{"id":29619,"date":"2017-06-17T23:57:25","date_gmt":"2017-06-17T21:57:25","guid":{"rendered":"http:\/\/xportal.pl\/?p=29619"},"modified":"2017-06-18T00:13:33","modified_gmt":"2017-06-17T22:13:33","slug":"adam-danek-symbol-dwoch-drog","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/xportal.press\/?p=29619","title":{"rendered":"Adam Danek: Symbol dw\u00f3ch dr\u00f3g"},"content":{"rendered":"

Wielki historyk religii Mircea Eliade pisze, \u017ce trzej m\u0119drcy z zamierzch\u0142ej epoki presokratejskiej \u2013 Pitagoras, Parmenides i Empedokles \u2013 s\u0105 ostatnimi greckimi filozofami, kt\u00f3rzy wykazuj\u0105 jeszcze cechy szaman\u00f3w (1)<\/strong>. Oznacza to, \u017ce wiedzieli oni i umieli co\u015b, co p\u00f3\u017aniej pozosta\u0142o zakryte nawet dla takich my\u015blicieli, jak Platon.<\/p>\n

Po Parmenidesie (ok. 515-445 przed Chr.) zachowa\u0142o si\u0119 tylko jedno dzie\u0142o \u2013 poemat \u201eO prawdzie i mniemaniu\u201d<\/em>. Przekazuje on nauk\u0119 o bycie. Opisany przez filozofa z Elei byt jest niestworzony, niezniszczalny, konieczny, ca\u0142y, jedyny, nieruchomy, niesko\u0144czony, ci\u0105g\u0142y, niepodzielny, jednorodny, niezmienny, bez pocz\u0105tku i ko\u0144ca, poza czasem. W istocie tylko on istnieje. Cokolwiek r\u00f3\u017cnego od tego bytu posiada jedynie poz\u00f3r istnienia. \u201eDlatego mamy do czynienia tylko z pustymi nazwami, jakie ludzie nadali rzeczom w przekonaniu, \u017ce s\u0105 prawdziwe, jak powstawanie i zanikanie, istnienie i nieistnienie, zmiana miejsca i zmiana jasnej barwy.\u201d <\/em>(2)<\/strong>. Ale bytu trzeba szuka\u0107 ponad i poza takimi kategoriami. \u201eTo, co znajduje si\u0119 poza bytem jest niebytem. Niebyt jest nico\u015bci\u0105. Byt wi\u0119c jest jeden.\u201d <\/em>(3)<\/strong>. Parmenides wymienia dwie drogi, jakimi mo\u017ce pod\u0105\u017cy\u0107 cz\u0142owiek \u2013 drog\u0119 prawdy i drog\u0119 mniemania. Droga prawdy wiedzie do poznania jedynego Bytu poprzez czyste my\u015blenie. Droga mniemania nie pozwala pozna\u0107 niczego, jest b\u0142\u0105dzeniem w\u015br\u00f3d z\u0142udy.<\/p>\n

Symbol dw\u00f3ch dr\u00f3g znajdujemy ponownie u pocz\u0105tk\u00f3w ery po Chrystusie. Najstarszy traktat chrze\u015bcija\u0144ski, \u201eNauka dwunastu Aposto\u0142\u00f3w\u201d <\/em>(\u201eDidache\u201d<\/em>), rozpoczyna si\u0119 s\u0142owami: \u201eDwie s\u0105 drogi, jedna droga \u017cycia, a druga \u015bmierci \u2013 i wielka jest r\u00f3\u017cnica mi\u0119dzy nimi.\u201d <\/em>(4)<\/strong>. Droga \u017cycia polega na mi\u0142o\u015bci do Boga i wype\u0142nianiu Jego przykaza\u0144. Ten sam symbol powraca w datowanym na II wiek \u201eLi\u015bcie Barnaby\u201d<\/em>. Zapisano w nim: \u201eDwie s\u0105 drogi odpowiadaj\u0105ce dwom rodzajom nauki i w\u0142adzy: droga \u015bwiat\u0142a i droga ciemno\u015bci. Wielka jest r\u00f3\u017cnica mi\u0119dzy tymi dwoma drogami. Nad jedn\u0105 stra\u017c trzymaj\u0105 wiod\u0105cy ku \u015bwiat\u0142u anio\u0142owie Bo\u017cy, nad drug\u0105 \u2013 anio\u0142owie Szatana. B\u00f3g jest Panem od wiek\u00f3w i na wieki, Szatan za\u015b ksi\u0119ciem czas\u00f3w obecnych, czas\u00f3w niegodziwo\u015bci.\u201d<\/em> (4)<\/strong>.<\/p>\n

Bibli\u015bci i patrolodzy zgadzaj\u0105 si\u0119 co do tego, \u017ce symbol dw\u00f3ch dr\u00f3g ma pochodzenie przedchrze\u015bcija\u0144skie. Ju\u017c w najstarszych tekstach chrze\u015bcija\u0144stwa mo\u017cna odnale\u017a\u0107 wiele takich element\u00f3w. W samym Nowym Testamencie uwidaczniaj\u0105 si\u0119 idee znane z najszlachetniejszych tradycji filozoficznych \u015bwiata greckiego. Mircea Eliade i jego ucze\u0144 Ioan Petru Culianu pisz\u0105 na przyk\u0142ad o Ewangelii wed\u0142ug \u015bw. Jana: \u201ePowsta\u0142a nied\u0142ugo przed rokiem 100, Ewangelia tzw. Jana jest bardziej ezoteryczna i zawiera wyra\u017ane elementy plato\u0144skie, zw\u0142aszcza przy asymilacji Chrystusa z Logosem Boga, kt\u00f3ry jest boskim planem architektury \u015bwiata. Z drugiej strony Ewangelia Jana zawiera bardzo negatywny pogl\u0105d na \u015bwiat spo\u0142eczny (zwany \u00bbtym \u015bwiatem\u00ab), rz\u0105dzony przez diab\u0142a, kt\u00f3ry jawi si\u0119 raczej jako przeciwnik ni\u017c jako s\u0142uga Bo\u017cy.\u201d<\/em> (5)<\/strong>. Nie nale\u017cy jednak wyci\u0105ga\u0107 wniosku, \u017ce przedchrze\u015bcija\u0144skie idee i symbole znalaz\u0142y si\u0119 w staro\u017cytnych pismach chrze\u015bcija\u0144stwa jako obce domieszki, wtr\u0119ty z zewn\u0105trz. Zachodzi\u0142 tu natomiast swoisty proces anamnezy (\u201eprzypominania\u201d), w toku kt\u00f3rego chrze\u015bcijanie pierwszych wiek\u00f3w, spogl\u0105daj\u0105c w \u015bwietle nowego Objawienia, jako w\u0142asne rozpoznawali prawdy przechowywane w przedchrze\u015bcija\u0144skich tradycjach od zarania dziej\u00f3w, a przekazane ludziom przez Stw\u00f3rc\u0119 w Objawieniu pierwotnym u pocz\u0105tku czas\u00f3w. Przez tysi\u0105clecia te \u015bwi\u0119te prawdy i symbole przetrwa\u0142y w zr\u00f3\u017cnicowanym stopniu integralno\u015bci, cz\u0119sto w postaci zanieczyszczonej i zniekszta\u0142conej lub jako u\u0142omki, okruchy pami\u0119ci, niekiedy niezrozumia\u0142e dla samych przekazuj\u0105cych je ludzi. Ponownie oczy\u015bci\u0142a je i zebra\u0142a w ca\u0142o\u015b\u0107 dopiero nauka Ko\u015bcio\u0142a. Albowiem, wed\u0142ug trafnego spostrze\u017cenia Niko\u0142aja Bierdiajewa, \u201eKo\u015bci\u00f3\u0142 jest schrystianizowanym kosmosem\u201d<\/em> (6)<\/strong>.<\/p>\n

Parmenides z Elei, kontempluj\u0105c \u00f3w jedyny Byt, o kt\u00f3rym pisa\u0142, nie zdawa\u0142 sobie jeszcze sprawy, i\u017c obcuje z Bogiem. Nie zmienia to faktu, \u017ce naucza\u0142 w\u0142a\u015bnie o Nim. Parmenidejska droga prawdy oraz znane z najstarszych tekst\u00f3w chrze\u015bcija\u0144skich droga \u017cycia i droga \u015bwiat\u0142a s\u0105 to\u017csame. Sam B\u00f3g powiedzia\u0142 przecie\u017c: \u201eJa jestem drog\u0105 i prawd\u0105, i \u017cyciem. Nikt nie przychodzi do Ojca inaczej jak tylko przeze Mnie.\u201d <\/em>(J 14, 6). Istnieje jedna droga prawdy, \u015bwiat\u0142a i \u017cycia i wiedzie ona do Boga. Droga, kt\u00f3ra zamiast do Boga prowadzi ku rzeczom nieistotnym, w ostateczno\u015bci zawsze okazuje si\u0119 drog\u0105 mniemania, ciemno\u015bci i \u015bmierci.<\/p>\n

Adam Danek<\/p>\n

1.\u00a0<\/strong>Mircea Eliade, Od Zalmoksisa do Czyngis-chana<\/em>, prze\u0142. Krzysztof Kocjan, Warszawa 2002, s. 41-42. Zob. r\u00f3wnie\u017c: Mircea Eliade, Ioan Couliano, S\u0142ownik religii<\/em>, prze\u0142. Agnieszka Kury\u015b, Katowice 2007, s. 137.<\/p>\n

2.\u00a0<\/strong>Prze\u0142. Bogdan Kupis.<\/p>\n

3.\u00a0<\/strong>Prze\u0142. Leon Joachimowicz.<\/p>\n

4.\u00a0<\/strong>Prze\u0142. Anna \u015awiderk\u00f3wna.<\/p>\n

5.\u00a0<\/strong>Mircea Eliade, Ioan Couliano, S\u0142ownik religii<\/em>, s. 81-82.<\/p>\n

6.\u00a0<\/strong>Prze\u0142. Marian Reutt.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Wielki historyk religii Mircea Eliade pisze, \u017ce trzej m\u0119drcy z zamierzch\u0142ej epoki presokratejskiej \u2013 Pitagoras, Parmenides i Empedokles \u2013 s\u0105 ostatnimi greckimi filozofami, kt\u00f3rzy wykazuj\u0105 […]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":29620,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"jetpack_publicize_message":"Nie nale\u017cy jednak wyci\u0105ga\u0107 wniosku, \u017ce przedchrze\u015bcija\u0144skie idee i symbole znalaz\u0142y si\u0119 w staro\u017cytnych pismach chrze\u015bcija\u0144stwa jako obce domieszki, wtr\u0119ty z zewn\u0105trz. Zachodzi\u0142 tu natomiast swoisty proces anamnezy (\u201eprzypominania\u201d), w toku kt\u00f3rego chrze\u015bcijanie pierwszych wiek\u00f3w, spogl\u0105daj\u0105c w \u015bwietle nowego Objawienia, jako w\u0142asne rozpoznawali prawdy przechowywane w przedchrze\u015bcija\u0144skich tradycjach od zarania dziej\u00f3w, a przekazane ludziom przez Stw\u00f3rc\u0119 w Objawieniu pierwotnym u pocz\u0105tku czas\u00f3w. Przez tysi\u0105clecia te \u015bwi\u0119te prawdy i symbole przetrwa\u0142y w zr\u00f3\u017cnicowanym stopniu integralno\u015bci, cz\u0119sto w postaci zanieczyszczonej i zniekszta\u0142conej lub jako u\u0142omki, okruchy pami\u0119ci, niekiedy niezrozumia\u0142e dla samych przekazuj\u0105cych je ludzi. Ponownie oczy\u015bci\u0142a je i zebra\u0142a w ca\u0142o\u015b\u0107 dopiero nauka Ko\u015bcio\u0142a. Albowiem, wed\u0142ug trafnego spostrze\u017cenia Niko\u0142aja Bierdiajewa, \u201eKo\u015bci\u00f3\u0142 jest schrystianizowanym kosmosem\u201d.","jetpack_is_tweetstorm":false,"jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","enabled":false}}},"categories":[12,13],"tags":[5199,5194,5196,185,5192,3376,3505,4855,5198,5193,470,3404,5201,3270,5200,5197,5191,5058,3370,711,712,5094,5195],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2017\/06\/Chrystus_Pantokrator.jpg?fit=996%2C675&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p5dyvz-7HJ","jetpack-related-posts":[{"id":8307,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=8307","url_meta":{"origin":29619,"position":0},"title":"Watykan: Zaw\u00f3d dla lewak\u00f3w","date":"31 marca 2013","format":false,"excerpt":"Metropolita warszawski kardyna\u0142 Kazimierz Nycz podczas Mszy rezurekcyjnej odni\u00f3s\u0142 si\u0119 do uprawianych przez lewicowe media \u2013 zar\u00f3wno te jawnie antykatolickie, jak i te pseudokatolickie \u2013 spekulacji na temat \u201erewolucyjnych\u201d reform w Ko\u015bciele, jakie ju\u017c wkr\u00f3tce zainicjuje rzekomo papie\u017c Franciszek I. Jako pretekst do takich spekulacji szczeg\u00f3lnie intensywnie wykorzystywano papieskie s\u0142owa\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"","width":0,"height":0},"classes":[]},{"id":24719,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=24719","url_meta":{"origin":29619,"position":1},"title":"Adam Danek: Wzg\u00f3rze \u2013 sanktuarium \u2013 opactwo","date":"10 marca 2016","format":false,"excerpt":"Takich duchowych centr\u00f3w jest w naszym kraju wiele. Mapa Polski jest nimi usiana, wtopionymi w polski pejza\u017c tak dobrze, jakby ka\u017cde znajdowa\u0142o si\u0119 idealnie na swoim miejscu. Kalwaria Zebrzydowska, Srebrna G\u00f3ra, Rychwa\u0142d, Lud\u017amierz, Tyniec, Tropie, Mogi\u0142a, Stani\u0105tki, \u015awi\u0119ty Krzy\u017c, Kalwaria Pac\u0142awska, Sowia G\u00f3ra, Gietrzwa\u0142d, Piekary \u015al\u0105skie, W\u0105chock, Z\u0142oczew, Czerna i\u2026","rel":"","context":"In "Publicystyka"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2016\/03\/Bielany_klasztor.jpg?resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":29007,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=29007","url_meta":{"origin":29619,"position":2},"title":"Adam Danek: \u015aw. Juda jako stra\u017cnik duchowy","date":"8 kwietnia 2017","format":false,"excerpt":"W kanonie biblijnych ksi\u0105g natchnionych List \u015bw. Judy nale\u017cy do najkr\u00f3tszych. Liczy tylko dwadzie\u015bcia pi\u0119\u0107 wers\u00f3w. Umieszczony przy ko\u0144cu Pisma \u015awi\u0119tego, mo\u017ce \u0142atwo umkn\u0105\u0107 uwadze jego czytelnika. Kult autora Listu, \u015bw. Judy Aposto\u0142a, zwanego Tadeuszem (\u201eOdwa\u017cnym\u201d), rozpowszechni\u0142 si\u0119 natomiast w Ko\u015bciele do\u015b\u0107 szeroko. Niemal bez wyj\u0105tku trywializuje si\u0119 jednak jego\u2026","rel":"","context":"In "Publicystyka"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2017\/04\/Juda_Tadeusz.jpg?fit=835%2C1200&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":38312,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=38312","url_meta":{"origin":29619,"position":3},"title":"W\u0119gry: \u201eNie ulegniemy imigracyjnemu szanta\u017cowi\u201d","date":"18 listopada 2020","format":false,"excerpt":"\u201eRz\u0105d w\u0119gierski zgodnie ze swoim stanowiskiem zapowiedzianym na szczycie unijnym w lipcu 2020 r. zawetowa\u0142 pakiet bud\u017cetowy, korzystaj\u0105c z prawa zagwarantowanego w unijnych traktatach\u201d - oznajmi\u0142 Orban. Premier W\u0119gier o\u015bwiadczy, \u017ce \u201epo\u0142\u0105czenie kwestii finansowych i gospodarczych ze sporami politycznymi by\u0142oby powa\u017cnym b\u0142\u0119dem podwa\u017caj\u0105cym jedno\u015b\u0107 Europy\u201d, a wprowadzenie jakiegokolwiek nowego mechanizmu\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/majerty.jpg?fit=512%2C288&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":31380,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=31380","url_meta":{"origin":29619,"position":4},"title":"Konrad R\u0119kas: Ameryka nie pozwoli na suwerenno\u015b\u0107 energetyczn\u0105 Europy","date":"28 pa\u017adziernika 2017","format":false,"excerpt":"Od lat narzuca si\u0119 Polakom has\u0142o \u201esuwerenno\u015bci energetycznej\u201d, maj\u0105ce uzasadni\u0107 poszukiwanie innego ni\u017c tradycyjny, rosyjski kierunek zakup\u00f3w gazu i ropy. Jak to jednak logika podpowiada \u2013 alternatywa mo\u017ce wszak by\u0107 tylko jedna. Mamy kupowa\u0107 gaz i w\u0119giel ze Stan\u00f3w Zjednoczonych, a rop\u0119 wy\u0142\u0105cznie z kraj\u00f3w wyznaczonych i zaakceptowanych przez Waszyngton.\u2026","rel":"","context":"In "Ekonomia"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/National_Iranian_Oil_Company_emblem.svg_.png?fit=1200%2C951&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":31291,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=31291","url_meta":{"origin":29619,"position":5},"title":"Szwecja: Czy wikingowie byli szyitami?","date":"21 pa\u017adziernika 2017","format":false,"excerpt":"Szwedzcy archeolodzy odnale\u017ali mogi\u0142\u0119 wikinga z wyszytym na szatach pogrzebowych imieniem Allacha, co, jak twierdz\u0105, jest \"niesamowitym odkryciem\", po\u015bwiadczaj\u0105cym bliskie zwi\u0105zki wiking\u00f3w ze \u015bwiatem islamu. Pocz\u0105tkowo wzory na jedwabnych tkaninach w mogile uznano za zwyczajne zdobienie. Jednak powt\u00f3rne ogl\u0119dziny odnalezionej odzie\u017cy przez archeologa Annik\u0119 Larsson z uniwersytetu w Uppsali wykaza\u0142y,\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/Ivar-the-boneless.jpg?fit=1200%2C675&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/29619"}],"collection":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=29619"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/29619\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":29621,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/29619\/revisions\/29621"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/29620"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=29619"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=29619"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=29619"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}