{"id":3166,"date":"2012-02-29T18:46:07","date_gmt":"2012-02-29T18:46:07","guid":{"rendered":"http:\/\/xportal.alk.pl\/?p=3166"},"modified":"2012-02-29T18:46:07","modified_gmt":"2012-02-29T18:46:07","slug":"3166","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/xportal.press\/?p=3166","title":{"rendered":"Michael Derrick: Zasady i praktyka pa\u0144stwa korporacyjnego (cz. III)"},"content":{"rendered":"

Od Redakcji:<\/strong> Prezentujemy kolejny – trzeci ju\u017c – fragment III rozdzia\u0142u ksi\u0105\u017cki Michaela Derricka pt. \u201eThe Portugal of Salazar\u201d, New York 1939, ss. 61-74. T\u0142umaczenie: Redakcja Xportal.pl<\/p>\n

Poprzednie fragmenty rozdzia\u0142u dost\u0119pne s\u0105 tutaj<\/a> (pierwszy fragment) i tutaj<\/a> (drugi fragment)<\/em><\/p>\n

(T.P.)<\/p>\n

III<\/p>\n

\n<\/p>\n

\u201eWypaczyli\u015bmy ide\u0119 bogactwa; oddzielili\u015bmy j\u0105 od jej celu, kt\u00f3rym jest s\u0142u\u017cy\u0107 swoj\u0105 warto\u015bci\u0105 ludzkiemu \u017cyciu. Przyporz\u0105dkowali\u015bmy j\u0105 osobnej kategorii, oddzielonej od interesu wsp\u00f3lnoty oraz oddzielnej od koncepcji moralnych; i wyobrazili\u015bmy sobie, \u017ce przeznaczeniem jednostek, Pa\u0144stw i narod\u00f3w jest akumulowa\u0107 dobra nie zwa\u017caj\u0105c na ich spo\u0142eczn\u0105 u\u017cyteczno\u015b\u0107, nie zwa\u017caj\u0105c na sprawiedliwo\u015b\u0107 w ich nabywaniu czy u\u017cywaniu.\u201d<\/p>\n

\n<\/p>\n

\u201eWypaczyli\u015bmy ide\u0119 honoru i zapomnieli\u015bmy o osobowo\u015bci pracownika, o jego godno\u015bci jako ludzkiej istoty; my\u015bleli\u015bmy jedynie o jego warto\u015bci jako maszyny produkcyjnej, mierzyli\u015bmy i wa\u017cyli\u015bmy jego moc produkcyjn\u0105, a nie my\u015bleli\u015bmy prawie wcale, \u017ce jest on cz\u0142onkiem rodziny, \u017ce \u017cycie nie jest tylko w nim, ale tak\u017ce w jego \u017conie, dziecku, w jego domu.\u201d<\/p>\n

\n<\/p>\n

\u201ePoszli\u015bmy dalej; rozbili\u015bmy jego dom. Wezwali\u015bmy kobiety i dzieci jako czynniki produkcyjne, mniej wydajne, ale ta\u0144sze je\u015bli s\u0105 jednostkami nieposiadaj\u0105cymi zobowi\u0105za\u0144, elementami ca\u0142kowicie niezale\u017cnymi od innych, bez wi\u0119z\u00f3w, bez uczu\u0107, nie\u017cyj\u0105cymi we wsp\u00f3lnocie; w rzeczywisto\u015bci zniszczyli\u015bmy rodzin\u0119. Jednym uderzeniem w\u0142amali\u015bmy si\u0119 do rodzinnego kr\u0119gu; i, przy wzrastaj\u0105cej w\u015br\u00f3d robotnik\u00f3w rywalizacji b\u0119d\u0105cej skutkiem wprowadzenia pracy kobiet, nie obdarzyli\u015bmy rodziny p\u0142ac\u0105 odpowiadaj\u0105c\u0105 warto\u015bci pracy dobrej gospodyni domowej, warto\u015bci spo\u0142ecznej u\u017cyteczno\u015bci matki rodziny.\u201d<\/p>\n

\n<\/p>\n

\u201eOddzielili\u015bmy robotnika od naturalnego otoczenia jego zawodu: wolny od wi\u0119z\u00f3w wsp\u00f3lnotowych, pozosta\u0142 sam; bez wsp\u00f3lnotowej dyscypliny, sta\u0142 si\u0119 wolny, ale niezdolny do obrony. Nast\u0119pnie zezwolili\u015bmy mu na jednoczenie si\u0119 z innymi i on to robi\u0142, w ramach reakcji, nie po to \u017ceby osi\u0105gn\u0105\u0107 jedno\u015b\u0107, nie w celu pomocy w koordynowaniu wszystkich r\u00f3\u017cnych czynnik\u00f3w trudu produkcji d\u00f3br, ale w opozycji do kogo\u015b lub czego\u015b; w opozycji do Pa\u0144stwa, kt\u00f3re jest obro\u0144c\u0105 porz\u0105dku, w opozycji do jego pracodawc\u00f3w, kt\u00f3rych uzna\u0142 za wrog\u0105 klas\u0119, a nawet w opozycji do innych robotnik\u00f3w… Brak intelektualnego lub moralnego wsparcia, brak poprawy technik zawodowych, brak ubezpiecze\u0144 czy zabezpiecze\u0144 pracy; brak ducha wsp\u00f3\u0142pracy. Nic poza nienawi\u015bci\u0105, niszcz\u0105c\u0105 nienawi\u015bci\u0105.\u201d<\/p>\n

\n<\/p>\n

\u201eNajpierw, chc\u0105c lub nie chc\u0105c, popchn\u0119li\u015bmy Pa\u0144stwo do absolutnej pasywno\u015bci, braku zainteresowania w organizowaniu narodowej ekonomii; p\u00f3\u017aniej do wszechogarniaj\u0105cej interwencji, do regulacji produkcji, konsumpcji i dystrybucji d\u00f3br… Ci kt\u00f3rzy \u015blepo pod\u0105\u017caj\u0105c za logik\u0105 ich fa\u0142szywych zasad doprowadzili to do konsekwencji zmontowali maszyn\u0119 opart\u0105 na wielkim pokazie uk\u0142ad\u00f3w, na pozornie Nieomylnej nauce i na rozwini\u0119tej technice; ale wolny pracownik, CZ\u0141OWIEK, znikn\u0105\u0142, zapad\u0142 si\u0119 w kolosalny mechanizm, kt\u00f3ry nie ma lito\u015bci i rozumu. Widzieli\u015bmy robotnik\u00f3w mobilizowanych jak maszyny, przesuwanych jak byd\u0142o przy zmianie pastwiska.\u201d [17]<\/p>\n

\n<\/p>\n

Oto akt oskar\u017cenia wytoczony przez Salazara liberalnemu dziedzictwu. Spo\u0142ecze\u0144stwo rozpad\u0142o si\u0119 przez liberalizm; Salazar szuka\u0142 rozwi\u0105zania w syntezie, w rekonstrukcji zamiast w surowej dyscyplinie. Szuka\u0142 restauracji spo\u0142ecze\u0144stwa, kt\u00f3re jest naturalne dla cz\u0142owieka. Cz\u0142owiek \u017cyje najpierw w swojej rodzinie, a nast\u0119pnie w swoim fachu. Rodzina winna by\u0107 chroniona i zachowywana. A ludzie, kt\u00f3rzy pracuj\u0105 w r\u00f3\u017cny spos\u00f3b, uformuj\u0105 r\u00f3\u017cne zrzeszenia zawodowe, nie tyle dla obrony ich zawodowych interes\u00f3w, ale raczej by uczyni\u0107 mo\u017cliwym ich wsp\u00f3\u0142prace w \u017cyciu wsp\u00f3lnoty; i po nic wi\u0119cej tylko dla takich cel\u00f3w jak rozw\u00f3j technik zawodowych, realizowanie wsp\u00f3lnych idea\u0142\u00f3w, ochrona towarzyszy w czasach przeciwno\u015bci i nieszcz\u0119\u015bcia. Pracodawcy winni mie\u0107 swoje stowarzyszenia, a pracownicy swoje. Wi\u0119ksza liczba organizacji powinna by\u0107 skoordynowana w korporacji zajmuj\u0105cej si\u0119 dan\u0105 ga\u0142\u0119zi\u0105 dzia\u0142alno\u015bci; a r\u00f3\u017cne korporacje powinny by\u0107 skoordynowane w Izbie Korporacyjnej, w kt\u00f3rej r\u00f3wnie\u017c Ci, kt\u00f3rzy posiadaj\u0105 szczeg\u00f3\u0142ow\u0105 wiedz\u0119 w tym temacie, dyskutowa\u0107 b\u0119d\u0105 o problemach narodowych i sprawach publicznych.<\/p>\n

\n<\/p>\n

\u201eNaturalnym jest, \u017ce tak jak Ci kt\u00f3rzy mieszkaj\u0105 blisko siebie, tak samo Ci kt\u00f3rzy wykonuj\u0105 ten sam zaw\u00f3d lub profesj\u0119, na polu ekonomicznym i ka\u017cdym innym, formuj\u0105 grupy korporacyjne.\u201d<\/p>\n

\n<\/p>\n

\u201eW tych korporacjach wsp\u00f3lne interesy wszystkich grup zawodowych musz\u0105 przewa\u017ca\u0107; i po\u015br\u00f3d tych interes\u00f3w Najwa\u017cniejszym jest promowa\u0107, tak jak to tylko mo\u017cliwe, oddanie wszelkich zawod\u00f3w i profesji dobru wsp\u00f3lnemu\u201d [18]<\/p>\n

\n<\/p>\n

S\u0142owa te m\u00f3g\u0142by wypowiedzie\u0107 Salazar, ale nie pochodz\u0105 one od niego.<\/p>\n

\n<\/p>\n

Korporacje reprezentuj\u0105 nic wi\u0119cej tylko r\u00f3\u017cne prace, kt\u00f3rymi zajmuj\u0105 si\u0119 ludzie, zorganizowane tak aby mogli oni odpowiednio wsp\u00f3\u0142pracowa\u0107 z Pa\u0144stwem dla promocji narodowego dobrobytu. St\u0105d korporacje s\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 sk\u0142adow\u0105 narodu, pe\u0142ni\u0105c\u0105 wa\u017cne funkcje; i, skoro nar\u00f3d jest jednostk\u0105, organiczn\u0105 ca\u0142o\u015bci\u0105, interesy jego cz\u0119\u015bci sk\u0142adowych s\u0105 ostatecznie jednakowe z interesem narodu.<\/p>\n

\n<\/p>\n

Ka\u017cda korporacja, ka\u017cdej grupy zawodowej, tak jak \u015bredniowieczne gildie, jest odpowiedzialna za swoje w\u0142asne \u017cycie korporacyjne. Musi chroni\u0107 wszystkich tych zaanga\u017cowanych w dan\u0105 ga\u0142\u0105\u017a aktywno\u015bci kt\u00f3r\u0105 si\u0119 zajmuje; musi czuwa\u0107 \u017ceby byli oni adekwatnie nagradzani za swoj\u0105 prac\u0119. Musi broni\u0107 ich praw; musi wspomaga\u0107 ich w czasach nieszcz\u0119\u015bcia. Jak ju\u017c powiedzieli\u015bmy, myl\u0105cym jest forsowanie analogii ze \u015bredniowiecznym systemem gildyjnym, ale to na pewno jest w nich wsp\u00f3lne, \u017ce spo\u0142ecze\u0144stwo jest uwa\u017cane \u2013 i tak jest w rzeczywisto\u015bci \u2013 za podzielone wertykalnie, wed\u0142ug bran\u017cy, profesji, czy zawodu, a nie horyzontalnie (wed\u0142ug statusu spo\u0142ecznego czy \u2013 co jeszcze gorsze \u2013 wed\u0142ug dochodu). Podstawow\u0105 zasad\u0105 jest odrzucenie ca\u0142ej idei walki klas. \u201eHierarchia funkcji i spo\u0142ecznych interes\u00f3w jest zasadniczym warunkiem narodowej ekonomii\u201d [19] m\u00f3wi Narodowy Statut Pracy; i trzeba sobie od razu zda\u0107 spraw\u0119 z tego, \u017ce nie jest to niezgodne z wertykalnym podzia\u0142em spo\u0142ecze\u0144stwa. Dop\u00f3ki nasze zainteresowanie dotyczy Pa\u0144stwa portugalskiego, nie ma mowy o wy\u017cszej, \u015bredniej i ni\u017cszej klasie, ale o ludziach zajmuj\u0105cych si\u0119 przemys\u0142em korkowym, o ludziach zajmuj\u0105cych si\u0119 produkcj\u0105 wina i tak dalej. W ka\u017cdym rodzaju przemys\u0142u \u201ehierarchia funkcji\u201d jest zachowana; s\u0105 w nich w\u0142adze i podporz\u0105dkowanie, ale nie absolutna w\u0142adza i nie zarobkowe niewolnictwo. Strajki i lokauty oraz wszelkie metody obrony klas s\u0105 okre\u015blone jako nielegalne, specjalnie, zar\u00f3wno w Konstytucji jak i w Narodowym Statucie Pracy. [20] Istniej\u0105 stowarzyszenia pracownik\u00f3w i pracodawc\u00f3w; ale ich pierwszym celem nie jest obrona interes\u00f3w klasy, ale wsp\u00f3\u0142praca w interesie wsp\u00f3lnoty. Oto dlaczego myl\u0105cym jest okre\u015blanie stowarzysze\u0144 robotnik\u00f3w jako \u201ezwi\u0105zk\u00f3w zawodowych\u201d, co sugeruje, \u017ce motywem ich dzia\u0142ania jest obrona; s\u0142owo \u201esyndykat\u201d jest r\u00f3wnie\u017c myl\u0105ce, ale Portugalczycy go u\u017cywaj\u0105, wi\u0119c jeste\u015bmy zmuszeni te\u017c to robi\u0107.<\/p>\n

\n<\/p>\n

Portugalskie syndykaty narodowe, zgodnie z Artyku\u0142em IX dekretu, kt\u00f3ry ich dotyczy, \u201ewinny podporz\u0105dkowa\u0107 swoje interesy interesowi ekonomii narodowej, we wsp\u00f3\u0142pracy z Pa\u0144stwem oraz z wy\u017cszymi organami produkcji i pracy.\u201d Kluczow\u0105 zasad\u0105 we wszystkich teoriach korporacyjnych jest zasada dobra wsp\u00f3lnego. Narodowe syndykaty grupuj\u0105 zatrudnionych i zarabiaj\u0105cych w danym przemy\u015ble; i, chocia\u017c musia\u0142y one uzyska\u0107 uznanie rz\u0105du oraz, co oczywiste, uznanie takie uzyska\u0107 m\u00f3g\u0142 tylko jeden syndykat zajmuj\u0105cy si\u0119 jednym rodzajem przemys\u0142u w danej okolicy. ich tworzenie od samego pocz\u0105tku pozostawiono inicjatywie wspomnianych. Ich statuty, wymagaj\u0105ce aprobaty i uznania, musia\u0142y jasno odrzuca\u0107 walk\u0119 klas i deklarowa\u0107 gotowo\u015b\u0107 do wsp\u00f3\u0142pracy z innymi czynnikami ekonomii narodowej. Nie r\u00f3\u017cni\u0142y si\u0119 one zbytnio: interesy ludzi pracuj\u0105cych s\u0105 prawie takie same we wszystkich miejscach. Czymkolwiek si\u0119 zajmuje i gdziekolwiek \u017cyje, wymaga rozs\u0105dnych godzin pracy, rozs\u0105dnych warunk\u00f3w pracy, adekwatnej zap\u0142aty, dobrych warunk\u00f3w bytowych i tak dalej. Konsekwentnie, normy prawne, kt\u00f3re rz\u0105dz\u0105 syndykatami, s\u0105 o wiele bardziej precyzyjne ni\u017c te, kt\u00f3re zajmuj\u0105 si\u0119 stowarzyszeniami pracodawc\u00f3w.<\/p>\n

\n<\/p>\n

Dekret nr 23,050 z 23 wrze\u015bnia 1933 roku ustanawia, \u017ce \u017caden syndykat licz\u0105cy mniej ni\u017c stu cz\u0142onk\u00f3w nie b\u0119dzie uznany, \u017ce nie wi\u0119cej ni\u017c jeden syndykat danej bran\u017cy mo\u017ce powsta\u0107 w jednym dystrykcie [\u201edystrykt\u201d – distrito \u2013<\/i> jest portugalsk\u0105 jednostk\u0105 administracyjn\u0105 odpowiadaj\u0105c\u0105 angielskiemu hrabstwu], \u017ce stolica dystryktu b\u0119dzie jego siedzib\u0105, \u017ce cz\u0142onkostwo nie b\u0119dzie przymusowe, ale, \u017ce syndykatom, kt\u00f3re prawnie reprezentuj\u0105 wszystkich pracownik\u00f3w danej ga\u0142\u0119zi przemys\u0142u danego dystryktu, niezale\u017cnie od tego czy wspomniani s\u0105 jego cz\u0142onkami czy nie, zostanie przyznana osobowo\u015b\u0107 prawna. Zasady rz\u0105dz\u0105ce ich organizacj\u0105 r\u00f3wnie\u017c zosta\u0142y przedstawione. Jedn\u0105 z funkcji syndykat\u00f3w jest negocjowanie kolektywnych um\u00f3w pracowniczych ze stowarzyszeniami pracodawc\u00f3w, ale s\u0105 one r\u00f3wnie\u017c zasadniczo zainteresowane dobrobytem swoich cz\u0142onk\u00f3w. Artyku\u0142 XII nak\u0142ada na nie obowi\u0105zek powo\u0142ania syndykalnych stowarzysze\u0144 zabezpieczaj\u0105cych w celu organizowania agencji s\u0142u\u017c\u0105cych odnajdywaniu zatrudnienia robotnikom w bran\u017cach kt\u00f3rymi si\u0119 zajmuj\u0105 i tworz\u0105cych oraz utrzymuj\u0105cych szko\u0142y doskonalenia zawodowego oraz technicznego; \u201eniekt\u00f3re syndykaty wybudowa\u0142y szko\u0142y dla dzieci swoich cz\u0142onk\u00f3w, sanatoria oraz \u017c\u0142\u00f3bki, zapewniaj\u0105ce pomoc medyczn\u0105 i lekarstwa, zapewnia\u0142y dobra i tanie domy dla swoich cz\u0142onk\u00f3w. Zapewniono zasi\u0142ki dla chorych i bezrobotnych. Prowadzi si\u0119 lekcje techniki, kursy j\u0119zykowe i wyk\u0142ady og\u00f3lnokszta\u0142c\u0105ce… Odby\u0142o si\u0119 wiele publicznych spotka\u0144, kt\u00f3re umo\u017cliwi\u0142y pracodawcom i robotnikom spotkanie w przyjaznej atmosferze.\u201d [21]<\/p>\n

\n<\/p>\n

Stowarzyszenia pracodawc\u00f3w znane s\u0105 jako gremios <\/i>i w praktyce ich istnienie jest w ca\u0142o\u015bci uregulowane w dekrecie 23,049, r\u00f3wnie\u017c z 23 wrze\u015bnia 1933 roku. Zgodnie z tym aktem prawnym gremios <\/i>tworzy si\u0119 z ministerialnej inicjatywy i spotykamy si\u0119 tu z czym\u015b, co wydaje si\u0119 przyk\u0142adem corporatisme d’\u00e9tat<\/i>. Najwi\u0119ksza zalet\u0105 tego prawa jest jego elastyczno\u015b\u0107; do gremios <\/i>nie odnosz\u0105 si\u0119 \u017cadne jednolite regulacje, ale wszystkie s\u0105 stosowane w szczeg\u00f3lnych warunkach danego przemys\u0142u. I tak jak zasadniczym jest, \u017ce szczeg\u00f3lne okoliczno\u015bci pozwalaj\u0105 na modyfikacje i urozmaicone stosowanie idea\u0142\u00f3w, tak trzeba pami\u0119ta\u0107, \u017ce nag\u0142e \u2013 cho\u0107 tymczasowe \u2013 konieczno\u015bci cz\u0119sto wymuszaj\u0105 odst\u0119pstwa od tego, co w teorii jest najlepsze. Zastosowanie pozornego corporatisme d’\u00e9tat<\/i> w pierwszym akcie prawnym zajmuj\u0105cym si\u0119 stowarzyszeniami pracodawc\u00f3w by\u0142 nie tylko cz\u0119\u015bciowym wynikiem warunk\u00f3w przewa\u017caj\u0105cych w anarchii lat, kt\u00f3re poprzedza\u0142y rok 1926, ale ponadto by\u0142 koniecznym rezultatem mi\u0119dzynarodowej katastrofy, okre\u015blanej jako \u201ekryzys\u201d lub \u201eza\u0142amanie\u201d, kt\u00f3ra uderzy\u0142a w \u015bwiat wkr\u00f3tce po tym jak Salazar rozpocz\u0105\u0142 swoj\u0105 prac\u0119. Przed promulgacj\u0105 Konstytucji niekt\u00f3re ga\u0142\u0119zie przemys\u0142u zaapelowa\u0142y do rz\u0105du o pewnego rodzaju organizacj\u0119. Na przyk\u0142ad w przemy\u015ble sardynkowym, kt\u00f3ry jest jednym z najwa\u017cniejszych dla Portugalii, stracono rynki na rzecz zagranicznej konkurencji i uczciwe firmy zacz\u0119\u0142y rozpaczliwie konkurowa\u0107 cenowo z pozbawionymi skrupu\u0142\u00f3w eksporterami puszek pe\u0142nych tanich, ale zje\u0142cza\u0142ych ryb. Represjonowane firmy zwr\u00f3ci\u0142y si\u0119 do rz\u0105du i do Salazara, wtedy jedynie ministra finans\u00f3w (1931), przygotowa\u0142y gruntowne studium na temat przemys\u0142u oraz jego problemu i przedstawi\u0142y sprawozdanie. Na wniosek tego sprawozdania produkcja oraz eksport sardynek zosta\u0142y \u015bci\u015ble uregulowane i stworzono Konsorcjum Sardynek Puszkowych do kt\u00f3rego przynale\u017cno\u015b\u0107 by\u0142a obowi\u0105zkowa. <\/p>\n

\n<\/p>\n

Ta niewielka pa\u0144stwowa ingerencja uratowa\u0142 ekstremalnie wa\u017cny przemys\u0142 od ruiny jaka spotka\u0142aby go w \u0142apach zagranicznej, pozbawionej skrupu\u0142\u00f3w konkurencji. Podobnie, przez zmuszenie wszystkich producent\u00f3w do wsp\u00f3\u0142pracy, porz\u0105dek zosta\u0142 zaprowadzony w przemy\u015ble wina porto. Organizacje wtedy ustanowione mia\u0142y charakter \u201eprzed-korporacyjny\u201d i od tamtego czasu by\u0142y korygowane zgodnie z rozwojem pa\u0144stwa korporacyjnego. [22]<\/p>\n

\n<\/p>\n

Gdy ustawodawstwo 1933 roku rozci\u0105gn\u0119\u0142o porz\u0105dek i wsp\u00f3\u0142prac\u0119 na wszelkie formy narodowej aktywno\u015bci nie by\u0142o zaskakuj\u0105cym, \u017ce w pierwszej kolejno\u015bci zosta\u0142a zorganizowana produkcja w bran\u017cach, kt\u00f3re same o to zaapelowa\u0142y. Lecz ju\u017c wkr\u00f3tce rz\u0105d daje uderzaj\u0105cy dow\u00f3d na to, \u017ce pragnie on zaprowadzi\u0107 korporacjonizm stowarzysze\u0144 <\/i>w preambule do drugiego wa\u017cnego dekretu o gremios <\/i>z 3 grudnia 1934 roku. Broni\u0142 on poprzedniego prawa powo\u0142uj\u0105c si\u0119 na potrzeb\u0119 chwili; i kontynuowa\u0142: \u201eOrganizacja pracodawc\u00f3w, dostosowana do przypisanego sobie przedmiotu i posiadaj\u0105ca obowi\u0105zki na\u0142o\u017cone na ni\u0105 w prawie korporacyjnym, nie powinna w normalnych warunkach powstawa\u0107 z inicjatywy rz\u0105du, ani pr\u00f3bowa\u0107 obowi\u0105zkowo \u0142\u0105czy\u0107 wszystkie przedsi\u0119biorstwa. Powstanie ona z inicjatywy tych, kt\u00f3rzy maj\u0105 w tym interes, kt\u00f3rzy do\u0142o\u017c\u0105 ku temu stara\u0144, wezm\u0105 odpowiedzialno\u015b\u0107, przestudiuj\u0105 problemy kt\u00f3re ich dotycz\u0105 i wejd\u0105 w rol\u0119, kt\u00f3ra przypada im w korporacyjnej organizacji.\u201d<\/p>\n

\n<\/p>\n

To bardzo dobrze wsp\u00f3\u0142gra z pozosta\u0142ym salazarystowskim ustawodawstwem. Grupy, kt\u00f3re s\u0105 fakultatywne i tworzone przez \u2013 pozbawionych przymusu i nacisk\u00f3w \u2013 pracodawc\u00f3w s\u0105 obecnie uznawane przez rz\u0105d. Jedynym warunkiem jaki uczyniono jest wym\u00f3g grupowania co najmniej po\u0142owy zaanga\u017cowanych w danym przemy\u015ble, kt\u00f3rzy powinni reprezentowa\u0107 co najmniej po\u0142ow\u0119 zaanga\u017cowanych w nim \u015brodk\u00f3w finansowych. W przeciwnym wypadku konkuruj\u0105ce stowarzyszenia mog\u0142yby wzrasta\u0107 dzi\u0119ki rywalizacji lub mniejszo\u015b\u0107 zapewni\u0142aby sobie uznanie, co by\u0142oby sprzeczne z idea\u0142em prawdziwej partycypacj\u0105 przemys\u0142u w korporacyjnej strukturze. Wspomniane grupy uzyska\u0142y pe\u0142ne uznanie; to znaczy, przyznano im osobowo\u015b\u0107 prawn\u0105 i mog\u0105 one legalnie reprezentowa\u0107 wszystkich pracodawc\u00f3w danej ga\u0142\u0119zi przemys\u0142u i danego dystryktu; a warunki pracy na kt\u00f3re wyrazi\u0142y zgod\u0119 na spotkaniach z reprezentantami robotniczych syndykat\u00f3w b\u0119d\u0105 tak samo wi\u0105\u017c\u0105ce dla wszystkich, zar\u00f3wno cz\u0142onk\u00f3w jak i niezrzeszonych. Kroki poczynione przez nich dla dobra przemys\u0142u, kt\u00f3rym si\u0119 zajmuj\u0105 powinny wi\u0105za\u0107 wszystkich po usankcjonowaniu ich przez rz\u0105d na wniosek Rady Korporacyjnej. <\/p>\n

\n<\/p>\n

\u201ePoprzez now\u0105 orientacj\u0119, kt\u00f3r\u0105 w\u0142a\u015bnie nada\u0142 swojej polityce korporacyjnej, rz\u0105d Portugalii sk\u0142oni\u0142 si\u0119 do formu\u0142y samodyscypliny, w czym widzimy najszczerzej sformu\u0142owan\u0105 ide\u0119 korporacyjn\u0105.\u201d skomentowa\u0142 Fr. Muller. \u201eGor\u0105co popieramy ten pomys\u0142 i oczekujemy najlepszych rezultat\u00f3w w kontek\u015bcie post\u0119pu organizacji zawodowej w Portugalii.\u201d [23]<\/p>\n

\n<\/p>\n

Zapewne myl\u0105cym jest okre\u015blanie gremios <\/i>jako \u201estowarzysze\u0144 pracodawc\u00f3w\u201d podczas, gdy tworzone s\u0105 one w oparciu o funkcje: cz\u0142owiek nale\u017c\u0105cy do gremio <\/i>jest raczej producentem, wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105cym dla narodowego dobrobytu, ni\u017c kim\u015b kto daje prac\u0119. Niemniej jednak zasadniczym celem syndykat\u00f3w i gremios <\/i>jest umo\u017cliwienie spotkania na kt\u00f3rym zaprojektuje si\u0119 wsp\u00f3lne kontrakty pracownicze i zapewni w\u0142a\u015bciwe relacje mi\u0119dzy pracodawcami a pracownikami. Dyskusje lub r\u00f3\u017cnice powstaj\u0105ce poza takimi kolektywnymi negocjacjami trafiaj\u0105 przed niezale\u017cne trybuna\u0142y, zostaj\u0105 poddane administracyjnej w\u0142adzy Narodowego Instytutu Pracy i Spo\u0142ecznego Dobrobytu, przeciwko decyzji kt\u00f3rego odwo\u0142anie mo\u017ce by\u0107, w przypadkach zastrze\u017conych w prawie, z\u0142o\u017cone do Najwy\u017cszej Rady Administracji Publicznej. [24]<\/p>\n

\n<\/p>\n

Zar\u00f3wno narodowe syndykaty jak i gremios <\/i>pe\u0142ni\u0105 funkcj\u0119 konsultacyjn\u0105 i musz\u0105, gdy jest to wymagane, dostarcza\u0107 rady oraz informacje w kwestiach ich kompetencji. Maj\u0105 one r\u00f3wnie\u017c polityczn\u0105 funkcj\u0119, kt\u00f3ra zostanie opisana w kolejnym rozdziale.<\/p>\n

\n<\/p>\n

Syndykaty i gremios<\/i>, dotycz\u0105ce tej samej ga\u0142\u0119zi przemys\u0142u, alezajmuj\u0105ce si\u0119 r\u00f3\u017cnymi cz\u0119sciami kraju s\u0105 grupowane w regionalne i narodowe \u201efederacje\u201d, a federacje zajmuj\u0105ce si\u0119 pokrewnymi ga\u0142\u0119ziami przemys\u0142u lub zaj\u0119ciami sa nast\u0119pnie grupowane w \u201eunie\u201d. Wszystkie te r\u00f3\u017cnorodne grupy s\u0105 zintegrowane w korporacje. \u201eB\u0119d\u0105c reprezentantami og\u00f3lnych interes\u00f3w produkcyjnych, korporacje, kt\u00f3re mog\u0105 ustanowi\u0107 mi\u0119dzy sob\u0105 generalne i wi\u0105\u017c\u0105ce zasady zgodne z ich wewn\u0119trzn\u0105 dyscyplin\u0105 i skoordynowan\u0105 aktywno\u015bci\u0105, maj\u0105 zapewnione otrzymanie koniecznej w\u0142adzy od syndykat\u00f3w lub gremios. <\/i>Unii lub federacji, z kt\u00f3rych si\u0119 sk\u0142adaj\u0105, tak samo jak autoryzacj\u0119 Pa\u0144stwa.\u201d (Narodowy Statut Pracy: Artyku\u0142 XLIII). Istotnym jest aby pami\u0119ta\u0107, \u017ce korporacje winny by\u0107 \u2013 jak to tylko mo\u017cliwe \u2013 autonomiczne i, \u017ce w\u0142adza powinna rozchodzi\u0107 si\u0119 z do\u0142u w g\u00f3r\u0119, zamiast z g\u00f3ry na d\u00f3\u0142. Korporacje pojawiaj\u0105 si\u0119 na ko\u0144cu: reprezentuj\u0105 koniec integracyjnej pracy. Powinni o tym pami\u0119ta\u0107 Ci, kt\u00f3rzy pr\u00f3buj\u0105 zbyt pochopnie por\u00f3wnywa\u0107 Portugali\u0119 z faszystowskimi W\u0142ochami. <\/p>\n

\n<\/p>\n

Cele korporacji, tak jak syndykat\u00f3w i innych cia\u0142 korporacyjnych, nie s\u0105 jedynie ekonomiczne; tak jak cele \u015bredniowiecznych gildii nie by\u0142y jedynie ekonomiczne. Ale, w posiadaniu funkcji politycznych, id\u0105 one dalej ni\u017c gildie. Cia\u0142a korporacyjne bior\u0105 udzia\u0142 w wyborach Izb Municypalnych, Rad Prowincjonalnych i Izby Korporacyjnej. Izba [Korporacyjna] wie\u0144czy korporacyjn\u0105 organizacj\u0119 narodu, prowadz\u0105c reprezentacj\u0119 wszelkich faz aktywno\u015bci narodu do dyskusji, rozwi\u0105zuj\u0105c ich wsp\u00f3lne problemy i kszta\u0142tuj\u0105c wszelk\u0105 prac\u0119 narodu w kierunku dobrobytu i koniunktury. Ten polityczny aspekt korporacjonizmu jest materi\u0105 nast\u0119pnego rozdzia\u0142u w kt\u00f3rym Izba Korporacyjna zostanie szczeg\u00f3\u0142owo om\u00f3wiona. <\/p>\n

\n<\/p>\n

Pozostaje nam nadmieni\u0107 o dw\u00f3ch dalszych cia\u0142ach: o Narodowym Instytucie Pracy i Spo\u0142ecznego Dobrobytu oraz o Radzie Korporacyjnej. Ta pierwsza, kt\u00f3rej przewodniczy podsekretarz Pa\u0144stwa ds. korporacji, istnieje, aby \u201ezapewnia\u0107 wype\u0142nianie prawa chroni\u0105cego robotnik\u00f3w i innych praw o charakterze socjalnym, przez integracj\u0119 robotnik\u00f3w i innych bior\u0105cych udzia\u0142 w produkcji w organizacji korporacyjnej, jak to ustanowiono w Narodowym Statucie Pracy, zgodnie z duchem politycznej, ekonomicznej i spo\u0142ecznej renowacji Narodu portugalskiego.\u201d [25]<\/p>\n

\n<\/p>\n

Rada Korporacyjna jest najwy\u017cszym cia\u0142em przez kt\u00f3r\u0105 rz\u0105d sprawuje og\u00f3lny nadz\u00f3r nad rozwojem korporacyjnej struktury. Zgodnie z ustaw\u0105 ustanawiaj\u0105c\u0105 t\u0119 Rad\u0119, \u201ewszelkie decyzje Rady, pod warunkiem, \u017ce nie naruszaj\u0105 lub nie zmieniaj\u0105 istniej\u0105cego prawa, s\u0105 normami przewodnimi korporacyjnej organizacji i maj\u0105 niezw\u0142ocznie zosta\u0107 wcielone w \u017cycie przez jej ministerstwa i departamenty.\u201d [26] Jej cz\u0142onkami s\u0105 Premier Rady Ministr\u00f3w, dw\u00f3ch profesor\u00f3w uniwersyteckich i kilku (ex-officio<\/i>)reprezentant\u00f3w r\u00f3\u017cnych departament\u00f3w ministerialnych. Rada ta zosta\u0142a utworzona rok p\u00f3\u017aniej ni\u017c Narodowy Instytut Pracy i Spo\u0142ecznego Dobrobytu; i wydaje si\u0119 mo\u017cliwym, \u017ce niewielkie rozszerzenie mo\u017cliwo\u015bci tego Instytutu mog\u0142oby uczyni\u0107 j\u0105 niepotrzebn\u0105 i przez to pozwoli\u0142oby unikn\u0105\u0107 tworzenia dodatkowego cia\u0142a w kt\u00f3rym korporacje nie maj\u0105 reprezentacji. Ale nie mamy w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce w tym temacie Portugalczycy s\u0105 lepiej poinformowani.<\/p>\n

\n<\/p>\n

Przypisy:<\/p>\n

[17] Salazar: mowa z 16 marca 1933<\/p>\n

[18] Quadragesimo Anno<\/i>: par. 83 i 85<\/p>\n

[19] Narodowy Statut Pracy: Art. VIII.<\/p>\n

[20] Ibid<\/i>: Art. IX. Konstytucja: Art. XXXIX.<\/p>\n

[21] Freppel Cotta: Economic Planning in Corporative Portugal, <\/i>London, 1937, s. 153.<\/p>\n

[22] Por\u00f3wnaj: Jo\u00e4o Lumbrales w Politique,<\/i> Paris, maj 1934.<\/p>\n

[23] La Politique Corporative<\/i>, s. 88.<\/p>\n

[24] Narodowy Statut Pracy: Art. L, LI, LII.<\/p>\n

[25] Art. II dekretu nr 23,053: 23 wrzesie\u0144 1933.<\/p>\n

[26] Dekret nr 24,362: 15 sierpie\u0144 1934.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Od Redakcji: Prezentujemy kolejny – trzeci ju\u017c – fragment III rozdzia\u0142u ksi\u0105\u017cki Michaela Derricka pt. \u201eThe Portugal of Salazar\u201d, New York 1939, ss. 61-74. T\u0142umaczenie: […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3173,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"jetpack_publicize_message":"","jetpack_is_tweetstorm":false,"jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":false,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","enabled":false}}},"categories":[22,6,12],"tags":[468,725,744,832],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/s5dyvz-3166","jetpack-related-posts":[{"id":25857,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=25857","url_meta":{"origin":3166,"position":0},"title":"Charles P\u00e9guy: Wsp\u00f3\u0142czesny \u015bwiat rozk\u0142ada wszystko","date":"10 czerwca 2016","format":false,"excerpt":"Zwykle zapominamy, \u017ce wsp\u00f3\u0142czesny \u015bwiat jest \u015bwiatem bur\u017cuazyjnym, kapitalistycznym. Ca\u0142kiem zabawne jest widzie\u0107 jak socjali\u015bci, antychrze\u015bcija\u0144scy i w szczeg\u00f3lno\u015bci antykatoliccy, nie zwa\u017caj\u0105c na sprzeczno\u015bci, wychwalaj\u0105 ten sam \u015bwiat jako \"nowoczesny\" i jednocze\u015bnie poni\u017caj\u0105 go jako \"bur\u017cuazyjny\". Wraz z nadej\u015bciem epoki nowo\u017cytnej upad\u0142o wiele mocy opartych na sile, lecz ich upadek\u2026","rel":"","context":"In "Kultura"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2016\/06\/Alfred_Kubin_Po_tamtej-_stronie.png?fit=700%2C519&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":26896,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=26896","url_meta":{"origin":3166,"position":1},"title":"USA: Ci\u0119\u017ckie jest \u017cycie \u017candarma \u015bwiata","date":"23 wrze\u015bnia 2016","format":false,"excerpt":"Podczas spotkania w Nowym Jorku ameryka\u0144ski wiceprezydent Joseph Biden ostrzeg\u0142 swego ukrai\u0144skiego podw\u0142adnego Petra Poroszenk\u0119, \u017ce pi\u0119\u0107 pa\u0144stw cz\u0142onkowskich Unii Europejskiej jest zdecydowanie przeciwnych dalszemu podtrzymywaniu tzw. \"sankcji wobec Rosji\", wi\u0119c\u00a0je\u015bli Ukraina nie wdro\u017cy dalszych \"reform\" nakazanych przez Zach\u00f3d, UE zniesie \"sankcje\", nie zwa\u017caj\u0105c na protesty Kijowa. Przy tej okazji\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2016\/09\/vicepresident-Biden.jpg?fit=508%2C335&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":11376,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=11376","url_meta":{"origin":3166,"position":2},"title":"Grzegorz III Laham: „Ko\u015bci\u00f3\u0142 stoi po stronie ludzi”","date":"27 listopada 2013","format":false,"excerpt":"Wasza Wielebno\u015b\u0107, Chrze\u015bcijanie w Syrii b\u0119d\u0105 obchodzi\u0107 w tym roku trzecie \u015bwi\u0119ta Bo\u017cego Narodzenia odk\u0105d zacz\u0105\u0142 si\u0119 kryzys. Jak teraz b\u0119dzie je prze\u017cywa\u0107 wsp\u00f3lnota chrze\u015bcija\u0144ska ? Grzegorz III Mamy teraz do\u015bwiadczenie kryzysu, ale idziemy naprz\u00f3d. Syryjscy chrze\u015bcijanie tradycyjnie obchodz\u0105 Bo\u017ce Narodzenie z choink\u0105, szopk\u0105,\u00a0\u015bwiat\u0142ami w oknach. Rodziny po\u015bwi\u0119caj\u0105 ten czas\u2026","rel":"","context":"In "Inne"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/Gregor3-8.jpg?fit=1034%2C861&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":31304,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=31304","url_meta":{"origin":3166,"position":3},"title":"Fiodor Tiutczew: Imperium Wschodu","date":"22 pa\u017adziernika 2017","format":false,"excerpt":"Od Redakcji: Nie ze wszystkimi wyra\u017conymi tu pogl\u0105dami Redakcja si\u0119 uto\u017csamia, tekst za\u015b prezentujemy naszym Czytelnikom jako uzupe\u0142nienie tocz\u0105cej si\u0119 obecnie - przede wszystkim w zwi\u0105zku z wydarzeniami na Ukrainie - dyskusji nad kwesti\u0105 Rosji i rosyjskiej idei imperialnej. (R.L.) Ludzie Zachodu wydaj\u0105cy s\u0105dy na temat Rosji w pewien spos\u00f3b\u2026","rel":"","context":"In "Historia"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/tyutchev_f.jpg?fit=208%2C250&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":34465,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=34465","url_meta":{"origin":3166,"position":4},"title":"Konrad R\u0119kas: Dlaczego Polska jest s\u0142aba?","date":"14 kwietnia 2019","format":false,"excerpt":"Czytamy, \u017ce Polska staje przed wyborem na miar\u0119 antycznej tragedii: albo spe\u0142nienie \u017c\u0105da\u0144 syjonistycznych - albo Amerykanie wycofaj\u0105 swoj\u0105 zbrojn\u0105 opiek\u0119 nad naszym krajem. Hmm, po pierwsze warto zauwa\u017cy\u0107, \u017ce w 2019 roku jednym realnym zewn\u0119trznym zagro\u017ceniem dla Polski \u2013 s\u0105 w\u0142a\u015bnie roszczenia izraelskie, wspierane przez Waszyngton. Po drugie za\u015b\u2026","rel":"","context":"In "Polityka"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/Rob.jpg?fit=825%2C501&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":34528,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=34528","url_meta":{"origin":3166,"position":5},"title":"Eugeniusz Onufryjuk: O nowego Szel\u0119","date":"28 kwietnia 2019","format":false,"excerpt":"M\u0105dro\u015b\u0107 ludowa twierdzi, \u017ce ryba si\u0119 psuje od g\u0142owy. Tak samo i spo\u0142ecze\u0144stwo: upadek wsp\u00f3lnoty politycznej zaczyna si\u0119 od jej elit. \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0Powiedzie\u0107, \u017ce nasz nar\u00f3d nie prze\u017cywa najlepszych czas\u00f3w, to nie powiedzie\u0107 nic. Gmach naszego bytu narodowego le\u017cy w ruinach, jak i ca\u0142y \u015bwiat nowoczesny.\u2026","rel":"","context":"In "Bez kategorii"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/rab.jpg?fit=800%2C800&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3166"}],"collection":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3166"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3166\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3166"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3166"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3166"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}