Narracja ta silnie zakorzeni\u0142a si\u0119 w polskiej historiografii i przetrwa\u0142a instytucjonalny upadek systemu marksistowskiego; zab\u0142\u0105ka\u0142a si\u0119 nawet do Wielkiej Brytanii, gdzie Norman Davies posuwa si\u0119 dalej pisz\u0105c, i\u017c chrzest by\u0142 dla Mieszka \u201ewyborem lepszym ni\u017c m\u0119stwo w boju\u201d. [5] Ma\u0142o kto zdaje si\u0119 przejmowa\u0107 faktem, \u017ce XIX-wieczne okre\u015blenie niemieckiej polityki \u201eDrang nach Osten\u201d nijak nie pasuje do rzeczywisto\u015bci ziem polskich roku 966.<\/p>\n \tW przeddzie\u0144 chrztu Mieszka I, stosunki pola\u0144sko-niemieckie uk\u0142ada\u0142y si\u0119 poprawnie, a nawet przyja\u017anie. [6] Cesarstwo oddzielone od ziem polskich szerokim pasem dzikiego i nieokie\u0142znanego Po\u0142abia zmaga\u0142o si\u0119 w\u00f3wczas z Wieletami, przeciwko kt\u00f3rym wojn\u0119 prowadzi\u0142o r\u00f3wnie\u017c Pa\u0144stwo Piast\u00f3w. Ksi\u0105\u017c\u0119 Polan okre\u015blany by\u0142 mianem amicus imperatori<\/em>, za\u015b komplikacje we wzajemnych relacjach nast\u0105pi\u0142y blisko dekad\u0119 p\u00f3\u017aniej, dopiero po ochrzczeniu Polan. Fakt ten uzmys\u0142awia nam, \u017ce nawet w przypadku faktycznego zagro\u017cenia zbrojn\u0105 napa\u015bci\u0105, chrzest Mieszka I ani nie chroni\u0142 jego pa\u0144stwa przed ekspansj\u0105 niemieckich feuda\u0142\u00f3w, ani te\u017c nie m\u00f3g\u0142 odebra\u0107 im pretekstu do niej. Chrze\u015bcija\u0144stwo jako mi\u0119dzynarodowy \u201eparasol bezpiecze\u0144stwa\u201d polskiemu w\u0142adcy by\u0142o nie tylko niepotrzebne, ale w samej teorii by\u0142o te\u017c nieskuteczne. Nie wspominaj\u0105c ju\u017c o tym, \u017ce w dniu chrztu ksi\u0105\u017c\u0119 Polan by\u0142 otoczonymi samymi poga\u0144skimi plemionami, za\u015b w historii chrystianizacji regionu niejako \u201ewybieg\u0142 przed orkiestr\u0119\u201d.<\/p>\n \tHistoria panowania Mieszka I ka\u017ce przypuszcza\u0107, \u017ce ambitny i dumny \u201eKr\u00f3l P\u00f3\u0142nocy\u201d nie mia\u0142 nawet sposobno\u015bci by my\u015ble\u0107 kategoriami podobnego asekuranctwa. Do ziem odziedziczonych po swym ojcu przy\u0142\u0105czy\u0142 Pomorze, Ma\u0142opolsk\u0119 i \u015al\u0105sk. Po rozgromieniu Wolinian bronionych przez siln\u0105 koalicj\u0119 wieleck\u0105 opanowa\u0142 uj\u015bcie Odry. Pokona\u0142 L\u0119dzian i Lubuszan, podbi\u0142 ziemi\u0119 sandomiersk\u0105 i Grody Czerwie\u0144skie. \u015aciera\u0142 si\u0119 z cesarskim banit\u0105, Wichmanem, kt\u00f3ry staj\u0105c na czele nieujarzmionych plemion Po\u0142abia pozostawa\u0142 nieuchwytny nawet dla cesarza; cho\u0107 pokonanie go kosztowa\u0142o Mieszka I strat\u0119 nieznanego z imienia brata, Ksi\u0105\u017c\u0119 Polan przes\u0142a\u0142 Ottonowi I bro\u0144 poleg\u0142ego wodza jako dow\u00f3d wieloletniej przyja\u017ani. W\u0142adca Pa\u0144stwa Piast\u00f3w by\u0142 tak pewny swojej si\u0142y, \u017ce po \u015bmierci cesarza Rzeszy to on o\u015bmieli\u0142 si\u0119 ingerowa\u0107 w wewn\u0119trzne sprawy niemieckie i popar\u0142 pretensje ksi\u0119cia bawarskiego, Henryka K\u0142\u00f3tnika do cesarskiego tronu. Otton II zdo\u0142a\u0142 jednak utrzyma\u0107 w\u0142adz\u0119, co przyczyni\u0142o si\u0119 do zachwiania tradycyjnie dobrych stosunk\u00f3w z Cesarstwem i zbrojnej wyprawy przeciwko Ksi\u0119ciu \u201enajrozleglejszego ze s\u0142owia\u0144skich kraj\u00f3w\u201d. W\u00f3wczas Mieszko I rozgromi\u0142 wojska samego Cesarza i doprowadzi\u0142 do ugody odnawiaj\u0105cej przymierze.<\/p>\n W my\u015bl za\u0142o\u017ce\u0144 \u201ebuckhardtowskiej\u201d szko\u0142y historycznej, przypisuj\u0105cej nawr\u00f3ceniu Mieszka I wymiar stricte instrumentalny i cyniczny, po historiografii b\u0142\u0105ka si\u0119 jeszcze kilka innych, mniej lub bardziej popularnych, lecz r\u00f3wnie absurdalnych tez, b\u0119d\u0105cych pochodnymi pogl\u0105d\u00f3w przytoczonych powy\u017cej. Do\u015b\u0107 wymieni\u0107 jedn\u0105 z nich, wyj\u0105tkowo sp\u0142ycon\u0105 i zwulgaryzowan\u0105 – ksi\u0105\u017c\u0119 Polan pogr\u0105\u017cony w ciemno\u015bci i b\u0142\u0119dach poga\u0144stwa mia\u0142 by\u0107 ograniczony towarzysko i nie m\u00f3g\u0142 uczestniczy\u0107 w bogatym \u017cyciu elit uniwersalistycznej Europy. Na przyk\u0142adzie tym mo\u017cna wyra\u017anie zaobserwowa\u0107 fakt niedoceniania przez materialist\u00f3w donios\u0142o\u015bci aktu religijnego, jakim by\u0142a apostazja w\u015br\u00f3d ludzi nie przesi\u0105kni\u0119tych scjentystycznymi paradygmatami. W ich opinii w\u0142adca Polan mia\u0142by wyrzec si\u0119 wszystkiego co by\u0142o \u015bwi\u0119te dla jego przodk\u00f3w i ludu, by m\u00f3c pojawi\u0107 si\u0119 na \u201esalonach\u201d dalekich europejskich stolic \u2013 kt\u00f3rych i tak nigdy nie odwiedzi\u0142, r\u00f3wnie\u017c po przyj\u0119ciu chrztu.<\/p>\n Mesco Dux jako Pontifex – chrzest i rzeczywiste nawr\u00f3cenie. <\/strong><\/p>\n Pomimo wzgl\u0119dnej \u0142atwo\u015bci, z jak\u0105 mo\u017cna dowie\u015b\u0107 nieprawdziwo\u015bci wi\u0119kszo\u015bci wci\u0105\u017c obowi\u0105zuj\u0105cych, scjentystyczno-marksistowskich tez dotycz\u0105cych chrztu Mieszka I to jednak trudno udowodni\u0107 rzeczywiste pobudki jakimi kierowa\u0142 si\u0119 w\u0142adca Polan decyduj\u0105c si\u0119 na donios\u0142y akt poga\u0144skiej apostazji i chrztu. Nie ulega \u017cadnym w\u0105tpliwo\u015bciom, \u017ce Mieszko by\u0142 cz\u0142owiekiem swojej epoki, wychowanym w spo\u0142ecze\u0144stwie o pierwotnej, ezoterycznej duchowo\u015bci. W owych wsp\u00f3lnotach \u015bwiat niefizyczny przenika\u0142 si\u0119 z materi\u0105 w ka\u017cdym aspekcie; nie by\u0142o w tych spo\u0142ecze\u0144stwach ateist\u00f3w i konformist\u00f3w. [7] Nawet gdy s\u0142owia\u0144scy bogowie sp\u0142yn\u0119li Dnieprem i Wo\u0142chowem, uton\u0119li w ciemnych wodach wielkopolskich jezior, a ich popio\u0142y zmiesza\u0142y si\u0119 ze zgliszczami Arkony, duchowo\u015b\u0107 pierwotna przetrwa\u0142a w spo\u0142ecze\u0144stwach jeszcze d\u0142ugie wieki, zacz\u0119\u0142a sw\u00f3j samodzielny \u017cywot w rozmaitych kr\u0119gach wsp\u00f3lnoty na poziomie demonologicznym i obrz\u0119dowym. [8] Sam Mieszko posiada\u0142 autorytet zar\u00f3wno ziemski, jak i boski, skoro mia\u0142 prawo decydowania o sprawach wiary. Niekt\u00f3rzy badacze sugeruj\u0105, \u017ce w fazie scalania wsp\u00f3lnot plemiennych rozwija\u0142 si\u0119 kult pa\u0144stwowego wodza prowadz\u0105cy do apoteozy opiekuna rodu podniesionego do rangi antropomorficznego b\u00f3stwa, co w odniesieniu do w\u0142adcy Polan potwierdza\u0142oby si\u0119 w sprawowaniu przez niego w\u0142adzy \u015bwieckiej i religijnej. [9] W poga\u0144skim \u015bwiecie zjednoczonych plemion Pa\u0144stwa Piast\u00f3w, Mieszko I by\u0142 zar\u00f3wno \u201ecesarzem\u201d jak i \u201epapie\u017cem\u201d, co mo\u017ce znajdywa\u0107 r\u00f3wnie\u017c potwierdzenie w imionach jego przodk\u00f3w \u2013 Siemomys\u0142a i Siemowita \u2013 kt\u00f3rych etymologia wywodzi si\u0119 najprawdopodobniej od imienia b\u00f3stwa opieku\u0144czego \u017cycia rodzinnego, jakim by\u0142 Siem. W\u0142adza w ka\u017cdym pierwotnym spo\u0142ecze\u0144stwie by\u0142a sprawowana przez osob\u0119, kt\u00f3ra w spos\u00f3b wrodzony b\u0105d\u017a nabyty uzyskiwa\u0142a duchow\u0105 nadrz\u0119dno\u015b\u0107 wzgl\u0119dem og\u00f3\u0142u wsp\u00f3lnoty, a w porz\u0105dku doczesnego \u017cycia uciele\u015bnia\u0142a obecno\u015b\u0107 si\u0142y nadprzyrodzonej legitymizuj\u0105cej w\u0142adz\u0119. Ksi\u0105\u017c\u0119 Polan, tak jak jego ojciec i dziad, sprawowa\u0142 w swoim pa\u0144stwie funkcj\u0119 pontifexa<\/em>, czyli \u201ebudowniczego most\u00f3w\u201d pomi\u0119dzy rzeczywisto\u015bci\u0105 naturaln\u0105 i nadnaturaln\u0105. Cecha ta nie mia\u0142a znaczenia symbolicznego, lecz by\u0142a nieod\u0142\u0105cznym walorem przynosz\u0105cym szcz\u0119\u015bcie i pomy\u015blno\u015b\u0107 przy korzystnym Pax Dei, kt\u00f3rej nale\u017ca\u0142o si\u0119 jednak obawia\u0107 w przypadku buntu. W\u0142adza Mieszka I by\u0142a zakorzeniona w poga\u0144skim boskim porz\u0105dku<\/em> – przyj\u0119cie chrztu zmieni\u0142o Podmiot tego porz\u0105dku, lecz nie zmieni\u0142o Zasady. W\u0142adca Polan musia\u0142 uwierzy\u0107<\/em>, \u017ce chrze\u015bcija\u0144ski B\u00f3g jest silniejszy ni\u017c dotychczasowi opiekuni, a Jego znak przyniesie mu zwyci\u0119stwo. W dzia\u0142aniach Mieszka I czu\u0107 nawet zapa\u0142 neofity, o czym \u015bwiadcz\u0105 nie tylko pozostawione przez niego zgliszcza, ale tak\u017ce zakrojona na szerok\u0105 skal\u0119 budowa ko\u015bcio\u0142\u00f3w, oraz przekazy nieprzychylnego Polanom Thietmara o gorliwo\u015bci Piasta [10]. Chrzest nie m\u00f3g\u0142 by\u0107 dla Mieszka zwrotem koniunkturalnym we wsp\u00f3\u0142czesnym nam rozumieniu cynizmu politycznego, ale wynika\u0142 z jego najg\u0142\u0119bszych przekona\u0144. Ksi\u0105\u017c\u0119 rych\u0142o udowodni\u0142 swym poddanym \u201esi\u0142\u0119\u201d nowego Pax Dei, gdy w rok po przyj\u0119ciu chrztu ruszy\u0142 na wojn\u0119. Krzy\u017c niew\u0105tpliwie towarzyszy\u0142 mu w wyprawie 967 roku, gdy w wielkiej bitwie rozgromi\u0142 Wielet\u00f3w, zabijaj\u0105c samego Wichmana. Trudno oprze\u0107 si\u0119 skojarzeniu z Konstantynem Wielkim – HOC SIGNO VICTOR ERIS.<\/p>\n Przypisy:<\/strong> Na spokojnych, ciemnych wodach pewnego wielkopolskiego jeziora znajduje si\u0119 niewielkich rozmiar\u00f3w wyspa. Jej drzewa skrywaj\u0105 ruiny wczesno\u015bredniowiecznego grodu, kt\u00f3ry na przestrzeni wiek\u00f3w go\u015bci\u0142 takie postaci […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2511,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"jetpack_publicize_message":"","jetpack_is_tweetstorm":false,"jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":false,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","enabled":false}}},"categories":[23,6,12],"tags":[186,571,717,725],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p5dyvz-uA","jetpack-related-posts":[{"id":33931,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=33931","url_meta":{"origin":1896,"position":0},"title":"Wenezuela: Maduro chwali Erdogana","date":"13 lipca 2018","format":false,"excerpt":"Nicolas Maduro, prezydent Wenezueli przyby\u0142 z wizyt\u0105 do Turcji. Znalaz\u0142 si\u0119 on w gronie 22. przyw\u00f3dc\u00f3w pa\u0144stw i ponad 50. dostojnik\u00f3w, kt\u00f3rzy wzi\u0119li udzia\u0142 w uroczysto\u015bciach zwi\u0105zanych z zaprzysi\u0119\u017ceniem Recepa Tayyipa Erdogana na kolejn\u0105 kadencj\u0119, jakie mia\u0142y miejsce 9 lipca (miniony poniedzia\u0142ek). W trakcie wizyty Maduro pochwali\u0142 swego odpowiednika, jako\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2018\/07\/maduro-erdogan.jpg?fit=864%2C486&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":7402,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=7402","url_meta":{"origin":1896,"position":1},"title":"Polska: Po\u017cyteczni idioci UE","date":"12 stycznia 2013","format":false,"excerpt":"Dotychczasowy wiceminister spraw zagranicznych Jerzy Pomianowski stan\u0105\u0142 na czele wymy\u015blonego przez polski rz\u0105d Europejskiego Funduszu na rzecz Demokracji (European Endowment for Democracy). Fundusz ma pomaga\u0107 w przeszczepianiu zachodniej demokracji do kraj\u00f3w w s\u0105siedztwie Unii Europejskiej: Algierii, Armenii, Autonomii Palesty\u0144skiej, Azerbejd\u017canu, Bia\u0142orusi, Egiptu, Gruzji, Jordanii, Libanu, Libii, Maroka, Mo\u0142dawii, Syrii i\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"","width":0,"height":0},"classes":[]},{"id":33280,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=33280","url_meta":{"origin":1896,"position":2},"title":"Stanowisko Organizacji Falanga w sprawie dywersji na Zakarpaciu","date":"1 marca 2018","format":false,"excerpt":"Ostatnie wydarzenia na Zakarpaciu (w\u0119g. K\u00e1rp\u00e1talja), wchodz\u0105cym w sk\u0142ad Ukrainy obwodzie granicz\u0105cym z Polsk\u0105, musz\u0105 wzbudza\u0107 uzasadniony niepok\u00f3j tak w\u015br\u00f3d w\u0119gierskiej, jak i polskiej opinii publicznej. Kolejny ju\u017c atak na lokalny o\u015brodek kultury w\u0119gierskiej w stolicy regionu \u2013 Ungwarze (U\u017chorodzie) \u2013 to zwie\u0144czenie trwaj\u0105cej przez kilka lat serii incydent\u00f3w wymierzonych\u2026","rel":"","context":"In "Polityka"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/DSCN1484-2.jpg?fit=1024%2C629&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":20097,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=20097","url_meta":{"origin":1896,"position":3},"title":"Ernst J\u00fcnger: Rewolucja i idea","date":"30 marca 2015","format":false,"excerpt":"Jeste\u015bmy m\u0142odymi Niemcami, pe\u0142nymi ducha i entuzjazmu. Urodzili\u015bmy si\u0119 i dorastali\u015bmy dla nieskr\u0119powanego my\u015blenia. Dlatego s\u0142owo \u201erewolucja\u201d, w przededniu wojny, wzbudza w nas mistyczne dr\u017cenie. Wzrastanie w realiach pa\u0144stwa korporacyjnego nauczy\u0142o nas, \u017ce w historii przychodzi moment kiedy ludzie nie mog\u0105 d\u0142u\u017cej znie\u015b\u0107 urz\u0119duj\u0105cego parlamentu, re\u017cimu czy prawa. Wielkie to\u2026","rel":"","context":"In "Idea"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2015\/03\/juenger_bm_berlin_k_400428g.jpg?fit=455%2C320&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":16459,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=16459","url_meta":{"origin":1896,"position":4},"title":"Czechy: Klaus o \u0142garstwach Zachodu","date":"12 wrze\u015bnia 2014","format":false,"excerpt":"\u00a0\u00a0 W wywiadzie udzielonym ostatnio jednemu z czeskich portali internetowych V\u00e1clav Klaus o eskalacj\u0119 konfliktu mi\u0119dzy Ukrain\u0105 a Donbasem obwini\u0142 pa\u0144stwa zachodnie, kt\u00f3re \u2013 jak podkre\u015bli\u0142 \u2013 stymulowa\u0142y stron\u0119 ukrai\u0144sk\u0105. \u201eRosji nie pozosta\u0142o nic innego jak reagowa\u0107\u201d \u2013 powiedzia\u0142 by\u0142y prezydent Czech. Ukrain\u0119 okre\u015bli\u0142 jako sztuczne pa\u0144stwo zlepione z by\u0142ych\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2014\/09\/3BDC976C-FB59-4B57-BE6F-9F39A4553144_mw1024_n_s.jpg?fit=1024%2C768&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":27854,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=27854","url_meta":{"origin":1896,"position":5},"title":"Turcja: USA wspieraj\u0105 Pa\u0144stwo Islamskie","date":"28 grudnia 2016","format":false,"excerpt":"Prezydent Turcji Recep Erdogan stwierdzi\u0142, \u017ce w jego dyspozycji s\u0105 materia\u0142y wskazuj\u0105ce na wsparcie udzielane przez koalicj\u0119 pod przewodnictwem USA dla Pa\u0144stwa Islamskiego, oraz innych organizacji ekstremist\u00f3w islamskich. \u201eTeraz udzielaj\u0105 oni wsparcia grupom terrorystycznym, w\u0142\u0105czaj\u0105c Daesh, YPG, PYD. To zupe\u0142nie jasne. Dysponujemy potwierdzonymi dowodami, z fotografiami i filmami.\u201d - s\u0142owa\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2016\/12\/tayyip.jpg?fit=1000%2C541&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1896"}],"collection":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1896"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1896\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1896"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1896"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1896"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
\n[1] J. Evola, \u201eRevolt Against the Modern World\u201d, Rzym 1969, s. 3-6.
\n[2] Ibrahim ibn Jakub, cyt. za: P. Steele, \u201eNawr\u00f3cenie i chrzest Mieszka I\u201d, Warszawa 2005, s. 58.
\n[3] P. Steele, \u201eNawr\u00f3cenie i chrzest Mieszka I\u201d, Warszawa 2005, s. 58.
\n[4] P. Steele, dz. cyt., s. 64.
\n[5] P. Steele, dz. cyt., s. 49.
\n[6] J. Strzelczyk, \u201eMieszko I\u201d, Warszawa 1992, s. 118-119.
\n[7] P. Steele, dz. cyt., s. 64.
\n[8] A. Gieysztor, \u201eMitologia S\u0142owian\u201d, Warszawa 1986, s. 215-218.
\n[9] W. Szafra\u0144ski, \u201eReligia S\u0142owian\u201d, Warszawa 1988, s. 444.
\n[10] Thietmar z Mersburgu, Kronika, ks. IV, rozdz. 55-56.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"