{"id":31107,"date":"2017-10-05T16:13:13","date_gmt":"2017-10-05T14:13:13","guid":{"rendered":"http:\/\/xportal.pl\/?p=31107"},"modified":"2017-10-05T16:13:13","modified_gmt":"2017-10-05T14:13:13","slug":"andrzej-zienkiewicz-mity-liberalnej-ekonomii-krzywa-laffera-i-efekt-wypierania","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/xportal.press\/?p=31107","title":{"rendered":"Andrzej Zienkiewicz: Mity liberalnej ekonomii &#8211; Krzywa Laffera i efekt wypierania"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\">Pomimo tego, \u017ce rozw\u00f3j my\u015bli ekonomicznej dostarczy\u0142 intelektualnych \u015brodk\u00f3w dla uwolnienia si\u0119 od przes\u0105d\u00f3w, kt\u00f3re tak nachalnie propaguj\u0105 libera\u0142owie, to jednak podr\u0119czniki ekonomiczne stale udzielaj\u0105 swej go\u015bcinno\u015bci liberalnym mitom, a ekonomia pozostaje ca\u0142y czas pod wp\u0142ywem tej ideologii. Z pewno\u015bci\u0105 nie rozprawimy si\u0119 z wszystkimi narz\u0119dziami liberalnej propagandy, ale przynajmniej spr\u00f3bujemy odnie\u015b\u0107 si\u0119 do najbardziej popularnych ekonomicznych humbug\u00f3w. Zaczniemy od dw\u00f3ch z nich: krzywej Laffera i tzw. efektu wypierania.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\n<p style=\"text-align: justify;\">\u015arodowiska lobbuj\u0105ce za obni\u017ck\u0105 podatk\u00f3w powo\u0142uj\u0105 si\u0119 cz\u0119sto na tzw. <strong>krzyw\u0105 Laffera<\/strong>, konstrukcj\u0119 szczeg\u00f3lnie forsowan\u0105 przez przedstawicieli ekonomii poda\u017cy w okresie prezydentury Ronalda Reagana. J. Stiglitz nazwa\u0142 popularn\u0105 krzyw\u0105 ,,<em>teori\u0105<\/em> <em>nabazgran\u0105 na kawiarnianej serwetce\u201d<\/em>. Jak postaramy si\u0119 pokaza\u0107 \u2013 mia\u0142 sporo racji.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\n<p style=\"text-align: justify;\">Prof. Robert Gwiazdowski tak charakteryzuje krzyw\u0105 Laffera: ,,<em>Jej kszta\u0142t determinuj\u0105 skrajne stopy podatkowe. Gdyby wysoko\u015b\u0107 stawki podatkowej wynosi\u0142a 0%, wp\u0142ywy pa\u0144stwa b\u0119d\u0105 wynosi\u0142y r\u00f3wnie\u017c 0. Jednak\u017ce przy stawce podatkowej 100 % wp\u0142ywy pa\u0144stwa tak\u017ce wynios\u0105 zero. Optymalna stawka podatkowa mie\u015bci si\u0119 wi\u0119c gdzie\u015b pomi\u0119dzy tymi skrajno\u015bciami. Przekroczenie tego optimum powoduje spadek dochod\u00f3w pa\u0144stwa \u2013 mimo zwi\u0119kszenia stawki podatkowej wp\u0142ywy z podatk\u00f3w zaczynaj\u0105 male\u0107. Remedium na popraw\u0119 sytuacji nie jest wi\u0119c zwi\u0119kszenie stawek podatkowych, a wr\u0119cz przeciwnie \u2013 ich obni\u017cenie. Istniej\u0105 bowiem dwie stawki podatkowe przynosz\u0105ce ten sam doch\u00f3d: jedna po\u0142o\u017cona jest powy\u017cej, a druga poni\u017cej stopy optymalnej<\/em>.(1)\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\n<p style=\"text-align: justify;\">Zgodnie z opisem przedstawionym przez prof. Gwiazdowskiego krzywa Laffera b\u0119dzie mia\u0142a mniej wi\u0119cej tak\u0105 posta\u0107:<\/p>\n<p><img data-attachment-id=\"31108\" data-permalink=\"https:\/\/xportal.press\/?attachment_id=31108\" data-orig-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/laugher.png?fit=640%2C446&amp;ssl=1\" data-orig-size=\"640,446\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}\" data-image-title=\"laugher\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"\" data-medium-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/laugher.png?fit=300%2C209&amp;ssl=1\" data-large-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/laugher.png?fit=640%2C446&amp;ssl=1\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"aligncenter size-full wp-image-31108\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/laugher.png?resize=640%2C446\" alt=\"\" width=\"640\" height=\"446\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/laugher.png?w=640&amp;ssl=1 640w, https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/laugher.png?resize=300%2C209&amp;ssl=1 300w, https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/laugher.png?resize=79%2C55&amp;ssl=1 79w\" sizes=\"(max-width: 640px) 100vw, 640px\" data-recalc-dims=\"1\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Osoby posi\u0142kuj\u0105ce si\u0119 ide\u0105 krzywej Laffera rzadko u\u015bci\u015blaj\u0105 czy mowa o podatku kra\u0144cowym czy ca\u0142kowitym. Je\u015bli mamy na my\u015bli podatek kra\u0144cowy to nie ma powodu s\u0105dzi\u0107, \u017ce przy stopie podatku r\u00f3wnej 100 % przychody Pa\u0144stwa b\u0119d\u0105 w konsekwencji zerowe. Podatek kra\u0144cowy w wysoko\u015bci 100 % oznacza, \u017ce dochody przekraczaj\u0105ce okre\u015blon\u0105 wysoko\u015b\u0107 pobierane s\u0105 przez Pa\u0144stwo w ca\u0142o\u015bci. Poddani nie maj\u0105 powodu, aby przerwa\u0107 dzia\u0142alno\u015b\u0107 zarobkow\u0105, je\u015bli zadowalaj\u0105 ich dochody z ni\u017cszych przedzia\u0142\u00f3w (2).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\n<p style=\"text-align: justify;\">Przypuszczaj\u0105c, \u017ce mamy na my\u015bli podatek ca\u0142kowity w wysoko\u015bci 100 % to jaka by\u0142aby reakcja podmiot\u00f3w gospodarczych?\u00a0 Podatkom zawsze towarzysz\u0105 dotacje i skoro Pa\u0144stwo zabiera obywatelom 100 % wszystkich dochod\u00f3w to nie po to, by urz\u0119dnicy pa\u0144stwowi je przejedli. Pa\u0144stwo kieruje cz\u0119\u015b\u0107 \u015brodk\u00f3w do gospodarki, a ta wspomagana jest tymi dotacjami i w konsekwencji dochody Pa\u0144stwa nie wynosz\u0105 zero (3). O podatkach trzeba zawsze m\u00f3wi\u0107 w sensie netto, czyli po pomniejszeniu o dotacje. Zak\u0142adaj\u0105c, \u017ce jednak nie istniej\u0105 \u017cadne dotacje a podatek ca\u0142kowity wynosi 100% to dochody Pa\u0144stwa dalej nie wynosz\u0105 zero. Arthur Laffer nie wzi\u0105\u0142 istotnej rzeczy pod uwag\u0119 \u2013 <strong>koszt\u00f3w uzyskania przychodu<\/strong>. Przy podatku ca\u0142kowitym 100% dalej m\u00f3g\u0142by istnie\u0107 motyw do pracy.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\n<p style=\"text-align: justify;\">Na czym polega jednak kardynalny b\u0142\u0105d Arthura Laffera? Wynika on z niedostrze\u017cenia <strong>efektu mno\u017cnikowego<\/strong>. Dla okre\u015blenia dochod\u00f3w bud\u017cetowych dana jest formu\u0142a:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\n<p style=\"text-align: justify;\">T = Y x t\/1 \u2013 t gdzie <em>Y<\/em> oznacza doch\u00f3d brutto w gospodarce, a <em>t<\/em> stop\u0119 podatkow\u0105.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\n<p style=\"text-align: justify;\">Za\u0142\u00f3\u017cmy, \u017ce Y = 100 a t = 0,1. Oto wynik jaki otrzymamy: 11,11(1).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\n<p style=\"text-align: justify;\">Je\u015bli stopa podatkowa wzro\u015bnie czterokrotnie to wynik b\u0119dzie wynosi\u0142: 66,(6).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\n<p style=\"text-align: justify;\">Bud\u017cet Pa\u0144stwa wzr\u00f3s\u0142 sze\u015bciokrotnie z powodu wyst\u0105pienia wcze\u015bniej wspomnianego efektu mno\u017cnikowego b\u0119d\u0105cego konsekwencj\u0105 faktu, \u017ce sfera bud\u017cetowa r\u00f3wnie\u017c p\u0142aci podatki i z tej w\u0142a\u015bnie przyczyny dochody bud\u017cetowe wzros\u0142y ponadproporcjonalnie (4). Z efektu mno\u017cnikowego wynika, \u017ce w miar\u0119 zbli\u017cania si\u0119 do opodatkowania w wysoko\u015bci 100% <strong>bud\u017cet b\u0119dzie zmierza\u0142 do niesko\u0144czono\u015bci<\/strong>. Krzywa Laffera powinna by\u0107 wi\u0119c wypuk\u0142a. Niesko\u0144czono\u015b\u0107 mo\u017cna by wyeliminowa\u0107 likwiduj\u0105c efekt mno\u017cnikowy, tzn. zwolni\u0107 sfer\u0119 bud\u017cetow\u0105 z opodatkowania.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\n<p style=\"text-align: justify;\">W przypadku stopy podatkowej wynosz\u0105cej 100 % w mianowniku r\u00f3wnania pojawia si\u0119 zero, co oznacza, \u017ce <strong>idea podatku w wysoko\u015bci 100 % jest niemo\u017cliwa nawet teoretycznie<\/strong>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\n<p style=\"text-align: justify;\">W ko\u0144cu \u2013 o zachowaniach podatnik\u00f3w nie decyduje wysoko\u015b\u0107 nominalnej stawki opodatkowania tylko wysoko\u015b\u0107 stawki realnej. Musi by\u0107 wzi\u0119ty pod uwag\u0119 system ulg i zwolnie\u0144 i dlatego nie mo\u017cna rozpatrywa\u0107 stopy podatkowej w oderwaniu od ca\u0142ego systemu podatkowego.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\n<p style=\"text-align: justify;\">Kolejny mit do kt\u00f3rego si\u0119 odniesiemy to tzw. efekt wypierania. Sugeruje on, \u017ce Pa\u0144stwo, kt\u00f3re pragn\u0105c pobudzi\u0107 wzrost globalnego popytu poprzez zwi\u0119kszenie deficytu bud\u017cetowego lokuj\u0105c na rynku kapita\u0142owym emitowane przez siebie obligacje doprowadza do wzrostu stopy procentowej, a przez to wypiera z rynku prywatnych inwestor\u00f3w (5).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\n<p style=\"text-align: justify;\">Pod\u0142ug orientacji neoklasycznej efekt wypierania jest zawsze rezultatem ekspansywnej polityki fiskalnej. Zdaniem keynesist\u00f3w wydatki publiczne finansowane z deficytu podnosz\u0105c poziom aktywno\u015bci gospodarczej wcale nie musz\u0105 prowadzi\u0107 do tego przed czym tak cz\u0119sto przestrzegaj\u0105 ekonomi\u015bci neoklasyczni \u2013 wzrostu stopy procentowej. Nie mo\u017cna zapomina\u0107 o wa\u017cnej roli jak\u0105 spe\u0142nia <strong>polityka monetarna. <\/strong>Je\u015bli bank centralny prowadzi polityk\u0119 elastycznego pieni\u0105dza to d\u0142ugoterminowa stopa procentowana mo\u017ce pozosta\u0107 bez zmiany bez wzgl\u0119du na rozmiar deficytu bud\u017cetowego. Nawet gdy Pa\u0144stwo zaci\u0105ga kredyty w bankach komercyjnych to przecie\u017c dokonuje p\u00f3\u017aniej wyp\u0142at osobom prywatnym, a zarobione pieni\u0105dze wracaj\u0105 z powrotem do bank\u00f3w w postaci wk\u0142ad\u00f3w. Micha\u0142 Kalecki podkre\u015bla \u017ce, wypieranie inwestycji prywatnych musia\u0142oby oznacza\u0107, \u017ce pieni\u0105dze zarobione przez ludzi dzi\u0119ki wydatkom publicznym finansowanym z deficytu s\u0105 ca\u0142kowicie tezauryzowane, a przecie\u017c takie za\u0142o\u017cenie ci\u0119\u017cko przyj\u0105\u0107 (6).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\n<p style=\"text-align: justify;\">Za\u0142o\u017cenie, \u017ce inwestycje prywatne zale\u017c\u0105 tylko od wysoko\u015bci stopy procentowej jest zbytnim uproszczeniem rzeczywisto\u015bci. Mo\u017ce si\u0119 zdarzy\u0107 i tak, \u017ce inwestycje reaguj\u0105 silniej na wzrost globalnego popytu wywo\u0142anego poprzez zwi\u0119kszone wydatki rz\u0105dowe i w\u00f3wczas pomimo wzrostu stopy procentowej b\u0119dziemy mieli do czynienia ze wzrostem inwestycji.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\n<p style=\"text-align: justify;\">Wreszcie \u2013 jak zwykle ekonomia neoklasyczna przedstawia nam tylko cz\u0119\u015b\u0107 prawdy, a to dlatego, \u017ce przekonanie o wypieraniu inwestycji prywatnych przez inwestycje pa\u0144stwowe koresponduje <strong>z zerow\u0105 warto\u015bci\u0105 mno\u017cnika<\/strong>, z kt\u00f3r\u0105 mamy do czynienia tylko przy pe\u0142nym zatrudnieniu (7). Przy pe\u0142nym zatrudnieniu r\u00f3wnie\u017c konsumpcja mo\u017ce wypiera\u0107 inwestycje prywatne, poniewa\u017c efekt wypychania dotyczy ka\u017cdego sk\u0142adnika globalnego popytu, nie tylko inwestycji finansowanych z deficytu. Postulowanie ,,zdrowych wydatk\u00f3w publicznych\u201d w czasach niskiej koniunktury jest nieefektywne i bardzo szkodliwe.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\n<p style=\"text-align: justify;\">Wydaje si\u0119, \u017ce uda\u0142o nam si\u0119 pokaza\u0107, \u017ce zar\u00f3wno krzywa Laffera jak i efekt wypierania, pomimo tego, s\u0105 tak cz\u0119sto przywo\u0142ywane przez libera\u0142\u00f3w to w istocie opieraj\u0105 si\u0119 na bardzo kruchych podstawach.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Andrzej Zienkiewicz<\/strong><\/p>\n<ol>\n<li>R. Gwiazdowski, <em>Emerytalna<\/em> <em>katastrofa i jak si\u0119 chroni\u0107 przed jej skutkami<\/em>, Pozna\u0144 2012, s. 118.<\/li>\n<li>J. \u017by\u017cy\u0144ski, <em>Bud\u017cet i polityka podatkowa<\/em>. <em>Wybrane zagadnienia<\/em>, Warszawa 2009, s.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 230.<\/li>\n<li>Ibidem, s. 229.<\/li>\n<li>Ibidem, s. 155<\/li>\n<li>Z. Fedorowicz, <em>Podstawy teorii finans\u00f3w<\/em>, Warszawa 1991, s. 162<\/li>\n<li>J. Lopez, M. Assos, <em>Micha\u0142 Kalecki<\/em>, Warszawa 2010, s. 183<\/li>\n<li>R. Skidelsky, <em>Aktualno\u015b\u0107 Keynesa,<\/em> w: K. \u0141aski, J. Osiaty\u0144ski, <em>Globalny kryzys gospodarczy po roku 2008. Perspektywa postkeynesowska<\/em>, Warszawa 2015, s. 234<\/li>\n<\/ol>\n<p style=\"text-align: justify;\">\n<p style=\"text-align: justify;\"><img data-attachment-id=\"31109\" data-permalink=\"https:\/\/xportal.press\/?attachment_id=31109\" data-orig-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/Andrzej-480x480.jpg?fit=480%2C480&amp;ssl=1\" data-orig-size=\"480,480\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;1476887831&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;1&quot;}\" data-image-title=\"Andrzej (480&#215;480)\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"\" data-medium-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/Andrzej-480x480.jpg?fit=300%2C300&amp;ssl=1\" data-large-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/Andrzej-480x480.jpg?fit=480%2C480&amp;ssl=1\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"aligncenter size-full wp-image-31109\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/Andrzej-480x480.jpg?resize=480%2C480\" alt=\"\" width=\"480\" height=\"480\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/Andrzej-480x480.jpg?resize=480%2C480&amp;ssl=1 480w, https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/Andrzej-480x480.jpg?resize=300%2C300&amp;ssl=1 300w, https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/Andrzej-480x480.jpg?resize=55%2C55&amp;ssl=1 55w\" sizes=\"(max-width: 480px) 100vw, 480px\" data-recalc-dims=\"1\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\n<p style=\"text-align: justify;\">\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Pomimo tego, \u017ce rozw\u00f3j my\u015bli ekonomicznej dostarczy\u0142 intelektualnych \u015brodk\u00f3w dla uwolnienia si\u0119 od przes\u0105d\u00f3w, kt\u00f3re tak nachalnie propaguj\u0105 libera\u0142owie, to jednak podr\u0119czniki ekonomiczne stale udzielaj\u0105 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":31109,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"jetpack_publicize_message":"Pomimo tego, \u017ce rozw\u00f3j my\u015bli ekonomicznej dostarczy\u0142 intelektualnych \u015brodk\u00f3w dla uwolnienia si\u0119 od przes\u0105d\u00f3w, kt\u00f3re tak nachalnie propaguj\u0105 libera\u0142owie, to jednak podr\u0119czniki ekonomiczne stale udzielaj\u0105 swej go\u015bcinno\u015bci liberalnym mitom, a ekonomia pozostaje ca\u0142y czas pod wp\u0142ywem tej ideologii. Z pewno\u015bci\u0105 nie rozprawimy si\u0119 z wszystkimi narz\u0119dziami liberalnej propagandy, ale przynajmniej spr\u00f3bujemy odnie\u015b\u0107 si\u0119 do najbardziej popularnych ekonomicznych humbug\u00f3w. Zaczniemy od dw\u00f3ch z nich: krzywej Laffera i tzw. efektu wypierania.","jetpack_is_tweetstorm":false,"jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","enabled":false}}},"categories":[22],"tags":[],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/Andrzej-480x480.jpg?fit=480%2C480&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p5dyvz-85J","jetpack-related-posts":[{"id":27465,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=27465","url_meta":{"origin":31107,"position":0},"title":"Abba Lerner: Przed\u015bwit keynesowskiej rewolucji","date":"17 listopada 2016","format":false,"excerpt":"Od Redakcji: Teoria efektywnego popytu sformu\u0142owana przez Johna Maynarda Keynesa (1883-1946) zmusi\u0142a wielu ekonomist\u00f3w do zrewidowania swojego stanowiska dotycz\u0105cego funkcjonowania gospodarki rynkowej oraz otworzy\u0142a zupe\u0142nie nowy rozdzia\u0142 w historii my\u015bli ekonomicznej. Celem u\u015bwiadomienia Czytelnikom donios\u0142o\u015bci koncepcji brytyjskiego ekonomisty przedstawiamy niepublikowan\u0105 kopi\u0119 protoko\u0142u z seminarium w Boston University, maj\u0105cego miejsce 24\u2026","rel":"","context":"In &quot;Ekonomia&quot;","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2016\/11\/Abba_Lerner_Lyndon_LaRouche.jpg?fit=640%2C360&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":16708,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=16708","url_meta":{"origin":31107,"position":1},"title":"Polska: Najwi\u0119ksza fala emigracji od 100 lat","date":"27 wrze\u015bnia 2014","format":false,"excerpt":"Jak podaje niemiecka gazeta S\u00fcddeutsche Zeitung opieraj\u0105c si\u0119 na danych GUS, liczba Polak\u00f3w, kt\u00f3rzy do 2013 wyemigrowali w celach zarobkowych za granic\u0119 mo\u017ce wynosi\u0107 nawet od 2,6 do 2,7 miliona os\u00f3b. Oznacza to, \u017ce jest to najwi\u0119ksza fala emigracji od pocz\u0105tku XX wieku, kiedy to ok. 3,5 miliona Polak\u00f3w opu\u015bci\u0142o\u2026","rel":"","context":"In &quot;Informacje&quot;","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2014\/09\/1_emigracja_szkodzi.png?fit=560%2C380&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":24317,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=24317","url_meta":{"origin":31107,"position":2},"title":"Andrzej Zienkiewicz: O wy\u017cszo\u015bci popytowej teorii zatrudnienia","date":"27 stycznia 2016","format":false,"excerpt":",,Postaram si\u0119 dowie\u015b\u0107, \u017ce postulaty teorii klasycznej daj\u0105 si\u0119 zastosowa\u0107 nie w og\u00f3le, lecz jedynie w przypadku szczeg\u00f3lnym, gdy\u017c sytuacja, jak\u0105 ona zak\u0142ada, jest punktem skrajnym spo\u015br\u00f3d wielu mo\u017cliwych stan\u00f3w r\u00f3wnowagi\u201d - John Maynard Keynes Ponad p\u00f3\u0142 wieku up\u0142yn\u0119\u0142o odk\u0105d lord John Maynard Keynes opublikowa\u0142 swoje opus magnum, w kt\u00f3rym\u2026","rel":"","context":"In &quot;Ekonomia&quot;","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/416_src.jpg?fit=587%2C437&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":21147,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=21147","url_meta":{"origin":31107,"position":3},"title":"Andrzej Zienkiewicz: W obronie deficytu bud\u017cetowego w oparciu o teori\u0119 efektywnego popytu Kaleckiego \u2013 Keynesa","date":"7 czerwca 2015","format":false,"excerpt":"Ma\u0142o jest zagadnie\u0144 wok\u00f3\u0142 kt\u00f3rych naros\u0142o tyle\u017c spor\u00f3w co kontrowersji jak wok\u00f3\u0142 kwestii deficytu bud\u017cetowego i zwi\u0105zanego z nim zad\u0142u\u017cenia publicznego. \u015arodowiska intelektualne zwi\u0105zane z nurtem ekonomii poda\u017cowej, wierz\u0105cy w niekwestionowan\u0105 m\u0105dro\u015b\u0107 leseferyzmu, patrz\u0105 na ka\u017cd\u0105 form\u0119 interwencjonizmu z wielk\u0105 nieufno\u015bci\u0105, nie inaczej ma si\u0119 sprawa z kwesti\u0105 wydatk\u00f3w publicznych.\u2026","rel":"","context":"In &quot;Ekonomia&quot;","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2015\/06\/1-300x240.jpg?resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":17173,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=17173","url_meta":{"origin":31107,"position":4},"title":"Adam Danek: Ekonomia empiryczna","date":"30 pa\u017adziernika 2014","format":false,"excerpt":"Najlepszy ustr\u00f3j ekonomiczny to taki, kt\u00f3ry w najbardziej efektywny spos\u00f3b zaspokaja potrzeby ludzi. Praktyka \u201estwarzania potrzeb\u201d to odmiana z premedytacj\u0105 dokonywanego oszustwa b\u0105d\u017a manipulacji, z zasady starannie obmy\u015blana i planowana, aby pozwala\u0142a skutecznie wy\u0142udzi\u0107 od \u201ekonsument\u00f3w\u201d pieni\u0105dze i wcisn\u0105\u0107 im w zamian nic nie warte i niepotrzebne im rzeczy (sprzeda\u0107\u2026","rel":"","context":"In &quot;Ekonomia&quot;","img":{"alt_text":"5158516243_22fbca36f3_z","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2014\/10\/5158516243_22fbca36f3_z.jpg?resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":6346,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=6346","url_meta":{"origin":31107,"position":5},"title":"Kazimierz Zakrzewski: G\u0142upota liberalnej ekonomii","date":"17 wrze\u015bnia 2012","format":false,"excerpt":"Ideologie gospodarcze s\u0105 oczywi\u015bcie w naj\u015bci\u015blejszym zwi\u0105zku z potrzebami warstw, kt\u00f3re je wydaj\u0105. Nie jest rzecz\u0105 przypadku, \u017ce w Niemczech bismarckowskich rozwija\u0142 si\u0119 socjalizm pa\u0144stwowy, co odpowiada\u0142o m\u0142odej fazie wielkoprzemys\u0142owej gospodarki, rozwijaj\u0105cej si\u0119 pod opiek\u0105 pa\u0144stwa, podczas gdy z pocz\u0105tkiem XX-go wieku, kiedy ta gospodarka osi\u0105gn\u0119\u0142a dojrza\u0142o\u015b\u0107, nast\u0105pi\u0142 odwr\u00f3t od\u2026","rel":"","context":"In &quot;Ekonomia&quot;","img":{"alt_text":"","src":"","width":0,"height":0},"classes":[]}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/31107"}],"collection":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=31107"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/31107\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":31110,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/31107\/revisions\/31110"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/31109"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=31107"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=31107"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=31107"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}