{"id":33165,"date":"2018-02-20T15:12:26","date_gmt":"2018-02-20T14:12:26","guid":{"rendered":"http:\/\/xportal.pl\/?p=33165"},"modified":"2018-02-20T15:12:26","modified_gmt":"2018-02-20T14:12:26","slug":"przemyslaw-serednicki-program-gospodarczy-stronnictwa-narodowego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/xportal.press\/?p=33165","title":{"rendered":"Przemys\u0142aw Serednicki: Program gospodarczy Stronnictwa Narodowego"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0 Artyku\u0142 ten ma na celu ukazanie og\u00f3lnego zarysu koncepcji gospodarczych Stronnictwa Narodowego. Program ten wsp\u00f3\u0142tworzyli wybitni ekonomi\u015bci, profesorowie, obdarzeni ogromnym autorytetem jak np. Roman Rybarski, czy Stanis\u0142aw G\u0142\u0105bi\u0144ski. Mo\u017cna przyj\u0105\u0107 z du\u017cym prawdopodobie\u0144stwem, i\u017c konflikt na linii \u201estarzy\u201d \u2013 \u201em\u0142odzi\u201d w SN prze\u0142o\u017cy\u0142 si\u0119 na pogl\u0105dy gospodarcze w SN. Z jednej strony tworzyli go w\u0142a\u015bnie dawni dzia\u0142acze Ligii, Narodowi Demokraci, z naciskiem na \u201eDemokraci\u201d<a href=\"#_ftn1\" name=\"_ftnref1\">[1]<\/a>, a z drugiej strony tzw. \u201em\u0142odzi\u201d wprowadzeni do SN, a w\u0142a\u015bciwie do Sekcji M\u0142odych SN przez samego Dmowskiego z za\u0142o\u017conego w pa\u017adzierniku 1926 Obozu Wielkiej Polski<a href=\"#_ftn2\" name=\"_ftnref2\">[2]<\/a>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <em>Program gospodarczy nie mo\u017ce by\u0107 dzie\u0142em jednego cz\u0142owieka. Mo\u017ce si\u0119 rozwin\u0105\u0107 tylko w \u017cyciu, ci\u0105g\u0142ej walce, a przy tym konkretna jego posta\u0107 zale\u017cy od warunk\u00f3w, w kt\u00f3rych ten program b\u0119dzie urzeczywistniony<a href=\"#_ftn3\" name=\"_ftnref3\"><strong>[3]<\/strong><\/a>. <\/em>Program gospodarczy Stronnictwa Narodowego, nie jest programem sensu stricte; jest raczej zbiorem idei, wizj\u0105, kt\u00f3r\u0105 powinno kierowa\u0107 si\u0119 pa\u0144stwo. Pa\u0144stwo rozumiane nie, jako zbi\u00f3r jednostek obywatelstwa polskiego, ale tw\u00f3rcza organizacja narodu. To bardzo istotne w my\u015bli gospodarczej Rybarskiego; wielokrotnie b\u0119dzie to podkre\u015bla\u0142, gdy\u017c: <em>bardzo rozmaite okoliczno\u015bci okre\u015blaj\u0105 polityk\u0119 gospodarcz\u0105 narodu, jego program gospodarczy. Program ten nie jest nigdy dzie\u0142em abstrakcyjnej doktryny. Gdyby nawet nim by\u0142, to nie na d\u0142ugo, nie wytrzyma\u0142by pr\u00f3by \u017cycia. Zale\u017cy zar\u00f3wno od konkretnych warunk\u00f3w gospodarczych jak i od bardzo wielu pierwiastk\u00f3w psychicznych<a href=\"#_ftn4\" name=\"_ftnref4\"><strong>[4]<\/strong><\/a>. <\/em>Trzeba wzi\u0105\u0107 pod uwag\u0119 takie czynniki jak: zasoby naturalne kraju, warunki geograficzne, jego po\u0142o\u017cenie w stosunku do s\u0105siad\u00f3w<a href=\"#_ftn5\" name=\"_ftnref5\">[5]<\/a>. <em>\u00a0<\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><em>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/em>Praca Rybarskiego powsta\u0142a na fali og\u00f3lno\u015bwiatowego kryzysu w latach dwudziestych\/trzydziestych XX wieku. \u00a0Kryzys ten by\u0142: <em>(\u2026) najdotkliwszym z dotychczasowych za\u0142ama\u0144 gospodarki kapitalistycznej. Poprzedzi\u0142y go objawy cz\u0119\u015bciowego pogarszania si\u0119 koniunktury w postaci spadku cen hurtowych, narastania zapas\u00f3w towar\u00f3w, zmniejszania emisji akcji i spadku ich kurs\u00f3w oraz ograniczania rozmiar\u00f3w produkcji. W ca\u0142ej pe\u0142ni kryzys gospodarczy wyst\u0105pi\u0142 w wi\u0119kszo\u015bci pa\u0144stw w roku 1930. Podobnie by\u0142o i w Polsce<a href=\"#_ftn6\" name=\"_ftnref6\"><strong>[6]<\/strong><\/a>. <\/em>Zdaniem Rybarskiego, jedn\u0105 z przyczyn og\u00f3lno\u015bwiatowego kryzysu by\u0142a, <em>jednostronno\u015b\u0107 produkcyjna (\u2026) jak fatalnie odbija si\u0119 kryzys na \u201emonokulturach\u201d, kiedy ca\u0142y byt gospodarczy narodu zawis\u0142 od g\u0142\u00f3wnego artyku\u0142u jego eksportu<a href=\"#_ftn7\" name=\"_ftnref7\"><strong>[7]<\/strong><\/a>. <\/em>Dlatego nale\u017cy d\u0105\u017cy\u0107 do <em>r\u00f3\u017cnorodno\u015bci produkcyjnej<a href=\"#_ftn8\" name=\"_ftnref8\"><strong>[8]<\/strong><\/a>. <\/em>Ciekawa jest przeprowadzona przez Rybarskiego krytyka kapitalizmu, przy jednoczesnej krytyce socjalizmu; <em>Rz\u0105dy plutokracji, kt\u00f3re otwieraj\u0105 drog\u0119 wp\u0142ywom mi\u0119dzynarodowego kapita\u0142u, nie godz\u0105 si\u0119 z kierunkiem narodowym. Ale r\u00f3wnie\u017c nie godzi si\u0119 z nim materializm \u017cyciowy w innej, skrajnej postaci: walka klasowa, kt\u00f3ra na pierwszy plan wysuwa rozdzia\u0142 bogactwa, d\u0105\u017cy do jego niwelacji, nie dbaj\u0105c wiele o inne warto\u015bci \u017cyciowe<a href=\"#_ftn9\" name=\"_ftnref9\"><strong>[9]<\/strong><\/a>. <\/em>To co <em>narodowe<\/em>, powinno oprze\u0107 si\u0119 na silnej warstwie \u015bredniej; <em>dzisiejsza Polska ma i b\u0119dzie mia\u0142a coraz silniejsz\u0105, w\u0142asn\u0105, warstw\u0119 \u015bredni\u0105<a href=\"#_ftn10\" name=\"_ftnref10\"><strong>[10]<\/strong><\/a>. <\/em>Zdaniem Rybarskiego Polsk\u0119 zgubi\u0142y dwie rzeczy: sarmatyzm i cudzoziemszczyzna; <em>Polska odsun\u0119\u0142a si\u0119 od morza, kolonialnych zdobyczy, nie stworzy\u0142a w\u0142asnego przemys\u0142u, nie rozwija\u0142a u siebie umiej\u0119tno\u015bci technicznych. Uton\u0119\u0142a w spokojnym \u017cyciu wiejskim<a href=\"#_ftn11\" name=\"_ftnref11\"><strong>[11]<\/strong><\/a>. <\/em>Z drugiej jednak strony: <em>nieprzetrawione idee zachodnie, dzia\u0142aj\u0105ce urokiem nowo\u015bci i post\u0119pu, przynios\u0142y swoje szkody<a href=\"#_ftn12\" name=\"_ftnref12\"><strong>[12]<\/strong><\/a>. <\/em>Dlatego powinni\u015bmy budzi\u0107 nasze rodzime si\u0142y wytw\u00f3rcze. Nie oznacza to, rzecz jasna nie ogl\u0105dania si\u0119 na zach\u00f3d, nie \u015bledzenia nowinek, ale: <em>powierzchowna asymilacja cudzych idei nie obudzi w narodzie polskim si\u0142 wytw\u00f3rczych<a href=\"#_ftn13\" name=\"_ftnref13\"><strong>[13]<\/strong><\/a>. <\/em>Dlatego bardzo istotne w narodowym programie gospodarczym jest uwzgl\u0119dnienie czynnika psychicznego, kt\u00f3ry okre\u015bla obiektywne warunki oraz ewolucj\u0119 spo\u0142eczno &#8211; gospodarcz\u0105; <em>na jednym gruncie jaka\u015b nowa idea mo\u017ce wyda\u0107 owoce, zaszczepiona gdzieindziej, przerodzi si\u0119 w karykatur\u0119<\/em><a href=\"#_ftn14\" name=\"_ftnref14\">[14]<\/a><em>. \u00a0\u00a0<\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Rybarski twierdzi, i\u017c stara\u0142 si\u0119 przede wszystkim ukaza\u0107: <em>(\u2026)<\/em> <em>jedno\u015b\u0107 gospodarstwa<a href=\"#_ftn15\" name=\"_ftnref15\"><strong>[15]<\/strong><\/a> narodowego (\u2026) \u0142\u0105czno\u015b\u0107 mi\u0119dzy og\u00f3lnym \u017cyciem narodu, a jego gospodarstwem<a href=\"#_ftn16\" name=\"_ftnref16\"><strong>[16]<\/strong><\/a>. <\/em>Ustr\u00f3j spo\u0142eczno \u2013 gospodarczy nie istnieje niezale\u017cnie od religii, zasad moralnych, kultury prawnej i politycznej narodu. Nie jest zamkni\u0119ta ca\u0142o\u015bci\u0105, w granicach, kt\u00f3rej mo\u017cna dowolnie eksperymentowa\u0107<a href=\"#_ftn17\" name=\"_ftnref17\">[17]<\/a>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ustr\u00f3j narodowy, nale\u017cy przede wszystkim, zdaniem Rybarskiego oprze\u0107 na: w\u0142asno\u015bci. Pogl\u0105d sw\u00f3j opiera na encyklice Piusa XI, <em>Quadragesimo anno<a href=\"#_ftn18\" name=\"_ftnref18\"><strong>[18]<\/strong><\/a>.<\/em> <em>\u00a0<\/em>W\u0142asno\u015b\u0107, ma, wg opinii Rybarskiego, charakter indywidualny i spo\u0142eczny; <em>w\u0142asno\u015b\u0107 jest dana przez natur\u0119, czyli przez samego Stw\u00f3rc\u0119<a href=\"#_ftn19\" name=\"_ftnref19\"><strong>[19]<\/strong><\/a> na po\u017cytek z jednej strony jednostek i ich rodzin, z drugiej za\u015b strony ma s\u0142u\u017cy\u0107 dobru og\u00f3lnemu<a href=\"#_ftn20\" name=\"_ftnref20\"><strong>[20]<\/strong><\/a>.Wyro\u015bli\u015bmy w poj\u0119ciach zachodnich, nasz\u0105 podstaw\u0105 jest rzymska cywilizacja. Niew\u0105tpliwie jedn\u0105 z cech charakterystycznych naszego narodu jest zami\u0142owanie wolno\u015bci, a bez w\u0142asno\u015bci nie ma wolno\u015bci<a href=\"#_ftn21\" name=\"_ftnref21\"><strong>[21]<\/strong><\/a>. <\/em>Jednak samo istnienie w\u0142asno\u015bci nie wystarczy, musi ona jeszcze rozwija\u0107 si\u0119. Aby to si\u0119 sta\u0142o, potrzebne s\u0105 nast\u0119puj\u0105ce warunki: dochodowo\u015b\u0107, dostatecznie rozleg\u0142a sfera dzia\u0142ania, ograniczenia w\u0142asno\u015bci powinny by\u0107 ustawowo okre\u015blone<a href=\"#_ftn22\" name=\"_ftnref22\">[22]<\/a>. W wolno\u015bci gospodarczej widzi Rybarski zdecydowan\u0105 wy\u017cszo\u015b\u0107 ustrojow\u0105, ni\u017c w ustrojach koncesjonowanych przez pa\u0144stwo: <em>(\u2026) wolna dzia\u0142alno\u015b\u0107 gospodarcza ma z regu\u0142y wy\u017cszo\u015b\u0107 nad gospodark\u0105 przymusow\u0105. Wydobywa z <\/em><em>ludzi wi\u0119cej si\u0142, wi\u0119cej energii i tw\u00f3rczo\u015bci. Sk\u0142ania ich do tego, by wi\u0119cej my\u015bleli o przysz\u0142o\u015bci, by gromadzili kapita\u0142y<a href=\"#_ftn23\" name=\"_ftnref23\"><strong>[23]<\/strong><\/a>. <\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Wzrost i nap\u0142yw obcego kapita\u0142u nale\u017cy ograniczy\u0107 o tyle, o ile: <em>mo\u017ce si\u0119 sta\u0107 narz\u0119dziem polityki obcego gospodarstwa narodowego, albo gdzie w gr\u0119 wchodz\u0105 interesy obrony kraju<a href=\"#_ftn24\" name=\"_ftnref24\"><strong>[24]<\/strong><\/a>. <\/em>Obcemu kapita\u0142owi nale\u017cy si\u0119 zysk; <em>doch\u00f3d a nic wi\u0119cej<a href=\"#_ftn25\" name=\"_ftnref25\"><strong>[25]<\/strong><\/a>. <\/em>Obcy kapita\u0142 zdaniem Rybarskiego, nie mo\u017ce by\u0107 narz\u0119dziem cudzej polityki gospodarczej wywiera\u0107 na nasze stosunki wp\u0142ywu, kt\u00f3ryby krzy\u017cowa\u0142 nasz\u0105 samodzieln\u0105 polityk\u0119<a href=\"#_ftn26\" name=\"_ftnref26\">[26]<\/a>; <em>(\u2026) nie mo\u017cna obcemu kapita\u0142owi przyznawa\u0107 specjalnych przywilej\u00f3w, kt\u00f3re by rodzim\u0105 wytw\u00f3rczo\u015b\u0107 stawia\u0142y w gorszym po\u0142o\u017ceniu<a href=\"#_ftn27\" name=\"_ftnref27\"><strong>[27]<\/strong><\/a>. \u00a0\u00a0<\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><em>\u00a0<\/em>Pa\u0144stwo mo\u017ce i powinno pe\u0142ni\u0107 rol\u0119 w gospodarce; jego funkcj\u0119 mo\u017cna nazwa\u0107 <em>represyjn\u0105: gdy np. wolne wsp\u00f3\u0142zawodnictwo przeradza si\u0119 w prywatny monopol, kt\u00f3ry wyzyskuje jednostronnie rynek<a href=\"#_ftn28\" name=\"_ftnref28\"><strong>[28]<\/strong><\/a>. <\/em>Zdaniem Rybarskiego, powinna istnie\u0107 pewna proporcja mi\u0119dzy maj\u0105tkiem publicznym, a maj\u0105tkami i przedsi\u0119biorstwami pozostaj\u0105cymi w r\u0119kach prywatnych, kt\u00f3re s\u0105 \u017ar\u00f3d\u0142em dochod\u00f3w publicznych; <em>prywatna inicjatywa nie zbuduje portu, nie ureguluje rzek, ani nie przeprowadzi sieci kana\u0142\u00f3w wodnych. Lasy w r\u0119kach pa\u0144stwa zabezpieczaj\u0105 kraj przed deforestacj\u0105<a href=\"#_ftn29\" name=\"_ftnref29\"><strong>[29]<\/strong><\/a>. <\/em>Generalnie rola pa\u0144stwa sprowadza si\u0119 do roli koordynuj\u0105cej; <em>pa\u0144stwo t\u0105 swoj\u0105 dzia\u0142alno\u015bci\u0105 nie wyklucza prywatnej inicjatywy, lecz j\u0105 kieruje w \u0142o\u017cyska, kt\u00f3rych wymaga szerszy interes narodowy. Nie wprowadza tzw. gospodarstwa planowego, lecz urzeczywistnia sw\u00f3j plan rozwoju narodowego <\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><em>gospodarstwa<a href=\"#_ftn30\" name=\"_ftnref30\"><strong>[30]<\/strong><\/a>. <\/em>Szczeg\u00f3lnie istotnym jest te\u017c obni\u017cenie podatk\u00f3w; <em>bez zmniejszenia ci\u0119\u017caru fiskalnego, nie ma mowy o trwa\u0142ej i istotnej poprawie gospodarczej<a href=\"#_ftn31\" name=\"_ftnref31\"><strong>[31]<\/strong><\/a>. <\/em>Wi\u0105\u017ce si\u0119 z tym logicznie: <em>uporz\u0105dkowanie bud\u017cet\u00f3w, ograniczenie bezpo\u015bredniej dzia\u0142alno\u015bci pa\u0144stwa jako przedsi\u0119biorcy<a href=\"#_ftn32\" name=\"_ftnref32\"><strong>[32]<\/strong><\/a>. <\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Ta wspomniana wy\u017cej w\u0142asno\u015b\u0107, <em>drobna w\u0142asno\u015b\u0107<\/em>, co doprecyzowuje Rybarski, ma charakter trwa\u0142y, bowiem; <em>W\u0142asno\u015b\u0107 \u015brednia i drobna nie przedstawia jakiej\u015b abstrakcyjnej warto\u015bci, oderwanego od w\u0142a\u015bciciela \u017ar\u00f3d\u0142a dochodu. W\u0142asno\u015b\u0107 ta ma charakter osobowy, bezpo\u015bredni, a przez to \u017cywy i trwa\u0142y<a href=\"#_ftn33\" name=\"_ftnref33\"><strong>[33]<\/strong><\/a>. <\/em>Jednym s\u0142owem suma drobnych, indywidualnych w\u0142asno\u015bci w pa\u0144stwie, stanowi jego si\u0142\u0119; daje nap\u0119d, u\u017cywaj\u0105c dzisiejszego j\u0119zyka, wzrostowi gospodarczemu, a przez to pobudza szeroko rozumian\u0105 wytw\u00f3rczo\u015b\u0107. Wynika to z immanentnych i przyrodzonych w\u0142asno\u015bci cz\u0142owieka, dla kt\u00f3rego praca, jest \u017ar\u00f3d\u0142em wewn\u0119trznego zadowolenia i satysfakcji, bez niej \u017cycie cz\u0142owieka jest ubo\u017csze i ci\u0119\u017csze; <em>to nie jest to samo, czy cz\u0142owiek jako najemnik w cudzym warsztacie osi\u0105ga 3.000 z\u0142. rocznie p\u0142acy, czy te 3.000 z\u0142. wydobywa ze swojego warsztatu, kt\u00f3rego jest panem. Praca na swoim zaspokaja pot\u0119\u017cny instynkt w\u0142asno\u015bci. Wytwarza przywi\u0105zanie, poczucie godno\u015bci, dumy zawodowej, poczucie samodzielno\u015bci. Wtedy \u0142atwiej znosi si\u0119 trudy, z wi\u0119ksz\u0105 wytrzyma\u0142o\u015bci\u0105 przezwyci\u0119\u017ca kl\u0119ski, bo cz\u0142owiek przed oczyma ma konkretny cel \u017cyciowy<a href=\"#_ftn34\" name=\"_ftnref34\"><strong>[34]<\/strong><\/a>. <\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Rybarski dostrzega\u0142 trend, utrzymuj\u0105cy si\u0119 do dzi\u015b, mianowicie, parcelacj\u0119 wielkich obszar\u00f3w rolnych. W zwi\u0105zku z tym postuluje, aby w Polsce, w kt\u00f3rej wie\u015b jest przeludniona, ludno\u015b\u0107 ma\u0142orolna i bezrolna znalaz\u0142a zaj\u0119cie w przemy\u015ble<a href=\"#_ftn35\" name=\"_ftnref35\">[35]<\/a>. Zmys\u0142 oszcz\u0119dzania, tak wa\u017cny w gromadzeniu kapita\u0142u osobistego nale\u017cy pobudza\u0107, np. <em>nale\u017cy w systemie ubezpiecze\u0144 spo\u0142ecznych da\u0107 pole pierwiastkowi osobistego zainteresowania oszcz\u0119dzaj\u0105cego. \u015awiadomo\u015b\u0107, \u017ce cz\u0119\u015b\u0107 sk\u0142adek kapitalizuje si\u0119 na rzecz tego, kt\u00f3ry je p\u0142aci, uchroni\u0107 mo\u017ce system ubezpiecze\u0144 od nadu\u017cy\u0107 (symulowanie choroby) i u\u0142atwi gromadzenie kapita\u0142\u00f3w<a href=\"#_ftn36\" name=\"_ftnref36\"><strong>[36]<\/strong><\/a>. <\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Nale\u017cy przy tym uwzgl\u0119dni\u0107 i taki czynnik jak wzrost demograficzny. W dwudziestoleciu mi\u0119dzywojennym polska by\u0142a krajem, w kt\u00f3rym wzrost ludno\u015bci by\u0142 znaczny. Rybarski nie przecenia tego czynnika; twierdzi jednocze\u015bnie, \u017ce ze wzrostem ludno\u015bci, musi i\u015b\u0107 w parze, szybkie tempo kapitalizacji; <em>by zapobiec pauperyzacji spo\u0142ecze\u0144stwa<a href=\"#_ftn37\" name=\"_ftnref37\"><strong>[37]<\/strong><\/a>. <\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Kredyt, zdaniem Rybarskiego, ma by\u0107 tani, je\u017celi gospodarstwo narodowe ma utrzyma\u0107 swoj\u0105 zdolno\u015b\u0107 konkurencyjn\u0105 z zagranic\u0105<a href=\"#_ftn38\" name=\"_ftnref38\">[38]<\/a>. Jednocze\u015bnie nale\u017cy ograniczy\u0107 zastosowanie kredytu gdy\u017c; <em>nadmierna ekspansja kredytowa bodaj\u017ce czasami przynosi wi\u0119cej szk\u00f3d, ni\u017c po\u017cytku. Np. finansowanie konsumpcji okaza\u0142o si\u0119 fatalnym b\u0142\u0119dem, kt\u00f3ry pog\u0142\u0119bi\u0142 <\/em><em>kryzys<a href=\"#_ftn39\" name=\"_ftnref39\"><strong>[39]<\/strong><\/a><\/em>. Kredyt b\u0119dzie tani tylko w\u00f3wczas, gdy si\u0119 go b\u0119dzie zaci\u0105ga\u0142o tylko na cele produktywne; inny staje si\u0119 kl\u0119sk\u0105 zar\u00f3wno d\u0142u\u017cnika jak i wierzyciela<a href=\"#_ftn40\" name=\"_ftnref40\">[40]<\/a>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Korporacjonizm jest raczej daleko posuni\u0119tym etatyzmem, a \u017cycie korporacyjne jest w nim tylko s\u0142abym odblaskiem centralnej w\u0142adzy pa\u0144stwowej<a href=\"#_ftn41\" name=\"_ftnref41\">[41]<\/a>. <em>Wed\u0142ug mego przekonania<\/em> \u2013 pisa\u0142 Rybarski &#8211;\u00a0 <em>nale\u017cy, nie trac\u0105c z oczu tego wszystkiego, co dzieje si\u0119 w \u015bwiecie, wgry\u017a\u0107 si\u0119 <\/em><em>g\u0142\u0119boko w nasze \u017cycie gospodarcze, przyswoi\u0107 sobie \u017cywe zagadnienia, kt\u00f3re u nas wyst\u0119puj\u0105, pozna\u0107 dok\u0142adnie gospodarcze do\u015bwiadczenia przesz\u0142o\u015bci i nasz\u0105 psychik\u0119 narodow\u0105<\/em><a href=\"#_ftn42\" name=\"_ftnref42\">[42]<\/a>. \u00a0Tylko na takim gruncie \u2013 zdaniem Rybarskiego \u2013 mo\u017cna tworzy\u0107 programy; <em>tylko w taki spos\u00f3b dojdziemy do naprawd\u0119 polskiej ideologii gospodarczej<a href=\"#_ftn43\" name=\"_ftnref43\"><strong>[43]<\/strong><\/a><\/em>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Jeszcze dalej idzie w swych rozwa\u017caniach na temat gospodarki Adam Doboszy\u0144ski, kt\u00f3ry po jednej stronie stawia kapitalizm i socjalizm, a po drugiej ustr\u00f3j narodowy; <em>dylemat przed kt\u00f3rym stoimy brzmi: albo materializm (kt\u00f3rego wsp\u00f3\u0142czesne dwa wcielenia zw\u0105 si\u0119 kapitalizmem wzgl. Marksizmem) \u2013 albo ustr\u00f3j narodowy<\/em><a href=\"#_ftn44\" name=\"_ftnref44\">[44]<\/a> (cokolwiek mia\u0142o by to oznacza\u0107). Na poparcie swojej tezy, Doboszy\u0144ski cytuje Bierdiajewa, bardzo modnego w\u00f3wczas w kr\u0119gach konserwatywno \u2013 narodowych, rosyjskiego filozofa prawos\u0142awnego.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Adam Doboszy\u0144ski (1904 \u2013 1949) studiowa\u0142 na politechnice Gda\u0144skiej w latach 1920 \u2013 1925, gdzie by\u0142 pierwszym prezesem polskiej Bratniej Pomocy, zwanej potocznie Bratniakiem, a tak\u017ce prezesem korporacji akademickiej. W latach 1926 \u2013 1927 studiowa\u0142 w paryskiej Szkole Nauk Politycznych. W 1928 roku uko\u0144czy\u0142, jako prymus Szko\u0142\u0119 Podchor\u0105\u017cych Rezerwy Saper\u00f3w w Modlinie. W 1934 roku, wyda\u0142 <em>Gospodark\u0119 Narodow\u0105<\/em>. Praca ta by\u0142a swoist\u0105 syntez\u0105, \u00f3wczesnych pogl\u0105d\u00f3w ekonomicznych m\u0142odych narodowc\u00f3w. Zdaniem wybitnego znawcy tematu, profesora Grotta, prezentuje ona: <em>(\u2026) nierealny i ignorancki z punktu widzenia Polski, jako kraju, program gospodarczy, operuj\u0105cy wizj\u0105 gospodarki narodowej (\u2026) <\/em>trafi\u0142a jednak do przekonania: <em>drobnomieszcza\u0144stwu, cz\u0119\u015bciowo ch\u0142opstwu, a nawet i proletariatowi<a href=\"#_ftn45\" name=\"_ftnref45\"><strong>[45]<\/strong><\/a>.<\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Doboszy\u0144ski to posta\u0107 i kontrowersyjna i tragiczna zarazem. Organizator s\u0142ynnego przed wojn\u0105 \u201emarszu na My\u015blenice\u201d, internowany i wi\u0119ziony w Szkocji za krytyk\u0119 uk\u0142adu Sikorski \u2013 Majski, wreszcie w 1947 roku aresztowany i po pokazowym procesie skazany w 1949 roku na kar\u0119 \u015bmierci.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Po wojnie, wyda Doboszy\u0144ski, przerobion\u0105 dla czytelnika zagranicznego <em>Gospodark\u0119 narodow\u0105<\/em>, pod zmienionym tytu\u0142em: <em>Ekonomia mi\u0142osierdzia<\/em>. Oryginalna wersja tej ksi\u0105\u017cki zosta\u0142a napisana i wydana w Anglii, w 1945 roku. Poprzedzona zosta\u0142a przedmow\u0105 A.C.F. Beales`a, docenta Uniwersytetu Londy\u0144skiego i sekretarza generalnego stowarzyszenia katolickiego <em>The Sword of the Spirit<\/em>. W 1946 roku, Doboszy\u0144ski, dokona\u0142\u00a0 przek\u0142adu na j\u0119zyk polski i wyda\u0142 <em>Ekonomi\u0119 <\/em>w Monachium, w 1947 roku w zbiorze emigracyjnych prac Doboszy\u0144skiego <em>Studia Polityczne<\/em>. Ksi\u0105\u017cka ta\u00a0 napisana zosta\u0142a przez Doboszy\u0144skiego w latach 1944 \u2013 1945 w j\u0119zyku angielskim (<em>Economics of charity<\/em>) i przeznaczona generalnie dla czytelnika brytyjskiego. Pisz\u0105c j\u0105, opar\u0142 si\u0119 Doboszy\u0144ski na swojej poprzedniej pracy: <em>Gospodarka narodowa<\/em>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><em>Ekonomia<\/em> zosta\u0142a prze\u0142o\u017cona przez Autora na j\u0119zyk polski, przez co dzie\u0142o <em>zyska\u0142o na g\u0142\u0119bi, sta\u0142o si\u0119 bardziej niezale\u017cne od warunk\u00f3w polskich, bardziej wywa\u017cone ni\u017c jego pierwowz\u00f3r, a przez to bardziej uniwersalne i uodpornione na dzia\u0142anie czasu<\/em><a href=\"#_ftn46\" name=\"_ftnref46\">[46]<\/a><em>. <\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><em>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/em>Swoj\u0105 wizj\u0119 gospodarczego ustroju narodowego, \u015bci\u015ble wi\u0105\u017ce Doboszy\u0144ski z: <em>odwieczn\u0105 nauk\u0105 Ko\u015bcio\u0142a Katolickiego<\/em>, gdy\u017c: <em>tzw. \u201ecywilizacja zachodnia\u201d wyros\u0142a na pod\u0142o\u017cu chrze\u015bcija\u0144stwa, tote\u017c wsp\u00f3\u0142czesne pr\u0105dy narodowe opieraj\u0105 si\u0119 zgodnie na zasadach chrze\u015bcija\u0144skiej moralno\u015bci gospodarczej<a href=\"#_ftn47\" name=\"_ftnref47\"><strong>[47]<\/strong><\/a>. <\/em>Prac\u0119 swoj\u0105, Doboszy\u0144ski podzieli\u0142 na dwie cz\u0119\u015bci. W pierwszej podaje og\u00f3lne zasady ekonomii narodowej, w drugiej natomiast omawia problemy zwi\u0105zane z organizacj\u0105 polskiego pa\u0144stwa narodowego. Wed\u0142ug Doboszy\u0144skiego system komunistyczny, to: \u00a0<em>system kapitalizmu pa\u0144stwowego, logiczne \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0i bynajmniej nie utopijne ko\u0144cowe stadium rozwoju w spo\u0142ecze\u0144stwie liberalnym<a href=\"#_ftn48\" name=\"_ftnref48\"><strong>[48]<\/strong><\/a><\/em>. Opr\u00f3cz nawi\u0105zania do katolickiej my\u015bli gospodarczej, analizowania my\u015bli gospodarczej pr\u0105d\u00f3w nacjonalistycznych w innych krajach, b\u0119dzie te\u017c Doboszy\u0144ski si\u0119ga\u0142 do dorobku ruchu \u00a0dystrybucjonistycznego Chestertona. Chesterton by\u0142 wielkim przyjacielem Polski. Broni\u0142 nas niew\u0105tpliwie przez wzgl\u0105d na nasz\u0105 histori\u0119, rycerskie tradycje oraz zwi\u0105zki z katolicyzmem. Nie m\u00f3g\u0142 nie zauwa\u017cy\u0107, jak\u0105 zbrodni\u0105 by\u0142 rozbi\u00f3r Polski przez trzy s\u0105siednie mocarstwa.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Dlatego wielokrotnie anga\u017cowa\u0142 si\u0119 po naszej stronie, a w wierszu <em>Polska<\/em> pisa\u0142: <em>Lecz wyniesione to god\u0142o zosta\u0142o \/ Od chwili, kiedy B\u00f3g gniew okry\u0142 chwa\u0142\u0105, \/ I gdy zawis\u0142y nad domostwem s\u0142awy \/ Zn\u00f3w or\u0142y czarne oraz s\u0119py szare. \/ W nim to, gdzie wojna \u015bwi\u0119tsza jest ni\u017c pok\u00f3j \/ I gdzie nad mi\u0142o\u015b\u0107 nienawi\u015b\u0107 zachwyca. \/ Zab\u0142ys\u0142 straszliwy jako sam Duch \u015awi\u0119ty \/ Orze\u0142, co bielszy jest ni\u017c go\u0142\u0119bica.<\/em>( G. K. Chesterton, <em>Polska<\/em>, w: <em>Gilbert Keith Chesterton, 1874 &#8211; 1974, Pisma wybrane<\/em>, Krak\u00f3w 1974, s. 256.) Odwiedzi\u0142 nasz kraj wiosn\u0105 r. 1927. Zosta\u0142 zaproszony przez ambasadora Polski w Londynie, Konstantego Skirmunta, w li\u015bcie z 31 sierpnia 1925 r. Przygotowania do wizyty trwa\u0142y ponad p\u00f3\u0142tora roku. Ostatecznie 28 kwietnia 1927 r. Chesterton z \u017con\u0105 i sekretark\u0105, kt\u00f3ra prowadzi\u0142a dziennik tej podr\u00f3\u017cy, przyby\u0142 do Warszawy<a href=\"#_ftn49\" name=\"_ftnref49\">[49]<\/a>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Doboszy\u0144ski podobnie jak Rybarski, du\u017c\u0105 wag\u0119 przyjmuje do w\u0142asno\u015bci. Niemniej za \u015aw. Tomaszem z Akwinu<a href=\"#_ftn50\" name=\"_ftnref50\">[50]<\/a> dzieli j\u0105 na; <em>res teriores, kt\u00f3re stanowi\u0105 w swym pierwotnym za\u0142o\u017ceniu wsp\u00f3ln\u0105 w\u0142asno\u015b\u0107 wszystkich ludzi, s\u0105 to rzeczy stworzone przez Boga bez wsp\u00f3\u0142udzia\u0142u pracy ludzkiej. Natomiast tam, gdzie zapobiegliwo\u015b\u0107 cz\u0142owieka przyczynia si\u0119 do zwi\u0119kszenia jego maj\u0105tku, \u015aw. Tomasz uznaje wzrost legitymacji prawnej do posiadania (\u2026) Prawo do w\u0142asno\u015bci wzrasta w stosunku do w\u0142o\u017conej pracy<a href=\"#_ftn51\" name=\"_ftnref51\"><strong>[51]<\/strong><\/a>. <\/em>Zysk dla samego zysku, w pogoni za zyskiem jest szkodliwy; <em>demoralizuje<\/em> <em>nie tylko tego, kt\u00f3ry za nim goni, ale w swej niepohamowanej \u017c\u0105dzy krzywdzi materialnie, a zarazem demoralizuje ca\u0142e jego otoczenie<a href=\"#_ftn52\" name=\"_ftnref52\"><strong>[52]<\/strong><\/a>. \u00a0<\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><em>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/em>Jak wi\u0119c ma wygl\u0105da\u0107, zdaniem Doboszy\u0144skiego, \u00f3w <em>Narodowy Ustr\u00f3j Gospodarczy w Polsce<a href=\"#_ftn53\" name=\"_ftnref53\"><strong>[53]<\/strong><\/a><\/em>? Po pierwsze: Uw\u0142aszczenie mas; <em>(\u2026)<\/em> <em>uw\u0142aszczenie mas musi si\u0119 odby\u0107 z biegiem czasu \u2013 przez takie nastawienie spo\u0142ecze\u0144stwa, by w ci\u0105gu najbli\u017cszych dziesi\u0105tk\u00f3w lat kapita\u0142 si\u0119 nie koncentrowa\u0142, lecz rozk\u0142ada\u0142 sprawiedliwie na pracuj\u0105cy og\u00f3\u0142<a href=\"#_ftn54\" name=\"_ftnref54\"><strong>[54]<\/strong><\/a>. <\/em>Doboszy\u0144ski wysnuwa tez\u0119, zupe\u0142nie absurdaln\u0105, bo w og\u00f3le nie maj\u0105c\u0105 pokrycia w rzeczywisto\u015bci: <em>Ka\u017cda z istniej\u0105cych dzi\u015b w Polsce fabryk b\u0119dzie za 20 lub 30 lat ca\u0142kowicie bez warto\u015bci, do tego czasu powstan\u0105 u nas miljony dom\u00f3w i miljony warsztat\u00f3w<a href=\"#_ftn55\" name=\"_ftnref55\"><strong>[55]<\/strong><\/a>. <\/em>To bardzo ciekawe zagadnienie w my\u015bli gospodarczej Doboszy\u0144skiego; podobnie jak Dmowski, wierzy\u0142 w owe \u201emityczne\u201d drobne warsztaty, kt\u00f3re zalej\u0105 swoim mrowiem, przysz\u0142e, \u201enarodowe\u201d, czy wr\u0119cz \u201eKatolickie Pa\u0144stwo Narodu Polskiego\u201d<a href=\"#_ftn56\" name=\"_ftnref56\">[56]<\/a>. To ciekawe, \u017ce\u00a0 owe pogl\u0105dy g\u0142oszono w czasie, kiedy Polska s\u0105siadowa\u0142a z Socjalistycznym Zwi\u0105zkiem Republik Sowieckich i z Narodowo \u2013 Socjalistycznymi Niemcami. Oba te pa\u0144stwa przemys\u0142 ci\u0119\u017cki, a wi\u0119c \u201eznikaj\u0105ce fabryki Doboszy\u0144skiego\u201d, uwa\u017ca\u0142y za strategiczny i kluczowy. Zreszt\u0105, po II Wojnie \u015awiatowej, aby dotrzyma\u0107 kroku Stanom Zjednoczonym i ZSRR, Europa b\u0119dzie si\u0119 jednoczy\u0107 wok\u00f3\u0142 przemys\u0142u ci\u0119\u017ckiego -powstanie Europejska Wsp\u00f3lnota W\u0119gla i Stali<a href=\"#_ftn57\" name=\"_ftnref57\">[57]<\/a>. Tak\u017ce prognoza zupe\u0142nie nietrafiona, a wnioski chybione. Chyba, \u017ce Doboszy\u0144ski wybiega\u0142 sw\u0105 my\u015bl\u0105 daleko naprz\u00f3d i wyprzedza\u0142 wsp\u00f3\u0142czesnych o jakie\u015b sze\u015b\u0107dziesi\u0105t lat i przewidzia\u0142 rewolucj\u0119 technologiczn\u0105, w kt\u00f3rej \u017cyjemy. Wida\u0107 ewidentnie wp\u0142ywy dystrybucjonizmu, do kt\u00f3rego jeszcze wr\u00f3cimy. Paradoksalnie, to owi krytykowani przez Doboszy\u0144skiego, <em>my\u015bliciele chrze\u015bcija\u0144scy<a href=\"#_ftn58\" name=\"_ftnref58\"><strong>[58]<\/strong><\/a><\/em> mieli racj\u0119, pomyli\u0142 si\u0119 Doboszy\u0144ski; <em>my\u015bliciele chrze\u015bcija\u0144scy wysilali si\u0119 na szukanie p\u00f3\u0142\u015brodk\u00f3w, maj\u0105cych umo\u017cliwi\u0107 w\u0142asno\u015b\u0107 prywatn\u0105 w dziedzinach zupe\u0142nie dla tej w\u0142asno\u015bci niedost\u0119pnych. B\u0142\u0105d ich jest psychologicznie zrozumia\u0142y, gdy\u017c ludzie ci nie mogli si\u0119 wyrwa\u0107 z pod przemo\u017cnego wp\u0142ywu teoryj, narzuconych przez ob\u00f3z \u201epost\u0119pu\u201d<a href=\"#_ftn59\" name=\"_ftnref59\"><strong>[59]<\/strong><\/a>, i wierzyli \u015bwi\u0119cie, \u017ce kapita\u0142 musi si\u0119 koncentrowa\u0107 w niesko\u0144czono\u015b\u0107, \u017ce za 50 czy za 100 lat wszelkie towary, czy to rolne czy przemys\u0142owe, b\u0119d\u0105 produkowane wy\u0142\u0105cznie tylko w fabrykach \u2013 kolosach, \u017ce w tej epoce ka\u017cdy cz\u0142owiek b\u0119dzie si\u0119 ju\u017c tylko oddawa\u0142 pracy najemnej w \u201eskoncentrowanych\u201d przedsi\u0119biorstwach. Chc\u0105c uratowa\u0107 w\u0142asno\u015b\u0107 indywidualn\u0105 pr\u00f3bowano j\u0105 przemyci\u0107 w te formy skoncentrowane, gdy\u017c panowa\u0142o przekonanie, \u017ce dotychczasowe formy drobnej i \u015bredniej w\u0142asno\u015bci skazane s\u0105 bezapelacyjnie na zag\u0142ad\u0119<a href=\"#_ftn60\" name=\"_ftnref60\"><strong>[60]<\/strong><\/a>.<\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Problem Doboszy\u0144skiego jest dwojaki; po pierwsze zdecydowanie upraszcza \u2013 w ostatecznym rachunku winni s\u0105 zawsze <em>\u017bydzi i masoneria<\/em> &#8211; ponadto nie proponuje \u017cadnych \u015brodk\u00f3w zaradczych, jakie nale\u017cy podj\u0105\u0107. Zachowuje si\u0119 troch\u0119 jak przeciwnicy Unii w 2004 roku, kt\u00f3rzy nie proponowali \u017cadnych rozwi\u0105za\u0144, jakie Polska czy polski rz\u0105d, powinny podj\u0105\u0107, aby zminimalizowa\u0107 te \u201ezagro\u017cenia\u201d, kt\u00f3re sami g\u0142osili. Zdaniem Doboszy\u0144skiego; <em>(\u2026) kapitalizm \u2013 to produkt powolnego przekszta\u0142cenia si\u0119 aryjskiego ustroju gospodarczego pod wp\u0142ywem obyczaj\u00f3w \u017cydowskich (\u2026) Mamy pe\u0142ne prawo uwa\u017ca\u0107 taki ustr\u00f3j za \u017cydowski, w kt\u00f3rym \u017bydzi p\u0119czniej\u0105 jak p\u0105czki w ma\u015ble, a Aryjczycy schodz\u0105 z roli gospodarzy do roli najemnego proletariatu<a href=\"#_ftn61\" name=\"_ftnref61\"><strong>[61]<\/strong><\/a>. <\/em>Powy\u017csze s\u0142owa Doboszy\u0144ski pisa\u0142 pod koniec lat trzydziestych; zaledwie kilka lat przed wybuchem II Wojny \u015awiatowej, dlatego by\u0107 mo\u017ce, specyficzne s\u0142ownictwo Doboszy\u0144skiego, mo\u017ce razi\u0107 ucho wsp\u00f3\u0142czesnego czytelnika owej lektury. Niestety, okropie\u0144stwa, bestialstwo i barbarzy\u0144stwo hitleryzmu zdezawuowa\u0142y wiele poj\u0119\u0107 czy symboli \u2013 jak np. \u201eswastyka\u201d \u2013 symbol w kulturach wschodu, uwa\u017cany za symbol szcz\u0119\u015bliwo\u015bci, najstarszy symbol solarny \u015bwiata. Na terenie ziemi \u015bwi\u0119tej znaleziono ruiny synagogi z V w. prz. nar. Chr.,(synagoga Ein Gedi), w kt\u00f3rej u\u017cyto \u201eswastyk\u201d jako elementu zdobniczego<a href=\"#_ftn62\" name=\"_ftnref62\">[62]<\/a>. Podobne pogl\u0105dy prezentuje Doboszy\u0144ski, gdy m\u00f3wi o maszynie: <em>W ustroju narodowym maszyna stanie si\u0119 nie narz\u0119dziem koncentracji produkcji, lecz przeciwnie, \u015brodkiem pomocniczym w ma\u0142ych i \u015brednich wytw\u00f3rniach, narz\u0119dziem uw\u0142aszczenia mas. Maszyna musi s\u0142u\u017cy\u0107 szewcowi do wyrobu tanich but\u00f3w, a nie fabryce but\u00f3w do rujnowania szewc\u00f3w<a href=\"#_ftn63\" name=\"_ftnref63\"><strong>[63]<\/strong><\/a>. <\/em>Ograniczenie roli maszyny ma doprowadzi\u0107 do tego, \u017ce stanie si\u0119 ona: <em>narz\u0119dziem wysoce po\u017cytecznym<a href=\"#_ftn64\" name=\"_ftnref64\"><strong>[64]<\/strong><\/a><\/em>. Tutaj znowu, z Doboszy\u0144skiego \u2013 polityka, przedzierzga si\u0119 w Doboszy\u0144skiego \u2013 wizjonera: <em>(\u2026) przestanie by\u0107 <\/em>(maszyna \u2013 P.S.) <strong><em>bo\u017ckiem w kaplicy \u017cydowskiego nabo\u017ce\u0144stwa<\/em><\/strong> (podkr. \u2013 P.S.), <em>mitem dwudziestego wieku, d\u017awigni\u0105, kt\u00f3ra ma pchn\u0105\u0107 \u015bwiat w nowy porz\u0105dek rzeczy, w jak\u0105\u015b ponur\u0105 niby \u2013 cywilizacj\u0119 zmechanizowanych niewolnik\u00f3w<a href=\"#_ftn65\" name=\"_ftnref65\"><strong>[65]<\/strong><\/a>.<\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Zdaniem Doboszy\u0144skiego, nie ma wolno\u015bci duchowej i politycznej, bez wolno\u015bci czy swobody gospodarczej<a href=\"#_ftn66\" name=\"_ftnref66\">[66]<\/a>. \u017bycie ludzkie stanowi ca\u0142o\u015b\u0107 w wszystkich swych objawach; <em>umiarkowana swoboda gospodarcza musi istnie\u0107, jako warunek umiarkowanej swobody politycznej<a href=\"#_ftn67\" name=\"_ftnref67\"><strong>[67]<\/strong><\/a><\/em>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Reasumuj\u0105c, narodowy program gospodarczy, jaki zaleca Doboszy\u0144ski mo\u017cna zawrze\u0107 w kr\u00f3tkiej, przeprowadzonej przez autora <em>Gospodarki narodowej<\/em> charakterystyce: <em>W\u0142asny warsztat pracy, w\u0142asny dom, po\u0142\u0105czenie w jednych r\u0119kach pracy i kapita\u0142u. Nieograniczone pole dla zdolno\u015bci i\u00a0 inicjatywy ma\u0142ego i \u015bredniego cz\u0142owieka. Du\u017ca doza swobody gospodarczej, umiarkowane wsp\u00f3\u0142zawodnictwo, kt\u00f3remu patronuje silnie i <\/em><em>hierarchicznie zorganizowane spo\u0142ecze\u0144stwo, czuwaj\u0105c, by swoboda i wsp\u00f3\u0142zawodnictwo, nie przerodzi\u0142y si\u0119 w ucisk lub anarchi\u0119. Nieod\u0142\u0105cznie zwi\u0105zana ze swobod\u0105 gospodarcz\u0105 \u2013 wolno\u015b\u0107 i godno\u015b\u0107 osobista jednostki, Spo\u0142ecze\u0144stwo z\u0142o\u017cone z wolnych, niezale\u017cnych ludzi, kt\u00f3rzy w pracy na w\u0142asne ryzyko i na w\u0142asny rachunek szukaj\u0105 racji swego istnienia<a href=\"#_ftn68\" name=\"_ftnref68\"><strong>[68]<\/strong><\/a>. <\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Nie mo\u017ce zabrakn\u0105\u0107 w wywodach Doboszy\u0144skiego nt. gospodarki narodowej, om\u00f3wienia tematu rolnictwa na ziemiach polskich, co przy specyfice ustroju Polski, rolno \u2013 przemys\u0142owego, mia\u0142o ogromne znaczenie; <em>Czy ch\u0142op wsp\u00f3\u0142czesny, wyzyskiwany niemi\u0142osiernie przez wielki kapita\u0142, wydany na \u0142up lichwiarzy, pozbawiony istotnego g\u0142osu w rz\u0105dzie i samorz\u0105dzie, jest doprawdy w po\u0142o\u017ceniu lepszem od swego przodka z XIV wieku?<a href=\"#_ftn69\" name=\"_ftnref69\"><strong>[69]<\/strong><\/a> \u2013 <\/em>pyta retorycznie. Zdaniem Doboszy\u0144skiego ch\u0142opi maj\u0105 prawo do posiadania ziemi, poniewa\u017c sw\u0105 prac\u0105 zdobyli legitymacj\u0119 do jej posiadania<a href=\"#_ftn70\" name=\"_ftnref70\">[70]<\/a>. Musi znikn\u0105\u0107 przedsi\u0119biorstwo rolne, gospodaruj\u0105ce i zarz\u0105dzaj\u0105ce za pomoc\u0105 najemnych administrator\u00f3w, a bez osobistej pracy w\u0142a\u015bciciela, jednocze\u015bnie postuluje utrzymanie folwark\u00f3w, stanowi\u0105cym: <em>dostateczne pole do osobistej pracy dla cz\u0142owieka o wy\u017cszym wykszta\u0142ceniu i odpowiedniej energii i przedsi\u0119biorczo\u015bci<a href=\"#_ftn71\" name=\"_ftnref71\"><strong>[71]<\/strong><\/a>. <\/em>W przeciwie\u0144stwie do Rybarskiego, kt\u00f3ry by\u0142 za pozostawieniem las\u00f3w w r\u0119kach pa\u0144stwa<a href=\"#_ftn72\" name=\"_ftnref72\">[72]<\/a>, Doboszy\u0144ski sugeruje oddanie las\u00f3w w r\u0119ce prywatne. T\u0142umaczy to tym, i\u017c wysokie ceny na drzewo spowodowa\u0142y, \u017ce Zarz\u0105d las\u00f3w Pa\u0144stwowych trzebi\u0142 podleg\u0142e mu lasy bez mi\u0142osierdzia<a href=\"#_ftn73\" name=\"_ftnref73\">[73]<\/a>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Zdaniem Doboszy\u0144skiego, harmonijnie rozwini\u0119ty organizm jest odporniejszy na wszelkie choroby ni\u017c organizm, w kt\u00f3rym np. wszystkie cz\u0142onki s\u0105 zdrowe, a w\u0105troba ci\u0119\u017cko chora<a href=\"#_ftn74\" name=\"_ftnref74\">[74]<\/a> \u2013 zgoda! Ale \u00a0&#8211; postulowa\u0107 w zwi\u0105zku z tym; <em>ustawowy zakaz zak\u0142adania nowych wytw\u00f3rni w istniej\u0105cych ju\u017c o\u015brodkach miejskich i przemys\u0142owych<a href=\"#_ftn75\" name=\"_ftnref75\"><strong>[75]<\/strong><\/a>, <\/em>aby <em>unikn\u0105\u0107 b\u0142\u0119d\u00f3w pope\u0142nionych przez zachodnie spo\u0142ecze\u0144stwa przemys\u0142owe (\u2026),<\/em> poniewa\u017c <em>rozw\u00f3j spo\u0142eczny idzie wsz\u0119dzie w kierunku dezurbanizacji i r\u00f3wnomierniejszego roz\u0142o\u017cenia ludno\u015bci<a href=\"#_ftn76\" name=\"_ftnref76\"><strong>[76]<\/strong><\/a> &#8211; <\/em>to ju\u017c przesada<em>. <\/em>Dodajmy jeszcze, jak by i tego by\u0142o ma\u0142o, \u017ce; <em>postulat ten nie ma w sobie nic utopijnego<a href=\"#_ftn77\" name=\"_ftnref77\"><strong>[77]<\/strong><\/a>. <\/em>Po raz kolejny, niestety, trzeba skonstatowa\u0107, \u017ce wywody Doboszy\u0144skiego s\u0105 ca\u0142kowicie chybione, przewidywania mylne, a proponowane rozwi\u0105zania wr\u0119cz szkodliwe. Trzeba jednak podkre\u015bli\u0107, \u017ce pewne rozwi\u0105zania postulowane przez Doboszy\u0144skiego, wprowadzono, czy usi\u0142owano wprowadza\u0107, b\u0105d\u017a funkcjonowa\u0142y w Polsce powojennej, tzn. po II Wojnie \u015awiatowej; aby unikn\u0105\u0107 masowej w\u0119dr\u00f3wki ludno\u015bci wiejskiej do miast, nale\u017cy: <em>(\u2026) przesun\u0105\u0107 fabryki na wie\u015b i d\u0105\u017cy\u0107 do stworzenia typu ch\u0142opa \u2013 robotnika (\u2026) Taki ch\u0142op \u2013 robotnik opiera cz\u0119\u015b\u0107 swego bud\u017cetu naposiadanej roli, kt\u00f3r\u0105 obrabia jego rodzina, a sam zarobkuje w fabryce<a href=\"#_ftn78\" name=\"_ftnref78\"><strong>[78]<\/strong><\/a>. <\/em>W momencie utraty pracy, staje si\u0119 znowu rolnikiem. Zawsze ma oparcie w ziemi, jest bardziej niezale\u017cny i odporny na kataklizmy gospodarcze.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Bardzo wa\u017cny jest charakter tego ustroju narodowego, kt\u00f3rego wizj\u0119, kre\u015bli Doboszy\u0144ski. B\u0119dzie to ustr\u00f3j demokratyczny, dodajmy, \u017ce \u201eprawdziwie demokratyczny\u201d; <em>Prawdziwa demokracja \u2013 a na takiej demokracji oparty b\u0119dzie ustr\u00f3j narodowy \u2013 nie polega na rz\u0105dach t\u0142um\u00f3w, lecz na rekrutowaniu si\u0119 rz\u0105dz\u0105cego zespo\u0142u z wszystkich stan\u00f3w spo\u0142ecznych<a href=\"#_ftn79\" name=\"_ftnref79\"><strong>[79]<\/strong><\/a>. <\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Reasumuj\u0105c, nale\u017cy wprowadzi\u0107 w nasz ustr\u00f3j zasady chrze\u015bcija\u0144skich zasad gospodarczych i od tego nale\u017cy zacz\u0105\u0107, twierdzi Doboszy\u0144ski<a href=\"#_ftn80\" name=\"_ftnref80\">[80]<\/a>. Powinno to polega\u0107 na wprowadzeniu tych zasad zar\u00f3wno w ustawodawstwie jaki i w prawodawstwie; <em>w przyk\u0142adzie pa\u0144stwa i samorz\u0105d\u00f3w i w odpowiedniej propagandzie<a href=\"#_ftn81\" name=\"_ftnref81\"><strong>[81]<\/strong><\/a>. <\/em>Dopiero w\u00f3wczas, gdy zasady te stan\u0105 si\u0119 \u201e\u017cyw\u0105 tre\u015bci\u0105\u201d dla wszystkich jednostek, nasze \u017cycie gospodarcze oprze si\u0119 \u2013 zdaniem Doboszy\u0144skiego \u2013 na zdrowych podstawach; <em>Adam Smith mo\u017ce mie\u0107 swe dobre strony, ale tylko na glebie przeoranej przez \u015aw. Tomasza<a href=\"#_ftn82\" name=\"_ftnref82\"><strong>[82]<\/strong><\/a><\/em>. I jeszcze jeden cytat, warty tego, by sta\u0142 si\u0119 mottem, wszelkich program\u00f3w gospodarczych oraz wszelkich naprawiaczy naszej gospodarki; szczeg\u00f3lnie w dobie galopuj\u0105cego kryzysu:\u00a0 <em>Nar\u00f3d mo\u017ce si\u0119 rozwija\u0107 tylko prac\u0105 w\u0142asnych obywateli, nigdy prac\u0105 r\u0105k cudzych. Lecz powinien r\u00f3wnie\u017c baczy\u0107, by praca swoich nie sz\u0142a na wzbogacenie obcych. Sta\u0107 nas od czasu do czasu na bezinteresown\u0105 wypraw\u0119 pod Wiede\u0144. Ale na co dzie\u0144 powinni\u015bmy w\u0142asn\u0105 prac\u0105 ku\u0107 w\u0142asne bogactwo<a href=\"#_ftn83\" name=\"_ftnref83\"><strong>[83]<\/strong><\/a>. <\/em>Wprowadzenie tych zasad w \u017cycie jest, zdaniem Doboszy\u0144skiego swoistym przewrotem; w ca\u0142ej rozci\u0105g\u0142o\u015bci \u017cycia gospodarczego, instytucji, tak\u017ce w dziedzinie spo\u0142ecznej i politycznej. Dodaje jednak, i\u017c; <em>(\u2026) przewr\u00f3t ten musi si\u0119 rozegra\u0107 wewn\u0105trz nas samych. Musi si\u0119 odby\u0107 w naszych sercach i umys\u0142ach. Z chwil\u0105, gdy zrozumiemy, gdy si\u0119 nam otworz\u0105 oczy \u2013 i gdy poczujemy w sobie odwag\u0119 \u2013 odpadnie jak zesch\u0142e li\u015bcie na jesieni to wszystko, co stoi na przeszkodzie do powstania i rozkwitu Godziwej Polski<a href=\"#_ftn84\" name=\"_ftnref84\"><strong>[84]<\/strong><\/a>.\u00a0\u00a0\u00a0 <\/em><\/p>\n<p><strong>Przemys\u0142aw Serednicki<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref1\" name=\"_ftn1\">[1]<\/a> Np. Roman Rybarski; aczkolwiek zwi\u0105zany wiekowo i ideowo ze \u201estarymi\u201d, ostatecznie popar\u0142 \u201em\u0142odych\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref2\" name=\"_ftn2\">[2]<\/a> Szerzej o konflikcie: \u201estarzy \u2013 m\u0142odzi np. Jerzy Janusz Terej, <em>Rzeczywisto\u015b\u0107 i polityka, <\/em>Warszawa 1979.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref3\" name=\"_ftn3\">[3]<\/a> Roman Rybarski, <em>Podstawy narodowego programu gospodarczego, <\/em>Warszawa 1934, str. 5 \u2013 6.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref4\" name=\"_ftn4\">[4]<\/a> Ibid., str. 26.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref5\" name=\"_ftn5\">[5]<\/a> Ibid., str. 26 \u2013 27.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref6\" name=\"_ftn6\">[6]<\/a> Wojciech Roszkowski, <em>Najnowsza historia Polski 1914 \u2013 1945, <\/em>Warszawa 2003, str. 268 \u2013 269.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref7\" name=\"_ftn7\">[7]<\/a> Roman Rybarski, <em>Podstawy narodowego programu gospodarczego, <\/em>Warszawa 1934,str. 8 \u2013 9.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref8\" name=\"_ftn8\">[8]<\/a> Ibid., str. 9.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref9\" name=\"_ftn9\">[9]<\/a> Ibid, str. 10.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref10\" name=\"_ftn10\">[10]<\/a> Iibid, str. 16.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref11\" name=\"_ftn11\">[11]<\/a> Ibid., str. 21.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref12\" name=\"_ftn12\">[12]<\/a> Ibid, str. 21 \u2013 22.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref13\" name=\"_ftn13\">[13]<\/a> Ibid., str. 22.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref14\" name=\"_ftn14\">[14]<\/a> Ibid., str. 27.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref15\" name=\"_ftn15\">[15]<\/a> Ilekro\u0107 Rybarski, u\u017cywa okre\u015blenia \u201egospodarstwo\u201d, ma na my\u015bli oczywi\u015bcie gospodark\u0119. By\u0107 mo\u017ce w podtek\u015bcie mia\u0142 na my\u015bli, pod tym s\u0142owem \u201egospodark\u0119 narodow\u0105\u201d, wi\u0119c s\u0142owa \u201egospodarstwo\u201d u\u017cywa\u0142 przemy\u015blnie.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref16\" name=\"_ftn16\">[16]<\/a> Roman Rybarski, <em>Podstawy narodowego programu gospodarczego, <\/em>Warszawa 1934, str. 5.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref17\" name=\"_ftn17\">[17]<\/a> Ibid., str. 27.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref18\" name=\"_ftn18\">[18]<\/a> Z 1931 roku. Ostatnie polskie wydanie: Wydawnictwo <em>Te Deum<\/em>, Warszawa 2002.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref19\" name=\"_ftn19\">[19]<\/a> Sprawdzi\u0107, jaki pogl\u0105d filozoficzny uto\u017csamia natur\u0119 ze Stw\u00f3rc\u0105<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref20\" name=\"_ftn20\">[20]<\/a> Roman Rybarski, <em>Podstawy narodowego programu gospodarczego, <\/em>Warszawa 1934, str. 30.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref21\" name=\"_ftn21\">[21]<\/a> Ibid., str. 40.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref22\" name=\"_ftn22\">[22]<\/a> Ibid., str. 39.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref23\" name=\"_ftn23\">[23]<\/a> Ibid, str. 42.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref24\" name=\"_ftn24\">[24]<\/a> Ibid, str. 34.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref25\" name=\"_ftn25\">[25]<\/a> Ibid, str. 73.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref26\" name=\"_ftn26\">[26]<\/a> O tym, \u017ce gospodarka mo\u017ce by\u0107 \u017ar\u00f3d\u0142em nacisku politycznego, \u015bwiadcz\u0105 dobitnie wydarzenia dnia dzisiejszego, kiedy to Rosja, poprzez Gazprom, wywiera swoisty nacisk na Ukrain\u0119 i partner\u00f3w europejskich. Niestety, g\u0142\u0119bsza analiza tego faktu, wykracza poza ramy owego artyku\u0142u, nie mniej jednak autor pozwoli\u0142 sobie na te dygresj\u0119 z uwagi na istotn\u0105 analogi\u0119 do omawianego problemu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref27\" name=\"_ftn27\">[27]<\/a> Ibid, str. 73.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref28\" name=\"_ftn28\">[28]<\/a> Ibid., str. 43.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref29\" name=\"_ftn29\">[29]<\/a> Ibid., str. 44.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref30\" name=\"_ftn30\">[30]<\/a> Ibid., str. 44 \u2013 45.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref31\" name=\"_ftn31\">[31]<\/a> Ibid, str. 47.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref32\" name=\"_ftn32\">[32]<\/a> Ibid.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref33\" name=\"_ftn33\">[33]<\/a> Ibid, str. 53.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref34\" name=\"_ftn34\">[34]<\/a> Ibid., str. 53.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref35\" name=\"_ftn35\">[35]<\/a> Ibid, str. 57 \u2013 58.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref36\" name=\"_ftn36\">[36]<\/a> Ibid, str. 68.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref37\" name=\"_ftn37\">[37]<\/a> Ibid, str. 69.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref38\" name=\"_ftn38\">[38]<\/a> Ibid., str. 70.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref39\" name=\"_ftn39\">[39]<\/a> Ibid. Powy\u017csze s\u0142owa, \u015bwiadcz\u0105 dobitnie, \u017ce cz\u0142owiek nie wyci\u0105ga raczej wniosk\u00f3w z przesz\u0142o\u015bci. Potwierdzaj\u0105 si\u0119 s\u0142owa, \u017ce historia jednak nie jest nauczycielk\u0105 \u017cycia, jak chcieliby i \u017cyczyli sobie staro\u017cytni. Dok\u0142adnie ten sam mechanizm wywo\u0142a\u0142 obecny kryzys w USA, kt\u00f3ry rozlewa si\u0119 obecnie na ca\u0142y \u015bwiat. Powt\u00f3rzmy: <strong>nadmierna ekspansja kredytowa, poprzez finansowanie konsumpcji.<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref40\" name=\"_ftn40\">[40]<\/a> Ibid.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref41\" name=\"_ftn41\">[41]<\/a> Ibid, str. 74.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref42\" name=\"_ftn42\">[42]<\/a> Ibid.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref43\" name=\"_ftn43\">[43]<\/a> Ibid, str. 75.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref44\" name=\"_ftn44\">[44]<\/a> Adam Doboszy\u0144ski, <em>Gospodarka narodowa, <\/em>Warszawa 1934, str. V.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref45\" name=\"_ftn45\">[45]<\/a> Bogumi\u0142 Grott, <em>Nacjonalizm chrze\u015bcija\u0144ski; my\u015bl spo\u0142eczno \u2013 pa\u0144stwowa formacji narodowo \u2013 katolickiej w Drugiej Rzeczypospolitej, <\/em>Krak\u00f3w 1991, str. 195.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref46\" name=\"_ftn46\">[46]<\/a> Maciej Winiarski, <em>Apel<\/em> w: <em>S\u0142owo Narodowe<\/em>, nr 3(11), 1990.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref47\" name=\"_ftn47\">[47]<\/a> Adam Doboszy\u0144ski, <em>Gospodarka narodowa, <\/em>Warszawa 1934, str. VI.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref48\" name=\"_ftn48\">[48]<\/a> Ibid, str. 5.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref49\" name=\"_ftn49\">[49]<\/a> \u0179r\u00f3d\u0142o: http:\/\/www.chesterton.fidelitas.pl\/<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref50\" name=\"_ftn50\">[50]<\/a> <em>My\u015bl Arystotelesa, sumuj\u0105ca w sobie do\u015bwiadczenia \u015bwiata staro\u017cytnego, przeszczepiona na \u015bwiatopogl\u0105d chrze\u015bcija\u0144ski, i przefiltrowana przez tysi\u0105c lat do\u015bwiadczenia Ko\u015bcio\u0142a katolickiego, znalaz\u0142a w filozofii Akwinaty syntez\u0119, nie maj\u0105c\u0105 sobie r\u00f3wnej w \u017cadnej innej epoce \u2013 <\/em>Adam Doboszy\u0144ski, <em>Gospodarka narodowa, <\/em>Warszawa 1934, str. 35<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref51\" name=\"_ftn51\">[51]<\/a>Ibid., str. 26.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref52\" name=\"_ftn52\">[52]<\/a> Ibid. Str. 28.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref53\" name=\"_ftn53\">[53]<\/a> Ibid., str. 96.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref54\" name=\"_ftn54\">[54]<\/a> Ibid., str. 97.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref55\" name=\"_ftn55\">[55]<\/a> Ibid.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref56\" name=\"_ftn56\">[56]<\/a> Deklaracja ONR \u201314 kwietnia 1934. \u0179r\u00f3d\u0142o: \u00a0www.endecja.pl<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref57\" name=\"_ftn57\">[57]<\/a> W dniu 18 kwietnia 1951 roku, podpisano traktat o utworzeniu Europejskiej Wsp\u00f3lnoty W\u0119gla i Stali, zwanego tak\u017ce Traktatem Paryskim. Traktat Paryski wszed\u0142 w \u017cycie 23 lipca 1952 roku, a zawarty zosta\u0142 na okres pi\u0119\u0107dziesi\u0119ciu lat. W dniu 23 lipca 2002 roku zadania wykonywane przez EWWiS przej\u0119\u0142a Wsp\u00f3lnota Europejska (dawna EWG).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref58\" name=\"_ftn58\">[58]<\/a>\u00a0 Adam Doboszy\u0144ski, <em>Gospodarka narodowa, <\/em>Warszawa 1934, str. 101<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref59\" name=\"_ftn59\">[59]<\/a> <em>Obozem tym <\/em>(tzn. \u201epost\u0119pu\u201d \u2013 P.S.) <em>kieruje masoneria. Masonerj\u0119 inspiruj\u0105 \u017bydzi \u2013 <\/em>Ibid. Str. 102.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref60\" name=\"_ftn60\">[60]<\/a> Ibid., str. 101 \u2013 102.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref61\" name=\"_ftn61\">[61]<\/a> Ibid., str. 107.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref62\" name=\"_ftn62\">[62]<\/a> <em>(\u2026) the Swastika was probably the first to be a made with a definite intention and a continuous or consecutive meaning, the knowledge of\u00a0 which passed from person to person, from tribe to tribe, from people to people, and from nation to nation, until, with possibly changed meanings it has finally circled the globe \u2013 <\/em>Thomas Wilson, <em>The Swastika, <\/em>1894, T.1, str. 4<em>\u00a0 <\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref63\" name=\"_ftn63\">[63]<\/a> Adam Doboszy\u0144ski, <em>Gospodarka narodowa, <\/em>Warszawa 1934, str. 111. Paradoksalnie w dzisiejszych czasach, A.D. MMIX, du\u017co ta\u0144sze s\u0105 buty kupione na placu targowym, produkowane przez du\u017c\u0105 fabryk\u0119 w Chinach, ni\u017c te u szewca. Cz\u0119sto naprawa but\u00f3w jest dro\u017csza ni\u017c kupno nowych, co powoduje niestety spadek jako\u015bci towar\u00f3w. Solidnych rzeczy si\u0119 nie robi, bo to si\u0119 po prostu nie op\u0142aca. Rzeczy tzw. \u201emarkowe\u201d s\u0105 markowe ze wzgl\u0119du nie na jako\u015b\u0107, ale ze wzgl\u0119du na mityczno\u015b\u0107 owej marki.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref64\" name=\"_ftn64\">[64]<\/a> Ibid.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref65\" name=\"_ftn65\">[65]<\/a> Ibid. Niestety, tego typu i podobne wypowiedzi, odbierane s\u0105 przez przeciwnik\u00f3w politycznych, szeroko rozumianej prawicy narodowej, nie bez przyczyny zreszt\u0105, jako \u201eoszo\u0142omskie\u201d. Owa \u201edon \u2013 kiszoteria\u201d mentalna, na nic si\u0119 nie zda. \u015awiat biegnie naprz\u00f3d i trzeba to zaakceptowa\u0107, czy si\u0119 to komu\u015b podoba czy nie. Przyj\u0105\u0107 raczej postaw\u0119, staraj\u0105c\u0105 si\u0119 \u0142\u0105czy\u0107 przez zdrow\u0105 syntez\u0119, w zgodzie ze swoimi zasadami \u201enowe\u201d ze \u201estarym\u201d, a nie umacnia\u0107 si\u0119 w \u201eokopach \u015awi\u0119tej Tr\u00f3jcy\u201d.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref66\" name=\"_ftn66\">[66]<\/a> Ibid., str. 115.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref67\" name=\"_ftn67\">[67]<\/a> Ibid.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref68\" name=\"_ftn68\">[68]<\/a> Ibid., str. 116.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref69\" name=\"_ftn69\">[69]<\/a> Ibid., str. 130.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref70\" name=\"_ftn70\">[70]<\/a> Ibid., str. 133.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref71\" name=\"_ftn71\">[71]<\/a> Ibid.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref72\" name=\"_ftn72\">[72]<\/a> Patrz przypis 26.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref73\" name=\"_ftn73\">[73]<\/a> Adam Doboszy\u0144ski, <em>Gospodarka narodowa, <\/em>Warszawa 1934, str. 138. Autor artyku\u0142u, mia\u0142 przyjemno\u015b\u0107 przebywa\u0107 w Niemczech w Bawarii, podczas studi\u00f3w w latach 1998\/1999. Ogromnym zdziwieniem by\u0142o dla\u0144 dostrze\u017cenie w lesie\u2026 ogrodzenia z bram\u0105 i k\u0142\u00f3dk\u0105! Nie trzeba chyba dodawa\u0107, \u017ce by\u0142 to las prywatny. Rzecz w Polsce, jeszcze, do\u015b\u0107 rzadka; chocia\u017c na Guba\u0142\u00f3wce, nie tak dawno, \u00a0przys\u0142owiowy \u201ekonflikt o miedze\u201d spowodowa\u0142 blokad\u0119 trasy narciarskiej.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref74\" name=\"_ftn74\">[74]<\/a> Ibid., str. 149.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref75\" name=\"_ftn75\">[75]<\/a> Ibid., str. 148.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref76\" name=\"_ftn76\">[76]<\/a> Ibid.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref77\" name=\"_ftn77\">[77]<\/a> Ibid.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref78\" name=\"_ftn78\">[78]<\/a> Ibid., str. 149 \u2013 150.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref79\" name=\"_ftn79\">[79]<\/a> Ibid., str. 157.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref80\" name=\"_ftn80\">[80]<\/a> Ibid., str. 205.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref81\" name=\"_ftn81\">[81]<\/a> Ibid.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref82\" name=\"_ftn82\">[82]<\/a> Ibid.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref83\" name=\"_ftn83\">[83]<\/a> Ibid., str. 230.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"#_ftnref84\" name=\"_ftn84\">[84]<\/a> Ibid., str. 309.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><img data-attachment-id=\"33166\" data-permalink=\"https:\/\/xportal.press\/?attachment_id=33166\" data-orig-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2018\/02\/Stronnictwo-Narodowe1.jpg?fit=750%2C468&amp;ssl=1\" data-orig-size=\"750,468\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}\" data-image-title=\"Stronnictwo-Narodowe1\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"\" data-medium-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2018\/02\/Stronnictwo-Narodowe1.jpg?fit=300%2C187&amp;ssl=1\" data-large-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2018\/02\/Stronnictwo-Narodowe1.jpg?fit=750%2C468&amp;ssl=1\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"aligncenter size-full wp-image-33166\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2018\/02\/Stronnictwo-Narodowe1.jpg?resize=750%2C468\" alt=\"\" width=\"750\" height=\"468\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2018\/02\/Stronnictwo-Narodowe1.jpg?w=750&amp;ssl=1 750w, https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2018\/02\/Stronnictwo-Narodowe1.jpg?resize=300%2C187&amp;ssl=1 300w, https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2018\/02\/Stronnictwo-Narodowe1.jpg?resize=88%2C55&amp;ssl=1 88w, https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2018\/02\/Stronnictwo-Narodowe1.jpg?resize=650%2C406&amp;ssl=1 650w\" sizes=\"(max-width: 750px) 100vw, 750px\" data-recalc-dims=\"1\" \/><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00a0 Artyku\u0142 ten ma na celu ukazanie og\u00f3lnego zarysu koncepcji gospodarczych Stronnictwa Narodowego. Program ten wsp\u00f3\u0142tworzyli wybitni ekonomi\u015bci, profesorowie, obdarzeni ogromnym autorytetem jak np. Roman [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":33166,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"jetpack_publicize_message":"","jetpack_is_tweetstorm":false,"jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","enabled":false}}},"categories":[22],"tags":[],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2018\/02\/Stronnictwo-Narodowe1.jpg?fit=750%2C468&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p5dyvz-8CV","jetpack-related-posts":[{"id":20855,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=20855","url_meta":{"origin":33165,"position":0},"title":"Francja: Roz\u0142am we Front National","date":"16 maja 2015","format":false,"excerpt":"\u00a0\u00a0 Jean-Marie Le Pen, niedawno zawieszony w prawach cz\u0142onka Frontu Narodowego, nie zamierza pozostawa\u0107 w partii, kt\u00f3r\u0105 sam za\u0142o\u017cy\u0142 w 1972 r. i sta\u0142 na jej czele blisko cztery dekady (do 2011 r.). Zapowiedzia\u0142 stworzenie nowego ruchu politycznego. \u00a0\u00a0 Decyzj\u0119 swojego ojca w ostrych s\u0142owach skomentowa\u0142a dla dziennika \u201eLe Parisien\u201d\u2026","rel":"","context":"In &quot;Informacje&quot;","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2015\/05\/Jean-Marie-Le-Pen-Orateur-depuis-ses-debuts_pics_809.jpg?fit=809%2C518&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":24968,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=24968","url_meta":{"origin":33165,"position":1},"title":"Polska: Prawicowa rewolucja m\u0142odych","date":"8 kwietnia 2016","format":false,"excerpt":"Od Redakcji:\u00a0Polecamy uwadze Czytelnik\u00f3w kr\u00f3tki, ale interesuj\u0105cy wywiad o socjologii polskiej polityki, przeprowadzony przez dziennik \"Rzeczpospolita\" z profesorem Henrykiem Doma\u0144skim\u00a0z Polskiej Akademii Nauk. \"Rzeczpospolita\":\u00a0Badania pokazuj\u0105, \u017ce m\u0142odzi Polacy w wieku 18\u201324 lat s\u0105 najbardziej niech\u0119tni imigrantom, a zarazem najmocniej popieraj\u0105 ca\u0142kowity zakaz aborcji. Henryk Doma\u0144ski:\u00a0To jest zupe\u0142nie sprzeczne z prawid\u0142owo\u015bciami\u2026","rel":"","context":"In &quot;Informacje&quot;","img":{"alt_text":"11l092","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2015\/02\/11l092.jpeg?resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":921,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=921","url_meta":{"origin":33165,"position":2},"title":"Wojciech Wasiuty\u0144ski o &quot;pipi-prawicy&quot;","date":"22 listopada 2011","format":false,"excerpt":"Od Redakcji: Chcieliby\u015bmy przypomnie\u0107 Czytelnikom artyku\u0142 Wojciecha Wasiuty\u0144skiego, zawieraj\u0105cy spostrzegawcz\u0105 charakterystyk\u0119 zjawiska \"pipi-prawicy\". W tek\u015bcie pisanym u pocz\u0105tk\u00f3w Republiki Okr\u0105g\u0142ego Sto\u0142u przedwojenny falangista trafnie zwr\u00f3ci\u0142 uwag\u0119 na przeszczepianie na polski grunt jako \u201eprawicowych\u201d idei, kt\u00f3re z filozofi\u0105 polityczn\u0105 Prawicy nie tylko nie maj\u0105 nic wsp\u00f3lnego, ale wr\u0119cz stoj\u0105 z ni\u0105\u2026","rel":"","context":"In &quot;Idea&quot;","img":{"alt_text":"","src":"","width":0,"height":0},"classes":[]},{"id":33016,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=33016","url_meta":{"origin":33165,"position":3},"title":"Francja: Jean Marie Le Pen nadal honorowym prezesem Frontu Narodowego","date":"10 lutego 2018","format":false,"excerpt":"Koniec trwaj\u0105cej ponad trzy lata batalii s\u0105dowej nie oznacza ko\u0144ca walki politycznej. S\u0105d Apelacyjny w Wersalu podj\u0105\u0142 w pi\u0105tek 9 lutego nast\u0119puj\u0105c\u0105 decyzj\u0119: Jean-Marie Le Pen zostaje ze skutkiem trwa\u0142ym wykluczony z Frontu Narodowego, jednak wci\u0105\u017c pozostaje jego honorowym prezesem. \"Sukces\", \"bardzo du\u017ca satysfakcja\" \u2013 w ten spos\u00f3b zareagowa\u0142 jeden\u2026","rel":"","context":"In &quot;Informacje&quot;","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2018\/02\/jan-marie-le-pen.jpg?fit=1024%2C578&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":25999,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=25999","url_meta":{"origin":33165,"position":4},"title":"Szwecja: Widmo Swexitu straszy rz\u0105d","date":"25 czerwca 2016","format":false,"excerpt":"24 czerwca szwedzki premier Stefan L\u00f6fven zwo\u0142a\u0142 konferencj\u0119 prasow\u0105 specjalnie po to, \u017ceby powiedzie\u0107, \u017ce rz\u0105d nie zgodzi si\u0119 na referendum w sprawie wyj\u015bcia Szwecji z Unii Europejskiej. \u2013\u00a0W Unii Europejskiej oraz w Szwecji potrzebujemy stabilno\u015bci i kontynuacji, a tego nie osi\u0105gniemy, rozpisuj\u0105c kolejne referenda. (...).\u00a0Wyj\u015bcie Wielkiej Brytanii z Unii\u2026","rel":"","context":"In &quot;Informacje&quot;","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2016\/06\/Swexit.jpg?fit=600%2C408&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":13460,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=13460","url_meta":{"origin":33165,"position":5},"title":"Adam Danek: W stron\u0119 nacjonalizmu plebejskiego","date":"6 kwietnia 2014","format":false,"excerpt":"Polscy narodowcy zarzucaj\u0105 swoim adwersarzom (cz\u0119\u015bciej sk\u0105din\u0105d urojonym ni\u017c rzeczywistym) pi\u0142sudczykom nonsensowny kult jednostki, kt\u00f3rej samo nazwisko starczy\u0107 ma im za ide\u0119 i program. Po czym sami post\u0119puj\u0105 dok\u0142adnie wed\u0142ug tego schematu, z tym, \u017ce zamiast nazwiska J\u00f3zefa Pi\u0142sudskiego odmieniaj\u0105 przez wszystkie przypadki nazwisko Romana Dmowskiego. Historia, tradycje i dorobek\u2026","rel":"","context":"In &quot;Adam Danek&quot;","img":{"alt_text":"","src":"","width":0,"height":0},"classes":[]}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/33165"}],"collection":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=33165"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/33165\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":33167,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/33165\/revisions\/33167"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/33166"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=33165"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=33165"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=33165"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}