Wkr\u00f3tce Litwa og\u0142osi swoj\u0105 niepodleg\u0142o\u015b\u0107. Apeluj\u0119 do pos\u0142\u00f3w i senator\u00f3w o spowodowanie, aby Polska, jedna z pierwszych, uzna\u0142a ten akt. Uznanie przez nas niepodleg\u0142o\u015bci bratniego wschodniego s\u0105siada winni\u015bmy Litwinom i Polakom na Litwie w imi\u0119 w\u0142asnej wolno\u015bci<\/em> \u2013 pisa\u0142 8 marca 1990 roku Jerzy Giedroyc do opozycyjnego wobec PZPR Obywatelskiego Klubu Parlamentarnego, kt\u00f3ry ukaza\u0142 si\u0119 na \u0142amach wydawanej w Pary\u017cu \u201eKultury\u201d, kt\u00f3rej z kolei autor listu by\u0142 redaktorem naczelnym. W tym samym numerze (4\/511) Andrzej T. Romer relacjonowa\u0142 za\u015b:<\/p>\n Po\u0142owa cz\u0142onk\u00f3w Sajudisu to cz\u0142onkowie partii. Zasad\u0105 jest, \u017ce najpierw si\u0119 jest Litwinem, a potem komunist\u0105 lub czym\u015b innym i nie ma tak strasznego podzia\u0142u na \u201emy\u201d i \u201eoni\u201d jak np. w Polsce<\/em> \u2013 pisa\u0142.<\/p>\n Jak wida\u0107, w swojej oryginalnej ods\u0142onie \u201egiedroycizm\u201d potrafi\u0142 uwzgl\u0119dnia\u0107 istnienie i specyficznie ujmowany interes Polak\u00f3w na Litwie. Na \u0142amach pisma mo\u017cna by\u0142o te\u017c przeczyta\u0107 niepozbawiony sensu wniosek, i\u017c cz\u0142onek Komunistycznej Partii Litwy nie musia\u0142 by\u0107 bezpo\u015brednim zdrajc\u0105 interes\u00f3w narodowych, uczestnicz\u0105c w lokalnej ods\u0142onie gorbaczowowskiej pierestrojki<\/em>, czyli \u201eprzebudowy\u201d. Pe\u0142na nazwa S\u0105judisu to w\u0142a\u015bnie \u201eLitewski Ruch na rzecz Przebudowy\u201d (Lietuvos Persitvarkymo S\u0105j\u016bdis).<\/p>\n Mo\u017cna zatem przypuszcza\u0107, i\u017c w \u0142onie \u015brodowiska \u201eKultury\u201d usi\u0142owano rehabilitowa\u0107 b\u0105d\u017a powo\u0142a\u0107 do \u017cycia paradygmat, w ramach kt\u00f3rego tarcia mi\u0119dzy nacjonalizmami w Europie Wschodniej zostan\u0105 wygaszone. Jego autorzy, jak wspomniany Andrzej T. Romer, wspomina\u0142 przecie\u017c na \u0142amach \u201eKultury\u201d o \u201etradycyjnie niech\u0119tnych Polakom\u201d Litwinach, co \u015bwiadczy o \u015bwiadomo\u015bci istnienia zadawnionych wa\u015bni i uraz\u00f3w mi\u0119dzy narodami \u017cyj\u0105cymi pod radzieck\u0105 dominacj\u0105. W paryskiej \u201eKulturze\u201d pr\u00f3bowano na poziomie idei b\u0105d\u017a co najmniej doktryny nada\u0107 now\u0105 dynamik\u0119 stosunkom mi\u0119dzynarodowym w naszym regionie. St\u0105d te\u017c ju\u017c w latach \u201950 \u015brodowisko to wezwa\u0142o do bezwarunkowego zrzeczenia si\u0119 Wilna, Grodna i Lwowa na rzecz Litwy, Bia\u0142orusi i Ukrainy. Tak oto mia\u0142 zosta\u0107 osi\u0105gni\u0119ty cel nadrz\u0119dny, a wi\u0119c roz\u0142adowanie zawczasu napi\u0119cia mi\u0119dzy poszczeg\u00f3lnymi partykularyzmami narodowymi. Finalnie doprowadzi\u0142o to do obezw\u0142adnienia tylko jednego nacjonalizmu, ze wszystkimi tego skutkami dla kresowych Rodak\u00f3w.<\/p>\n III RP wobec Polak\u00f3w na Litwie. Historia zdrady pod patriotycznym sztandarem<\/strong><\/p>\n Ostatecznie decyduj\u0105ce pi\u0119tno na postrzeganiu \u201eRepubliki Litewskiej\u201d w uformowanych przez \u201egiedroycizm\u201d elitach III RP wywar\u0142y wydarzenia z 13 stycznia 1991 roku pod wie\u017c\u0105 telewizyjn\u0105 w Wilnie, gdy podczas zbrojnej interwencji Armii Radzieckiej zgin\u0119\u0142o 13 cywil\u00f3w. Warto doda\u0107, \u017ce w tworzeniu niepodleg\u0142ej Litwy chcieli r\u00f3wnie\u017c partycypowa\u0107 na swoich zasadach miejscowi Polacy, swoje pe\u0142ne poparcie dla suwerennej \u201eRepubliki Litewskiej\u201d wyrazi\u0142 w\u00f3wczas Zwi\u0105zek Polak\u00f3w na Litwie. Nasi Rodacy ju\u017c wcze\u015bniej zacz\u0119li proklamowa\u0107 narodowy charakter miejscowych samorz\u0105d\u00f3w, czego efektem by\u0142o powo\u0142anie we wrze\u015bniu 1990 roku Polskiego Kraju Narodowo-Terytorialnego. Z kolei jeszcze w maju 1990 roku litewski parlament podj\u0105\u0142 uchwa\u0142\u0119 zobowi\u0105zuj\u0105c\u0105 rz\u0105d do przedstawienia projektu polskiej jednostki samorz\u0105du terytorialnego. Brak dzia\u0142a\u0144 po stronie litewskiej doprowadzi\u0142 do samorzutnego organizowania si\u0119 Polak\u00f3w na Wile\u0144szczy\u017anie. Kres ich planom po\u0142o\u017cy\u0142 upadek puczu Janajewa w Moskwie, co rozwi\u0105za\u0142o Litwinom r\u0119ce, za\u015b post-solidarno\u015bciowemu establishmentowi w Polsce, i tak ju\u017c\u00a0 przesi\u0105kni\u0119temu pi\u0142sudczykowskim prometeizmem, pozwoli\u0142 na danie upustu swoim tendencjom samob\u00f3jczym. Polskie samorz\u0105dy nielegalnie bowiem rozwi\u0105zano, wprowadzaj\u0105c do\u0144 litewski zarz\u0105d komisaryczny przy jednoczesnym braku sprzeciwu rz\u0105du RP. W efekcie Polacy na Litwie, pozbawieni wsparcia rz\u0105du w Warszawie, pozostali bezbronni nie tylko podczas spektakularnie godnej po\u017ca\u0142owania kadencji mecenasa Jana Widackiego na stanowisku ambasadora RP w Wilnie, ale te\u017c w pozosta\u0142ych okresach uprawiania polityki przez kolejne rz\u0105dy Rzeczypospolitej, co skutkowa\u0142o instytucjonaln\u0105 dyskryminacj\u0105 i okradaniem naszych Rodak\u00f3w z ojcowizny przez nar\u00f3d tytularny w \u201eRepublice Litewskiej\u201d. Porozumiewanie si\u0119 z elitami litewskimi ponad g\u0142owami Polak\u00f3w na Wile\u0144szczy\u017anie by\u0142o czynnikiem constans<\/em> w procesie szumnie zwanym \u201epolsk\u0105 polityk\u0105 wschodni\u0105\u201d.<\/p>\n Aby zobrazowa\u0107 skal\u0119 ha\u0144by, jakiej dopuszczali si\u0119 wobec Rodak\u00f3w na Litwie ju\u017c nie komuni\u015bci, ale solidarno\u015bciowcy, przypomnijmy chocia\u017cby wypowied\u017a Zbigniewa Romaszewskiego, kt\u00f3ry 29 sierpnia 1989 roku w eterze Radia Wolna Europa powiedzia\u0142:<\/p>\n \u201e[\u2026] w zasadzie na Wile\u0144szczy\u017anie nie ma Polak\u00f3w, a ludzie tam mieszkaj\u0105cy pos\u0142uguj\u0105 si\u0119 tzw. prostym j\u0119zykiem, mieszank\u0105 bia\u0142oruskiego i polskiego\u201d.<\/strong><\/p>\n Wypowied\u017a ta wywo\u0142a\u0142a oburzenie Polak\u00f3w na Litwie, kt\u00f3re uzewn\u0119trzni\u0142o si\u0119 w postaci listu otwartego do \u00f3wczesnego senatora. Dodajmy, \u017ce c\u00f3rka zmar\u0142ego w 2014 parlamentarzysty, Agnieszka Romaszewska, charakteryzuje si\u0119 r\u00f3wnie dyletanck\u0105 i lekcewa\u017c\u0105c\u0105 wobec Polak\u00f3w na Litwie postaw\u0105. W wywiadzie z sierpnia 2015 roku dla portalu wPolityce.pl Romaszewska stawia nast\u0119puj\u0105c\u0105 diagnoz\u0119:<\/p>\n \u201eJest jeszcze jedna powa\u017cna sprawa, kt\u00f3ra obci\u0105\u017ca nasze relacje. To s\u0105 dzia\u0142ania Waldemara Tomaszewskiego. No co tu du\u017co m\u00f3wi\u0107, to powa\u017cny b\u0142\u0105d wspieranie tego cz\u0142owieka, kt\u00f3remu najwyra\u017aniej za ma\u0142o jest Polak\u00f3w i stara si\u0119 o wzgl\u0119dy Rosjan litewskich\u201d \u2013 m\u00f3wi\u0142a Romaszewska, nawi\u0105zuj\u0105c do faktu zabiegania przez Tomaszewskiego o elektorat sk\u0142adaj\u0105cy si\u0119 z Rosjan na Litwie. Warto r\u00f3wnie\u017c zaznaczy\u0107, \u017ce nierzadka jest opinia o paso\u017cytniczej dzia\u0142alno\u015bci samej Romaszewskiej<\/strong>, kt\u00f3ra jako dyrektor finansowanej przez polskiego podatnika telewizji Bie\u0142sat szkodzi polskiej racji stanu, jednocze\u015bnie \u017ceruj\u0105c na \u015brodkach wypracowanych przez polskie spo\u0142ecze\u0144stwo. Do\u015b\u0107 doda\u0107, \u017ce szefowa Bie\u0142satu nie odczuwa cho\u0107by cienia za\u017cenowania z powodu 24-krotnie (s\u0142ownie: dwudziestoczterokrotnie) wi\u0119kszych \u015brodk\u00f3w przeznaczanych na jej telewizj\u0119 ni\u017c na wszystkie media polskie na Bia\u0142orusi razem wzi\u0119te.<\/p>\n Zarazem nale\u017cy podkre\u015bli\u0107, i\u017c w odpowiedzi na odnosz\u0105c\u0105 si\u0119 do powy\u017cszego zagadnienia interpelacj\u0119 pos\u0142a Roberta Winnickiego rz\u0105d PiS zakwalifikowa\u0142 do kategorii medi\u00f3w przeznaczonych dla mniejszo\u015bci polskiej na Bia\u0142orusi mi\u0119dzy innymi portal Kresy24.pl, kt\u00f3rego wydawc\u0105 jest Fundacja \u201eWolno\u015b\u0107 i Demokracja\u201d, za\u0142o\u017cona przez obecnego pos\u0142a PiS i szefa Kancelarii Prezesa Rady Ministr\u00f3w Micha\u0142a Dworczyka. To w\u0142a\u015bnie \u201eWolno\u015b\u0107 i Demokracja\u201d realizowa\u0142a za pieni\u0105dze polskiego podatnika w latach 2014-2015 program rzekomego \u201ewsparcia\u201d medi\u00f3w polskich nad Niemnem, Bugiem i Swis\u0142ocz\u0105. W swoim zajad\u0142ym giedroycizmie Kresy24.pl potrafi\u0142y tekstowi informuj\u0105cym o plakacie reklamuj\u0105cym Bieg Niepodleg\u0142o\u015bci w 2015 roku, kt\u00f3ry przedstawia\u0142 na\u0142o\u017cone na siebie mapy III i II RP, nada\u0107 tytu\u0142: \u201ePolska biegnie po Wilno i Lw\u00f3w ku rado\u015bci Kremla. Biegnie razem z Gazet\u0105 Wyborcz\u0105, MSZ i Platform\u0105 Obywatelsk\u0105\u201d<\/strong>. Co ciekawe, w\u00f3wczas logo portalu nie przedstawia\u0142o nic innego, jak w\u0142a\u015bnie\u2026 map\u0119 przedwojennej Polski z Wilnem i Lwowem. \u201eWolno\u015b\u0107 i Demokracja\u201d by\u0142a zaanga\u017cowana r\u00f3wnie\u017c w tworzenie i wspieranie Bie\u0142satu, o czym informuje na swojej stronie internetowej.<\/p>\n Z kolei we wrze\u015bniu 2015 roku wydawane przez \u201eWiD\u201d Kresy24 prymitywnie usi\u0142owa\u0142y zdyskredytowa\u0107 jako \u201eruskiego agenta\u201d \u00f3wczesnego wiceprzewodnicz\u0105cego w\u0119gierskiego Jobbiku Istv\u00e1na Sz\u00e1vaya za to, \u017ce ten opublikowa\u0142 na swoim oficjalnym facebookowym profilu wsparcie dla idei polskiej autonomii Wile\u0144szczyzny, zwracaj\u0105c si\u0119 do audytorium po polsku i w\u0119giersku. Sz\u00e1vay linkowa\u0142 w\u00f3wczas tak\u017ce do artyku\u0142u na nacjonalistycznym portalu Alfahir.hu, traktuj\u0105cym o po\u0142o\u017ceniu Polak\u00f3w w \u201eRepublice Litewskiej\u201d, daj\u0105c \u015bwiadectwo przychylnego stosunku do ca\u0142ego narodu polskiego, z czym najwyra\u017aniej maj\u0105 problem giedroyciowcy. Mo\u017cna wi\u0119c m\u00f3wi\u0107 o antypolskiej klice \u017ceruj\u0105cej na pieni\u0105dzach polskiego spo\u0142ecze\u0144stwa i dzia\u0142aj\u0105cej pod przykrywk\u0105 domniemanego wspierania polsko\u015bci na Kresach. <\/strong><\/p>\n Sama Romaszewska w wywiadzie z czerwca 2015 roku dla portalu zw.lt m\u00f3wi natomiast o pomocy \u015bwiadczonej przez Polsk\u0119 bia\u0142oruskiej opozycji anty\u0142ukaszenkowskiej w nast\u0119puj\u0105cy spos\u00f3b:<\/p>\n \u201eUwa\u017cam, \u017ce w zamian za pomoc nie nale\u017cy niczego konkretnego wymaga\u0107\u201d, co \u015bwiadczy o tym, i\u017c bardziej uto\u017csamia si\u0119 ona z okre\u015blonymi bia\u0142oruskimi kr\u0119gami ni\u017c z samymi Polakami. Post\u0119powanie Romaszewskiej to egzemplifikacja postawy narodowego wykoleje\u0144ca<\/strong>, kt\u00f3ra jest w\u0142a\u015bciwa jej formacji pokoleniowo-ideowej, jest te\u017c przykrym \u015bwiadectwem ca\u0142kowitej degeneracji my\u015blenia wsp\u00f3lnotowego, przekazywanej z pokolenia na pokolenie, a w tym szczeg\u00f3lnym przypadku \u2013 z ojca na c\u00f3rk\u0119.<\/p>\n Nic zatem dziwnego, i\u017c po latach, w roku 2012, jeden z lider\u00f3w polskiej spo\u0142eczno\u015bci Wile\u0144szczyzny, a zarazem dzia\u0142acz na rzecz autonomii regionu w granicach \u201eRepubliki Litewskiej\u201d, Stanis\u0142aw Pieszko, powiedzia\u0142 i\u017c \u201eAndrzej Skubiszewski [\u00f3wczesny minister spraw zagranicznych RP \u2013 przyp. XP] wbi\u0142 nam n\u00f3\u017c w plecy\u201d.<\/p>\n Jak z kolei pisze dr Krzysztof Kaw\u0119cki:<\/p>\n \u201eDzia\u0142ania dyplomacji polskiej podporz\u0105dkowane by\u0142y nie uzyskaniu praw obywatelskich Polak\u00f3w na Wile\u0144szczy\u017anie, ale idei niepodleg\u0142o\u015bci Litwy i polityce realizowanej przez Sajudis\u201d \u2013 konstatuje w publikacji \u201ePolacy na Wile\u0144szczy\u017anie 1990-2012\u201d. Z kolei o pe\u0142nej legitymizacji d\u0105\u017cenia do autonomii w oczach spo\u0142eczno\u015bci polskiej pisze inny badacz tematu, prof. Adam Bobryk, autor opracowania \u201eOdrodzenie narodowe Polak\u00f3w w Republice Litewskiej 1987-1997\u201d.<\/p>\n Postulat wielkoduszno\u015bci, rozumienia l\u0119k\u00f3w ma\u0142ych narod\u00f3w i ust\u0119powania im pola, podnoszony wielokrotnie w wyobra\u017ceniach stanowi\u0105cych mit giedroyciowski, nie m\u00f3g\u0142 zosta\u0107 powszechnie zaakceptowany w jednym z ostatecznych miejsc akcji \u2013 na Wile\u0144szczy\u017anie. A to dlatego, \u017ce okaza\u0142o si\u0119, i\u017c ma\u0142y nar\u00f3d \u2013 szukaj\u0105cy potwierdzenia odr\u0119bno\u015bci i suwerenno\u015bci \u2013 si\u0119ga po \u015brodki panowania w\u0142a\u015bciwe w tradycji wielkim narodom. Takiej sytuacji nie aprobuje polska mniejszo\u015b\u0107 narodowa, od kt\u00f3rej w wyniku zmiany granic, jak nazywa to wielu tamtejszych rodak\u00f3w, \u201eodesz\u0142o\u201d w\u0142asne pa\u0144stwo<\/em> \u2013 diagnozuje prof. Zbigniew Kurcz w swoim studium \u201eMniejszo\u015b\u0107 polska na Wile\u0144szczy\u017anie\u201d z roku 2005. Jak wida\u0107, sam \u201egiedroycizm\u201d nie uzyskuje legitymizacji w oczach polskiej spo\u0142eczno\u015bci na Litwie, kt\u00f3ra s\u0142usznie uwa\u017ca go za narz\u0119dzie przyzwalaj\u0105ce na ich wynarodowienie.<\/p>\n Podsumowuj\u0105c ten w\u0105tek, nale\u017cy skonstatowa\u0107, i\u017c post-solidarno\u015bciowe elity celowo i z premedytacj\u0105 zdradzi\u0142y Polak\u00f3w na Litwie<\/strong>, za\u015b postulatem wznoszonym przez jakiekolwiek si\u0142y suwerenno\u015bciowe, patriotyczne, nacjonalistyczne i inne pokrewne powinno by\u0107 poci\u0105gni\u0119cie do odpowiedzialno\u015bci \u017cyj\u0105cych jeszcze polityk\u00f3w winnych tej zdrady oraz wymierzenie im najwy\u017cszego wymiaru kary w przypadku udowodnienia winy, z opcj\u0105 zamiany na do\u017cywotnie odbywanie kary pozbawienia wolno\u015bci. Z postaw\u0105 tego typu nie da si\u0119 zawrze\u0107 bowiem \u017cadnego kompromisu, o ile chce si\u0119 zachowa\u0107 w\u0142asn\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107 polityczn\u0105. Jednocze\u015bnie Pa\u0144stwo Polskie po odzyskaniu suwerenno\u015bci powinno zar\u00f3wno symbolicznie, jak i politycznie zado\u015b\u0107uczyni\u0107 Rodakom na Wile\u0144szczy\u017anie za w\u0142asne zaniechania. Nale\u017cy tak\u017ce propagowa\u0107 takie normy i narzuca\u0107 takie priorytety w debacie publicznej, aby autorzy postulat\u00f3w zdrady Polak\u00f3w na Litwie nara\u017ceni byli na powszechny ostracyzm, a w ostateczno\u015bci \u2013 symboliczne wykluczenie z polskiej wsp\u00f3lnoty narodowej, a wi\u0119c z narodu polskiego tworz\u0105cego jedno\u015b\u0107 ponad granicami pa\u0144stwowymi.<\/p>\n Asertywni i skuteczni<\/strong><\/p>\n Wobec takiego obrotu spraw swego rodzaju \u201edroga \u015brodka\u201d, kt\u00f3r\u0105 suflowa\u0142 Giedroyc, okaza\u0142a si\u0119 niemo\u017cliwa, starcie polskich i litewskich interes\u00f3w narodowych okaza\u0142o si\u0119 nie traci\u0107 na aktualno\u015bci. Do polityki zaprzedawania Rodak\u00f3w na Wile\u0144szczy\u017anie mo\u017cna by\u0142o jedynie dorabia\u0107 patriotyczny sztafa\u017c, jak czyni to obecnie rz\u0105dz\u0105ce Prawo i Sprawiedliwo\u015b\u0107. To ostatnie ugrupowanie zaw\u0142adn\u0119\u0142o i jak dot\u0105d skutecznie zawiaduje elektoratem kresowo-patriotycznym, cho\u0107 ten w ostatnim czasie mobilizuje si\u0119 i rekrutuje tak\u017ce spo\u015br\u00f3d wyborc\u00f3w m\u0142odego pokolenia, r\u00f3wie\u015bnik\u00f3w III RP b\u0105d\u017a m\u0142odszych. Fenomen Marszu Niepodleg\u0142o\u015bci oraz wzrost znaczenia organizacji spo\u0142eczno-politycznych wsp\u00f3\u0142tworz\u0105cych to przedsi\u0119wzi\u0119cie mog\u0142y nada\u0107 nowego impetu agendzie kresowej, co zrealizowa\u0142o si\u0119 ostatecznie dzi\u0119ki dzia\u0142alno\u015bci i retoryce nielicznych wszak\u017ce pos\u0142\u00f3w-narodowc\u00f3w z jednej strony i fiasku \u201egiedroycizmu\u201d z przyczyn obiektywnych z drugiej. W ten spos\u00f3b nosicielami postulat\u00f3w asertywnej polityki wobec Litwy i Ukrainy przestali by\u0107 jedynie znajduj\u0105cy si\u0119 nierzadko w jesieni \u017cycia Kresowianie, ale te\u017c maj\u0105cy przed sob\u0105 istotny potencja\u0142 na przysz\u0142o\u015b\u0107 narodowcy. Wznoszone has\u0142a \u201edumy narodowej\u201d oraz pokrewne ex definitione<\/em> wykluczaj\u0105 pob\u0142a\u017canie ma\u0142ej nadba\u0142tyckiej republice, kt\u00f3ra polskich nacjonalist\u00f3w interesowa\u0107 mo\u017ce przede wszystkim jako struktura systemowo dyskryminuj\u0105ca Rodak\u00f3w na Wile\u0144szczy\u017anie – jakkolwiek skala mobilizacji narodowc\u00f3w w obliczu tego problemu pozostawia jeszcze wiele do \u017cyczenia.<\/p>\n Z drugiej strony PiS, ow\u0142adni\u0119ty obsesj\u0105 odgrywania roli \u201ewschodniej flanki\u201d wesp\u00f3\u0142 z sojusznicz\u0105<\/em> \u201eRepublik\u0105 Litewsk\u0105\u201d, odda\u0142 si\u0119 na s\u0142u\u017cb\u0119 atlantyzmowi, czego warunkiem sine qua non<\/em> by\u0142o odseparowanie kwestii spornych, w tym dyskryminacji Polak\u00f3w na Litwie, od bie\u017c\u0105cej polityki. Im cz\u0119\u015bciej zatem wybrzmiewa\u0142y zapowiedzi zawi\u0105zania czy umocnienia \u201estrategicznego partnerstwa\u201d polsko-litewskiego, tym cz\u0119\u015bciej litewscy politycy mogli s\u0105dzi\u0107, \u017ce maj\u0105 woln\u0105 r\u0119k\u0119 w kwestii ostatecznego rozwi\u0105zania kwestii polskiej na Wile\u0144szczy\u017anie<\/em>. Istotnie rz\u0105d PiS nie jest \u017cadn\u0105 zmian\u0105 jako\u015bciow\u0105 w odniesieniu do sprawy kresowej, ugrupowanie to jest obarczone giedroycizmem niczym chory cz\u0142owiek wrodzon\u0105 wad\u0105 genetyczn\u0105. Zarazem PiS, odwo\u0142uj\u0105c si\u0119 do prometejskich koncepcji ze \u017ar\u00f3d\u0142ami w pi\u0142sudczy\u017anie jako podwalinami swojego my\u015blenia o geopolityce, nie jest w stanie postawi\u0107 na ostrzu no\u017ca polskich interes\u00f3w narodowych w konfrontacji z ukrai\u0144sk\u0105 czy litewsk\u0105 racj\u0105 stanu. Jest to zjawisko immanentne dla PiS-u, dlatego te\u017c partia ta jest organicznie niezdolna do egzekwowania polskich interes\u00f3w narodowych na obszarze Europy Wschodniej w ich zasadniczej ods\u0142onie, a wi\u0119c w obliczu konieczno\u015bci zachowania i rozwoju polskich spo\u0142eczno\u015bci na Kresach Wschodnich.<\/p>\n W zwi\u0105zku z powy\u017cszym Polacy na Litwie mogli liczy\u0107 jedynie na w\u0142asne zdolno\u015bci organizacyjne oraz mobilizacyjne, czego uwydatnieniem jest ju\u017c dwukrotne przekroczenie progu wyborczego przez list\u0119 utworzon\u0105 przez Akcj\u0119 Wyborcz\u0105 Polak\u00f3w na Litwie z jednej, z Alians Rosjan z drugiej strony, przy czym AWPL zajmuje w tym uk\u0142adzie pozycj\u0119 koalicjanta dominuj\u0105cego. Dodatkowo Polacy rz\u0105dz\u0105 w samorz\u0105dach w rejonie solecznickim oraz wile\u0144skim, maj\u0105 r\u00f3wnie\u017c radnych w samym mie\u015bcie Wilnie, tym samym wsp\u00f3\u0142rz\u0105dz\u0105c miastem, partycypuj\u0105 we w\u0142adzy tak\u017ce w rejonie trockim. Jednak przy skromnych zasobach i kompetencjach samorz\u0105d\u00f3w w \u201eRepublice Litewskiej\u201d, najwa\u017cniejsze jest samo posiadanie licz\u0105cego si\u0119 g\u0142osu i zorganizowanie polityczne naszych Rodak\u00f3w.<\/p>\n W tej sytuacji rz\u0105d PiS z jednej strony zacz\u0105\u0142 g\u0142osi\u0107 uwarunkowanie po\u0142o\u017cenia polskiej spo\u0142eczno\u015bci na Litwie ociepleniem wzajemnych relacji, co samo w sobie jest absurdalne, gdy\u017c przyczyn\u0105 ch\u0142odnych stosunk\u00f3w jest w\u0142a\u015bnie traktowanie polskiej mniejszo\u015bci narodowej na Wili\u0105 i Niemnem. Z drugiej za\u015b strony, rozpocz\u0119\u0142o si\u0119 dowarto\u015bciowywanie \u015brodowisk innych ni\u017c AWPL i Waldemar Tomaszewski. W ten spos\u00f3b \u015brodki, kt\u00f3rych pierwotnym \u017ar\u00f3d\u0142em pochodzenia jest podatnik w Polsce, p\u0142yn\u0119\u0142y do zajadle anty-AWPL-owskiego i liberalnego \u015brodowiska radia i portalu \u201eZnad Wilii\u201d, kt\u00f3rego w\u0142a\u015bcicielem jest ca\u0142kowicie powolny litewskiej racji stanu Czes\u0142aw Oki\u0144czyc. Jak konstatuje przytaczany wcze\u015bniej prof. Zbigniew Kurcz:<\/p>\n \u201eSpo\u015br\u00f3d reprezentant\u00f3w polskiej spo\u0142eczno\u015bci na Litwie idee giedroyciowskie w najwi\u0119kszym stopniu podejmuje Czes\u0142aw Oki\u0144czyc, wobec kt\u00f3rego ju\u017c w 1991 r. ZPL [Zwi\u0105zek Polak\u00f3w na Litwie \u2013 przyp. XP] sformu\u0142owa\u0142 zarzuty, \u017ce redagowane przez niego pismo \u201eZnad Wilii\u201d reprezentuje litewski punkt widzenia na stosunki polsko-litewskie na Wile\u0144szczy\u017anie, a to za spraw\u0105 dotacji otrzymywanych od rz\u0105du litewskiego\u201d \u2013 czytamy.<\/p>\n Jednocze\u015bnie misj\u0119 zbli\u017cenia ze \u015brodowiskami polskimi konkurencyjnymi wobec Tomaszewskiego i AWPL powierzono \u201eGazecie Polskiej\u201d. W ten spos\u00f3b tekstami ze wspomnian\u0105 \u201eGP\u201d wymienia\u0142 si\u0119 \u201dKurier Wile\u0144ski\u201d, wydawany przez wile\u0144skiego przedsi\u0119biorc\u0119 Zygmunta Klonowskiego. Ten ostatni za\u0142o\u017cy\u0142 nawet w Wilnie Klub Gazety Polskiej, inn\u0105 ods\u0142on\u0105 jego dzia\u0142alno\u015bci publicznej by\u0142a nieudana pr\u00f3ba dostania si\u0119 do Seimasu z list liberalnego Zwi\u0105zku Wolno\u015bci, kt\u00f3rego Frakcj\u0105 Polsk\u0105 Klonowski zawiaduje. Ostateczna kl\u0119ska polskich kandydat\u00f3w do parlamentu tzw. Republiki Litewskiej spoza AWPL potwierdzi\u0142a supremacj\u0119 partii Tomaszewskiego w\u015br\u00f3d polskiego elektoratu.<\/p>\n Na argument demokratycznej legitymacji, kt\u00f3r\u0105 regularnie potwierdza w wyborach partia Waldemara Tomaszewskiego, przej\u0119te misj\u0105 \u201edemokratyzacji\u201d elity III RP bywaj\u0105 jednak cz\u0119sto g\u0142uche, celowo dywersyfikuj\u0105c wsparcie dla o\u015brodk\u00f3w innych ni\u017c AWPL-owskie i dowarto\u015bciowuj\u0105c te ostatnie nieproporcjonalnie do skali realnego poparcia w\u015br\u00f3d spo\u0142eczno\u015bci polskiej na Litwie. \u201eDemokratyzm\u201d elit post-solidarno\u015bciowych jest zatem wybi\u00f3rczy, aktualny tylko wtedy, gdy beneficjentami demokratycznej legitymizacji nie s\u0105 asertywne i samodzielne \u015brodowiska polskie, na czele z AWPL Waldemara Tomaszewskiego.<\/p>\n \u201eGazeta Polska\u201d wehiku\u0142em giedroycizmu<\/strong><\/p>\n Jednocze\u015bnie taranem \u201egiedroycizmu\u201d i jego wsp\u00f3\u0142czesnym wehiku\u0142em okaza\u0142y si\u0119 media Tomasza Sakiewicza. Na ich celowniku znalaz\u0142a si\u0119 Akcja Wyborcza Polak\u00f3w na Litwie, maj\u0105ca na sumieniu \u201egrzechy\u201d, kt\u00f3rych w \u015brodowisku \u201eGP si\u0119 nie wybacza. I tak, Waldemarowi Tomaszewskiemu oberwa\u0142o si\u0119 za sam taktyczny sojusz z mniejszo\u015bci\u0105 rosyjsk\u0105 na Litwie, za przypi\u0119cie wst\u0105\u017cki \u015bw. Jerzego w dniu 9 maja 2014 podczas uroczysto\u015bci zako\u0144czenia II wojny \u015bwiatowej na Cmentarzu Antokolskim w Wilnie, co by\u0142o uk\u0142onem wobec elektoratu rosyjskiego na Litwie (t\u0119 sam\u0105 wst\u0105\u017ck\u0119 przypi\u0105\u0142 potem w Rzymie do sutanny Ojciec \u015awi\u0119ty Franciszek, kt\u00f3r\u0105 G\u0142owa Ko\u015bcio\u0142a otrzyma\u0142 od rosyjskiego deputowanego Paw\u0142a Dorochina w maju 2016 roku). Do tego doszed\u0142 jeszcze krytycyzm wobec zamieszek i zamachu stanu w Kijowie, dla kt\u00f3rego entuzjastyczne poparcie ukonstytuowa\u0142o wr\u0119cz obecn\u0105 posta\u0107 \u015brodowiska giedroycist\u00f3w, \u201eGazety Polskiej\u201d nie wy\u0142\u0105czaj\u0105c.<\/p>\n \u2013 Majdany i bolszewizmy s\u0105 najwi\u0119kszym z\u0142em \u2013 m\u00f3wi\u0142 Tomaszewski w listopadzie 2014 roku w wywiadzie dla gazety \u201eRzeczpospolita\u201d. \u2013 Cz\u0119\u015b\u0107 majdanowc\u00f3w gloryfikuje ideologi\u0119 Bandery, kt\u00f3ra zawsze by\u0142a antypolska, antyrosyjska i antysemicka. Dla mnie to jest nie do przyj\u0119cia \u2013 dodawa\u0142 Tomaszewski, m\u00f3wi\u0105c g\u0142osem, jakiego pr\u00f3\u017cno by\u0142o szuka\u0107 w\u015br\u00f3d skolonizowanych umys\u0142\u00f3w \u201eklasy\u201d politycznej III RP.<\/p>\n Warto zaznaczy\u0107, \u017ce sam Tomaszewski potrafi by\u0107 r\u00f3wnie\u017c umiej\u0119tnie dowcipny. Prowokowany w marcu 2015 roku przez radio \u201eZnad Wilii\u201d pytaniem o rosyjskie \u201ezielone ludziki\u201d na Litwie polityk odpowiedzia\u0142:<\/p>\n \u201eJak w Wilnie wygraj\u0105 libera\u0142owie, to b\u0119d\u0105 niebieskie ludziki, z rosyjska \u201ego\u0142ubyje\u201d – podsumowa\u0142 lider AWPL, nawi\u0105zuj\u0105c do \u015bwiatopogl\u0105du litewskich libera\u0142\u00f3w. \u201eGo\u0142uboj\u201d, czyli b\u0142\u0119kitny\/niebieski, to bowiem tak\u017ce okre\u015blenie homoseksualisty w rosyjskim j\u0119zyku potocznym.<\/p>\n Oliwy do ognia dola\u0142 z kolei pose\u0142 AWPL na Seimas, Zbigniew Jedzi\u0144ski z Podbrodzia, kt\u00f3ry \u2013 szydz\u0105c z podw\u00f3jnych standard\u00f3w stosowanych przez Zach\u00f3d \u2013 wezwa\u0142 ironicznie do zbombardowania Kijowa w celu wymuszenia na nim pokoju w Donbasie, tak jak NATO rzuci\u0142o na kolana Jugos\u0142awi\u0119 podczas wojny w Kosowie. Z kolei w innym wpisie na Facebooku Jedzi\u0144ski bezceremonialnie nazwa\u0142 Ukrain\u0119 \u201eoligarchicznym wrzodem na dupie Europy\u201d.<\/p>\n Tego by\u0142o za wiele, i tak w kwietniu 2017 roku Katarzyna G\u00f3jska pisa\u0142a:<\/p>\n \u201e[\u2026] zdecydowana obrona praw Polak\u00f3w jest s\u0142uszna, ale tolerowanie by g\u0142osem polskiego \u015brodowiska byli przedstawiciele miejscowej partii putinowskiej, zakrawa na szale\u0144stwo\u201d, dodaj\u0105c i\u017c pewne polskie \u015brodowiska s\u0105 wsp\u00f3\u0142odpowiedzialne na r\u00f3wni z Litwinami za z\u0142y stan stosunk\u00f3w polsko-litewskich. Ponad rok wcze\u015bniej, w marcu 2016, G\u00f3jska i Tomasz Sakiewicz pelegrynowali do Wilna, gdzie spotkali si\u0119 m.in. ze wspomnianym Oki\u0144czycem. Na forum medialnym, w kt\u00f3rym uczestniczyli tak\u017ce przedstawiciele litewskich \u015brodk\u00f3w masowego przekazu, a tak\u017ce wys\u0142annik \u201eGazety Wyborczej\u201d, Sakiewicz utyskiwa\u0142 na \u201erosyjsk\u0105 propagand\u0119\u201d, kt\u00f3ra jakoby przyczynia si\u0119 do sk\u0142\u00f3cania narod\u00f3w Europy Wschodniej. \u201eW\u015br\u00f3d Polak\u00f3w trzeba wspiera\u0107 tych, kt\u00f3rzy broni\u0105c interes\u00f3w polskich na Litwie b\u0119d\u0105 jednak chcieli wsp\u00f3\u0142pracowa\u0107 z Litw\u0105\u201d \u2013 m\u00f3wi w wywiadzie do portalu Oki\u0144czyca \u201eZnad Wilii\u201d \u2013 zw.lt Sakiewicz, jednoznacznie okre\u015blaj\u0105c si\u0119 tym saym jako oponent AWPL i Tomaszewskiego. Ostatecznie jednak partnerem medi\u00f3w Sakiewicza sta\u0142o si\u0119 \u015brodowisko \u201eKuriera Wile\u0144skiego\u201d.<\/p>\n Z kolei 18 marca 2018 roku Katarzyna G\u00f3jska stwierdzi\u0142a na \u0142amach portalu Niezalezna.pl:<\/p>\n \u201eChwa\u0142a Bogu, czasy dyplomacji nastawionej na konserwowanie zasz\u0142o\u015bci, zamiast skupienie si\u0119 na ich przezwyci\u0119\u017caniu, przechodz\u0105 do lamusa. Dzia\u0142ania premiera s\u0105 tego przyk\u0142adem. Warto jednak przypomnie\u0107, i\u017c nieporozumienia w relacjach polsko-litewskich dotyczy\u0142y niemal wy\u0142\u0105cznie sytuacji polskiej mniejszo\u015bci <\/strong>[pogrubienie od autorki \u2013 przyp. XP]\u201d \u2013 pisa\u0142a.<\/p>\n Powy\u017cszy fragment obrazuje podej\u015bcie \u015brodowiska \u201eGazety Polskiej\u201d do mniejszo\u015bci polskiej na Litwie. O ile dla polskiego patrioty niekorzystne po\u0142o\u017cenie jego nara\u017conych na wynarodowienie Rodak\u00f3w jest wystarczaj\u0105cym powodem, by wyegzekwowa\u0107 ich prawa cho\u0107by za cen\u0119 zaostrzenia stosunk\u00f3w z pa\u0144stwem o\u015bciennym<\/strong>, o tyle partycypuj\u0105cy w \u015brodowisku \u201eGP\u201d dziennikarze i publicy\u015bci widz\u0105 Polsk\u0119 i \u201eRepublik\u0119 Litewsk\u0105\u201d jako podmioty o obiektywnie to\u017csamych<\/em> interesach, wobec kt\u00f3rych spory o po\u0142o\u017cenie mniejszo\u015bci polskiej s\u0105 anomali\u0105. Dochodzi do tego ca\u0142kowite niezrozumienie XIX-wiecznych antypolskich \u017ar\u00f3de\u0142 wsp\u00f3\u0142czesnej nowo-litewskiej to\u017csamo\u015bci narodowej Litwin\u00f3w, mitu \u201eokupacji Wilna\u201d a wreszcie \u2013 tego, i\u017c wi\u0119\u017a narodowa jest czym\u015b irracjonalnym, opartym na uczuciowym zwi\u0105zku, niepodlegaj\u0105cym kalkulacji, ale zarazem b\u0119d\u0105cym punktem wyj\u015bcia dla polityki realizmu politycznego, gdy\u017c to nar\u00f3d polski jest w przeciwie\u0144stwie do \u201eMi\u0119dzymorza\u201d czy \u201ewschodniej flanki\u201d bytem jak najbardziej realnym i namacalnym. St\u0105d te\u017c w\u0142a\u015bnie \u201eGazeta Polska\u201d ma wszelkie kwalifikacje ku temu, by odgrywa\u0107 rol\u0119 narodowych renegat\u00f3w<\/strong>, szczeg\u00f3lnie wobec Polak\u00f3w na Kresach. W cytowanym felietonie pt. \u201eNie mo\u017cemy finansowa\u0107 sojusznik\u00f3w Putina\u201d Katarzyna G\u00f3jska chce wr\u0119cz uzale\u017cnia\u0107 finansowe wsparcie dla Rodak\u00f3w na Litwie od ich stosunku do NATO, co unaocznia fakt, z jakimi bytami identyfikuje si\u0119 autorka i jej \u015brodowisko w pierwszej kolejno\u015bci i komu musz\u0105 w ich oczach ust\u0105pi\u0107 kresowi Polacy. Z kolei w spos\u00f3b bezpo\u015bredni Giedroyca rehabilituje w pokrewnym \u201eGazecie Polskiej\u201d i portalowi Niezalezna.pl periodyku \u201eNowe Pa\u0144stwo\u201d Piotr Lisiewicz, kt\u00f3ry wr\u0119cz upatruje w \u201egiedroycizmie\u201d \u017ar\u00f3de\u0142 polskiej si\u0142y i niepokoju na Kremlu.<\/p>\n Nieostro\u017cno\u015b\u0107 i nieroztropno\u015b\u0107 \u201eGazety Polskiej\u201d, brak umiaru w zakresie formu\u0142owania w\u0142asnej agendy, a wreszcie niezdrowy fanatyzm, zakrawaj\u0105cy na obsesj\u0119, pozwoli\u0142y na pozycjonowanie medi\u00f3w Tomasza Sakiewicza jako ideowego przeciwnika tak\u017ce przez samych Polak\u00f3w na Litwie. Ostatnia przeszkoda, jak\u0105 by\u0142y pozory braku konfliktu, zosta\u0142a usuni\u0119ta przez wsp\u00f3\u0142czesnych nosicieli \u201egiedroycizmu\u201d, co spotka\u0142o si\u0119 z jednoznaczn\u0105 reakcj\u0105 Rodak\u00f3w na Wile\u0144szczy\u017anie.<\/p>\n Podj\u0119cie r\u0119kawicy<\/strong><\/p>\n Wprawdzie ju\u017c wcze\u015bniej lider AWPL Waldemar Tomaszewski potrafi\u0142 nie\u015bmia\u0142o przytoczy\u0107 na \u0142amach Telewizji Trwam opini\u0119, i\u017c w PiS-ie dostrzegalny jest silny wp\u0142yw doktryny Giedroyca, ale w\u00f3wczas polityk ten uczyni\u0142 to w spos\u00f3b jedynie sygnalizuj\u0105cy istnienie potencjalnego problemu. Z kolei podczas wieczoru wyborczego w 2015 roku Tomaszewski zosta\u0142 nawet zaproszony do siedziby PiS, co prawdopodobnie nale\u017cy przypisa\u0107 znaj\u0105cemu si\u0119 z liderem AWPL obecnemu szefowi Kancelarii Prezesa Rady Ministr\u00f3w Micha\u0142owi Dworczykowi. Warto zaznaczy\u0107, \u017ce ten ostatni pr\u00f3cz zaanga\u017cowania kresowego jeszcze w czasach harcerskich w\u0142\u0105czy\u0142 si\u0119 tak\u017ce we wspieranie tzw. bia\u0142oruskiej opozycji demokratycznej. Znamiennym jest, \u017ce za\u0142o\u017cona przeze\u0144 i wspominana wcze\u015bniej fundacja nazywa si\u0119 \u201eWolno\u015b\u0107 i Demokracja\u201d. Mo\u017cemy wi\u0119c m\u00f3wi\u0107 o kwintesencji PiS-u w dzia\u0142alno\u015bci Dworczyka \u2013 interesy Polak\u00f3w na Kresach powinny si\u0119 mie\u015bci\u0107 w wolno\u015bciowym, demokratycznym (i, co bardzo istotne, antyrosyjskim) paradygmacie, dok\u0142adnie tak, jak suflowa\u0142 to sam Giedroyc.<\/p>\n Tymczasem, jako pierwszy odp\u00f3r paszkwilowi G\u00f3jskiej na \u0142amach Niezaleznej.pl da\u0142 w\u0142a\u015bnie sam Tomaszewski. Indagowany o to przez Tomasza Karpowicza z portalu wPolityce.pl, lider AWPL, m\u00f3wi\u0142:<\/p>\n – Jak odniesie si\u0119 Pan do zarzut\u00f3w, \u017ce \u201eg\u0142osem polskiego \u015brodowiska s\u0105 przedstawiciele miejscowej partii putinowskiej\u201d, kt\u00f3ry pojawi\u0142 si\u0119 na \u0142amach \u201eGazety Polskiej\u201d?\u00a0 <\/em><\/strong><\/p>\n – To totalna bzdura. Jakie\u015b pomieszanie z popl\u0105taniem. Chocia\u017c ukazanie si\u0119 tego paszkwilu i atak na polskich patriot\u00f3w na Wile\u0144szczy\u017anie na \u0142amach tej polskoj\u0119zycznej gazety zbytnio mnie nie dziwi. Przecie\u017c czepia\u0142a si\u0119 bezsensownie r\u00f3wnie\u017c katolickiej TV Trwam i Radia Maryja. S\u0105 po prostu niewiarygodni. I na pewno nie rozumiej\u0105, \u017ce dawanie fa\u0142szywego \u015bwiadectwa jest \u0142amaniem Przykaza\u0144 Bo\u017cych \u2013 <\/em>powiedzia\u0142 Tomaszewski. Warty uwagi jest r\u00f3wnie\u017c poni\u017cszy fragment, w kt\u00f3rym lider polskiej spo\u0142eczno\u015bci na Litwie wskazuje na problem porozumiewania si\u0119 przez polityk\u00f3w z Warszawy ponad g\u0142owami wile\u0144skich Rodak\u00f3w z elitami litewskimi:<\/p>\n – Na pewno wi\u0119c rodacy z Macierzy mog\u0105 nam pom\u00f3c w tym, aby has\u0142o \u201enic o nas bez nas\u201d nie by\u0142o zapominane przez polskich polityk\u00f3w<\/em> \u2013 m\u00f3wi\u0142 Tomaszewski, szukaj\u0105c wsparcia i zrozumienia u zdrowej cz\u0119\u015bci opinii publicznej nad Wis\u0142\u0105.<\/p>\n W formie autorskiego artyku\u0142u odnios\u0142a si\u0119 do zarzut\u00f3w G\u00f3jskiej inna polityk AWPL, by\u0142a wiceminister energetyki i obecna radna miasta Wilna, Renata Cytacka:<\/p>\n – Trudno si\u0119 nie domy\u015bli\u0107, z czyjej inspiracji powsta\u0142 ten paszkwil na temat Polak\u00f3w na Litwie. Wystarczy po\u0142\u0105czy\u0107 ze sob\u0105 miejsce pracy autorki, kt\u00f3rym jest Gazeta niby-Polska, \u201eliberalny\u201d Klub GP w Wilnie i frustracj\u0119 po zdobyciu przez nich zaledwie 200 g\u0142os\u00f3w w ostatnich wyborach, podczas gdy Akcja Wyborcza Polak\u00f3w na Litwie \u2013 Zwi\u0105zek Chrze\u015bcija\u0144skich Rodzin uzyska\u0142a ich 70\u00a0000<\/em> \u2013 pisa\u0142a Cytacka w tek\u015bcie pt. \u201eAntypolskie dzia\u0142ania\u201d na \u0142amach AWPL-owskiego portalu L24.lt. Zarazem Cytacka niedwuznacznie odnosi si\u0119 do, najwyra\u017aniej postrzeganej przez ni\u0105 jako rozbijack\u0105, dzia\u0142alno\u015bci Zygmunta Klonowskiego z liberalnego Zwi\u0105zku Wolno\u015bci, kt\u00f3ry za\u0142o\u017cy\u0142 Klub Gazety Polskiej w Wilnie i jako wydawca \u201eKuriera Wile\u0144skiego\u201d wsp\u00f3\u0142pracuje z \u201eGP\u201d. Cytacka podsumowuje za\u015b tygodnik Sakiewicza nast\u0119puj\u0105co:<\/p>\n – Artyku\u0142y w prawicowej Gazecie Polskiej zacz\u0119\u0142y upodabnia\u0107 si\u0119 do artyku\u0142\u00f3w liberalnej Gazety Wyborczej. Jest to \u017cenuj\u0105ce, poniewa\u017c s\u0105 to dzia\u0142ania antypolskie i antychrze\u015bcija\u0144skie<\/em> \u2013 czytamy na L24.lt. Istotne jest przy tym, \u017ce AWPL nie tylko reprezentuje polski interes narodowy na Litwie, ale jest te\u017c demonstracyjnie antyliberalna, za\u015b samo okre\u015blenie \u201elibera\u0142\u201d jest w \u0142onie tej partii traktowane jako dyskredytuj\u0105ce.<\/p>\n Warto zarazem doda\u0107, i\u017c sama Cytacka w lutym 2017 roku potrafi\u0142a wytkn\u0105\u0107 rz\u0105dowi PiS, \u017ce funkcjonuje zgodnie z instrukcjami otrzymywanymi z ambasady USA. To w\u0142a\u015bnie by\u0142a wiceminister energetyki z ramienia AWPL, pe\u0142ni\u0105ca tak\u017ce funkcj\u0119 przewodnicz\u0105cej Forum Rodzic\u00f3w Szk\u00f3\u0142 Polskich rejonu solecznickiego, opublikowa\u0142a w marcu 2017 roku list otwarty do przedstawicieli najwy\u017cszych w\u0142adz pa\u0144stwowych RP w sprawie w\u0105tpliwej z punktu widzenia polskiej racji stanu dzia\u0142alno\u015bci radia i portalu \u201eZnad Wilii\u201d:<\/p>\n Strategia w\u0142adz litewskich jest niezmienna i prowadzona niezale\u017cnie, czy rz\u0105dzi prawica, czy lewica. Jednak nie mo\u017cemy poj\u0105\u0107 i zrozumie\u0107 tego, kiedy mamy takie zagro\u017cenia ze strony w\u0142adz litewskich, \u017ce jeste\u015bmy zwalczani przez polskoj\u0119zyczne media, a mianowicie radio oraz portal zw.lt. W sytuacji gdyby by\u0142y to media litewskie, b\u0105d\u017a kapita\u0142 wy\u0142\u0105cznie litewski, to dla nas by by\u0142o chocia\u017c minimalnie pocieszenie. Jednak jak wiemy, zdecydowana wi\u0119kszo\u015b\u0107 funduszy pochodzi z Polski. Nie mo\u017cemy poj\u0105\u0107 dlaczego Macierz finansuje zwalczanie naszej jedno\u015bci, kt\u00f3ra jest podstaw\u0105 naszej si\u0142y w walce o zachowanie polsko\u015bci? Dlaczego podatki naszych Rodak\u00f3w s\u0105 u\u017cywane w tym celu?<\/em> \u2013 pyta\u0142a retorycznie Cytacka, jakby udaj\u0105c, \u017ce nie zdaje sobie sprawy, i\u017c adresuje swoje pytania do niesuwerennych o\u015brodk\u00f3w politycznych z siedzib\u0105 w Warszawie.<\/p>\n Z kolei wcze\u015bniej na \u0142amach wspomnianego serwisu L24.lt polski publicysta z Wile\u0144szczyzny Tadeusz Andrzejewski opublikowa\u0142 tekst pt. \u201ePouczenie dla pouczaj\u0105cych: nie straci\u0107 okazji, aby pomilcze\u0107\u201d, w kt\u00f3rym zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 bezpo\u015brednio do G\u00f3jskiej:<\/p>\n Rozumiem, \u017ce jest znacznie l\u017cej poucza\u0107 Polak\u00f3w na Kresach, jak \u017cy\u0107, popijaj\u0105c sobie kawk\u0119 z bit\u0105 \u015bmietank\u0105 w Warszawie. Proponuj\u0119 jednak pouczaj\u0105cym robi\u0107 to z nieco wi\u0119ksz\u0105 pokor\u0105 i czasami te\u017c s\u0142ucha\u0107 rad prezydenta Chiraca, by nie straci\u0107 okazji, aby pomilcze\u0107<\/em> \u2013 czytamy.<\/p>\n Jedn\u0105 z przes\u0142anek, za kt\u00f3r\u0105 sta\u0107 mo\u017ce radykalny zwrot ku konfrontacji wobec giedroyciowskiego establishmentu w III RP, jest dwuznaczna gra samego Andrzeja Dudy. W lutym 2018 roku Duda spotka\u0142 si\u0119 z Waldemarem Tomaszewskim, co mo\u017cna by\u0142o odczytywa\u0107 jako wyraz umiarkowanego poparcia politycznego dla szefa AWPL. Tymczasem, ju\u017c podczas wizyty w \u201eRepublice Litewskiej\u201d, kt\u00f3ra rozpoczyna\u0142a si\u0119 dzie\u0144 po rzeczonym spotkaniu, Duda powiedzia\u0142, i\u017c \u201eniekt\u00f3re oczekiwania polskiej mniejszo\u015bci na Litwie s\u0105 wyg\u00f3rowane\u201d. W komentarzu dla serwisu Prawy.pl Cytacka skomentowa\u0142a przytaczane s\u0142owa w spos\u00f3b skrajnie krytyczny:<\/p>\n Stwierdzenie i\u017c ,,niekt\u00f3re oczekiwania polskiej mniejszo\u015bci na Litwie s\u0105 wyg\u00f3rowane\u201d naprawd\u0119 zabola\u0142o, to tak jakby w\u0142o\u017cy\u0107 n\u00f3\u017c w r\u0119ce w\u0142adz litewskich<\/em> \u2013 m\u00f3wi\u0142a polska polityk z Wile\u0144szczyzny. Podobnie wybrzmiewa\u0142 g\u0142os wspominanego wcze\u015bniej Stanis\u0142awa Pieszko, delegata na odbywaj\u0105cy si\u0119 w czerwcu 2015 roku zjazd Zwi\u0105zku Polak\u00f3w na Litwie i by\u0142ego wiceprzewodnicz\u0105cego tej organizacji, kt\u00f3ry m\u00f3wi\u0142 w\u00f3wczas:<\/p>\n Polscy politycy i polska w\u0142adza, faktycznie milcz\u0105c, sprawiaj\u0105 zagro\u017cenie dla polskiego szkolnictwa i faktycznie zapominaj\u0105 o traktacie polsko-litewskim<\/em> \u2013 ocenia\u0142 Pieszko.<\/p>\n Tym samym Polacy na Litwie daj\u0105 wyraz swojemu wci\u0105\u017c aktualnemu niepokojowi o los lokalnej polskiej wsp\u00f3lnoty narodowej na Wile\u0144szczy\u017anie, co sytuuje ich automatycznie w opozycji wobec \u201egiedroycizmu\u201d, za\u015b elity III RP ustawia w roli faktycznych wsp\u00f3\u0142sprawc\u00f3w praktyk dyskryminacyjnych rz\u0105du litewskiego. Jest to efekt czerpania przez establishment post-solidarno\u015bciowy z ideowych zasob\u00f3w, kt\u00f3re s\u0105 obce polskiej racji stanu na Kresach Wschodnich. Z tego stanu rzeczy liderzy polskiej spo\u0142eczno\u015bci na Wile\u0144szczy\u017anie w pe\u0142ni \u015bwiadomie musz\u0105 zdawa\u0107 sobie spraw\u0119, maj\u0105c do czynienia z okre\u015blon\u0105 rzeczywisto\u015bci\u0105 polityczn\u0105 w samej Macierzy. Prze\u015bwiadczenie, i\u017c g\u0142\u00f3wnym problemem nie jest szowinizm narodu tytularnego w pozbawionym znaczenia mikro-pa\u0144stwie, lecz przede wszystkim choroba umys\u0142\u00f3w elit w kraju macierzystym, ju\u017c dawno sta\u0142o si\u0119 udzia\u0142em animator\u00f3w polskiego \u017cycia spo\u0142ecznego, kulturalnego i politycznego w Kraju Wile\u0144skim<\/strong>.<\/p>\n Podsumowanie<\/strong><\/p>\n Z powy\u017cszego p\u0142ynie kilka istotnych wniosk\u00f3w i wskaza\u0144, kt\u00f3re warto usystematyzowa\u0107:<\/p>\n Dla Xportal.pl przygotowa\u0142\u00a0Marcin Skalski<\/strong><\/p>\n <\/p>\n Uwa\u017cny obserwator polskiej publicystyki oscyluj\u0105cej wok\u00f3\u0142 tematyki Polak\u00f3w w \u201eRepublice Litewskiej\u201d (cudzys\u0142\u00f3w s\u0142u\u017cy odr\u00f3\u017cnieniu obecnej nadba\u0142tyckiej pa\u0144stwowo\u015bci od historycznej polskiej krainy zwi\u0105zanej z nazwiskiem Mickiewicza, […]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":33588,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"jetpack_publicize_message":"Polacy na Litwie na wojnie z \u201egiedroycizmem\u201d. Raport Xportal.pl\r\n\r\nPrzedstawiamy Pa\u0144stwu analiz\u0119 dotycz\u0105c\u0105 sytuacji Polak\u00f3w na Litwie, kt\u00f3rzy od lat walcz\u0105 o pomoc i uwag\u0119 Rzeczypospolitej, podczas gdy nasze w\u0142adze robi\u0105 wiele, by polsko\u015b\u0107 zosta\u0142a wymazana z Kres\u00f3w.","jetpack_is_tweetstorm":false,"jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","enabled":false}}},"categories":[11],"tags":[5675,4213,1763],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2018\/04\/Litwa-polacy.png?fit=1024%2C768&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p5dyvz-8JJ","jetpack-related-posts":[{"id":31286,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=31286","url_meta":{"origin":33587,"position":0},"title":"Wile\u0144szczyzna: Litewskie bajki o „polskiej okupacji Wilna”","date":"20 pa\u017adziernika 2017","format":false,"excerpt":"W samozwa\u0144czej \u201eRepublice Litewskiej\u201d, kt\u00f3rej aktualn\u0105 stolic\u0105 jest polskie miasto Wilno, dokonuje si\u0119 fa\u0142szerstwa historii Polski. W\u0142adze tego niewielkiego pa\u0144stwa sugeruj\u0105, jakoby Rzeczpospolita okupowa\u0142a miasto w latach 1920-1939. Obecna \u201eRepublika Litewska\u201d \u2013 bardzo cz\u0119sto mylona z historyczn\u0105 polsk\u0105 prowincj\u0105 Litw\u0105, znan\u0105 m.in. z poematu Adama Mickiewicza \u2013 permanentnie twierdzi, \u017ce\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/1.jpg?fit=820%2C615&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":35186,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=35186","url_meta":{"origin":33587,"position":1},"title":"Eugeniusz Onufryjuk: Zasady polityki kresowej","date":"20 sierpnia 2019","format":false,"excerpt":"Trudno m\u00f3wi\u0107 o czym\u015b, co nie istnieje. Po raz ostatni pr\u00f3by sformu\u0142owania czego\u015b, co mo\u017cna by\u0142aby nazwa\u0107 polityk\u0105 kresow\u0105, by\u0142y podejmowane w II RP, ale nawet wtedy pa\u0144stwo, poka\u017an\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 kt\u00f3rego stanowi\u0142y tereny, nazywane Kresami Wschodnimi, zamieszka\u0142e przez konglomerat lud\u00f3w i religii, nie wypracowa\u0142o sp\u00f3jnego programu post\u0119powania z tymi terytoriami.\u2026","rel":"","context":"In "Polityka"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/kresy.jpg?fit=750%2C488&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":19606,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=19606","url_meta":{"origin":33587,"position":2},"title":"Polska: Zniewa\u017cenie Polak\u00f3w z Litwy","date":"28 lutego 2015","format":false,"excerpt":"Kazimierz W\u00f3ycicki na swoim profilu na Facebooku zniewa\u017cy\u0142 Polak\u00f3w z Wile\u0144szczyzny, o kt\u00f3rych napisa\u0142: \u201ePolska winna wstrzyma\u0107 wszelkie kontakty z tak\u0105 rzekom\u0105 mniejszo\u015bci\u0105 polsk\u0105. Jest to mniejszo\u015b\u0107 sowiecka na Litwie, a nie polska.\u201d O Waldemarze Tomaszewskim, przewodnicz\u0105cym Akcji Wyborczej Polak\u00f3w na Litwie, w tej samej wypowiedzi wyrazi\u0142 si\u0119: \u201ePolak czy\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2015\/02\/teka_DS70497-300x201.jpg?resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":31394,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=31394","url_meta":{"origin":33587,"position":3},"title":"Wielka Brytania: M\u0142odzi Polacy wracaj\u0105 z emigracji","date":"30 pa\u017adziernika 2017","format":false,"excerpt":"Brytyjski dziennik \u201eFinancial Times\u201d opisa\u0142 na swoich \u0142amach fal\u0119 powrot\u00f3w do Polski m\u0142odych profesjonalist\u00f3w, kt\u00f3rzy zdobywali wykszta\u0142cenie i rozpoczynali swoj\u0105 karier\u0119 zawodow\u0105 w Wielkiej Brytanii. FT podkre\u015bli\u0142, \u017ce \"wielu m\u0142odych i dobrze wykszta\u0142conych Polak\u00f3w wykonuje podobny ruch, za kt\u00f3rym stoi kombinacja obaw zwi\u0105zanych z Brexitem i nadziei dotycz\u0105cych kwitn\u0105cej polskiej\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/imigraton-650x360.png?fit=650%2C360&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":34320,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=34320","url_meta":{"origin":33587,"position":4},"title":"Konrad R\u0119kas: Jak post\u0119powa\u0107 z Ukrain\u0105","date":"9 lutego 2019","format":false,"excerpt":"W relacjach z Ukrain\u0105 w\u0142adze III RP nigdy nie wykraczaj\u0105 poza rol\u0119 po\u017cytecznych idiot\u00f3w Zachodu \u2013 z ogromn\u0105 szkod\u0105 tak dla interes\u00f3w polskich, jak i nawet ukrai\u0144skich. \u00a0 Z przykro\u015bci\u0105 trzeba zauwa\u017cy\u0107, \u017ce Polska by\u0142a u\u017cywana jako baza do przeprowadzenia, a nast\u0119pnie utrwalenia antykonstytucyjnego przewrotu na Ukrainie jeszcze na d\u0142ugo\u2026","rel":"","context":"In "Polityka"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/RON.png?fit=1200%2C1053&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":28901,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=28901","url_meta":{"origin":33587,"position":5},"title":"Ukraina: Propolski protest pod Lwowem","date":"29 marca 2017","format":false,"excerpt":"Jak podaje portal Kresy.pl, powo\u0142uj\u0105c si\u0119 na informacje i zdj\u0119cia opublikowane na portalu Varta1 i w jej grupie w jednym z medi\u00f3w spo\u0142eczno\u015bciowych, dzisiaj oko\u0142o godziny 10:30 czasu lokalnego (9:30 czasu polskiego) na drodze Lw\u00f3w-\u017b\u00f3\u0142kiew w okolicy wsi Hrada dosz\u0142o do blokady drogi przez grup\u0119 nieznanych os\u00f3b. Na opublikowanych zdj\u0119ciach\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/blokada_w_Hradzie4.jpg?fit=960%2C720&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/33587"}],"collection":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=33587"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/33587\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":33590,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/33587\/revisions\/33590"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/33588"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=33587"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=33587"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=33587"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}\n
![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2018\/04\/Litwa-polacy.png?resize=399%2C299\")
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"