By\u0142em w Abchazji w 1990 r. Formalnie dwa lata przed rozpocz\u0119ciem dzia\u0142a\u0144 wojennych, ale w istocie ju\u017c w trakcie konfliktu. Na rogatkach miast sta\u0142y abchaskie check-pointy, po napa\u015bciach na manifestacje niepodleg\u0142o\u015bciowe \u2013 z autonomicznej republiki praktycznie usuni\u0119to gruzi\u0144sk\u0105 milicj\u0119 i boj\u00f3wkarzy, jednak w ka\u017cdej chwili oczekiwano ich ataku. G\u00f3rale gotowi byli do walki.<\/p>\n
<\/p>\n
Niepodleg\u0142o\u015b\u0107 nie dla wszystkich<\/strong><\/p>\n Inaczej ni\u017c w innych republikach \u2013 w Abchazji nie wiecowano, nie odbywano nie ko\u0144cz\u0105cych si\u0119 zebra\u0144, nie opowiadano sobie jak to cudownie b\u0119dzie po rych\u0142o spodziewanym upadku ZSSR. Przeciwnie, chocia\u017c Abchazi byli w\u015br\u00f3d za\u0142o\u017cycieli Zwi\u0105zku (i to na prawach samodzielnego podmiotu, a nie autonomii w obr\u0119bie znienawidzonej historycznie Gruzji) i chocia\u017c niewiele dobrego spotka\u0142o ten ma\u0142y nar\u00f3d w poprzedniej epoce \u2013 to tym bardziej byli pewni, \u017ce przysz\u0142o\u015b\u0107 nie b\u0119dzie \u017cadn\u0105 krain\u0105 \u201ezachodniego dobrobytu<\/em>\u201d, a pogodna twarz Eduarda Szewardnadzego<\/strong> powtarzaj\u0105cego tylko, \u017ce \u201enie b\u0119dzie odwrotu z drogi pieriestrojki<\/em>\u201d \u2013 dla Abchaz\u00f3w by\u0142a szydercz\u0105 mask\u0105, zza kt\u00f3rej ju\u017c wychyla\u0142 si\u0119 gruzi\u0144ski \u201eliberalny nacjonalista<\/em>\u201d D\u017caba Joseliani<\/strong> i jego krwawi Mcheridoni<\/em>.<\/p>\n Pami\u0119tam r\u00f3wnie\u017c rok 1990 i wybuch\u0142e wtedy wykwity prometeizmu w Polsce, te emocjonalne pochwa\u0142y dla Litwin\u00f3w t\u0142amsz\u0105cych w\u0142a\u015bnie polskie d\u0105\u017cenie do autonomii na Wile\u0144szczy\u017anie, te pog\u0142\u0119bione analizy dowodz\u0105ce \u201eprawa do samostanowienia narod\u00f3w Kaukazu<\/em>\u201d (w tym Gruzin\u00f3w) \u2013 i ca\u0142kowity brak odpowiedzi na podstawowe pytania: po pierwsze \u2013 co w zamian?<\/strong> Jaka idea i organizacja powstrzyma te wszystkie nienawidz\u0105ce si\u0119 genetycznie narody i plemion, trzymane dot\u0105d strachem (b\u0105d\u017a realnie istniej\u0105c\u0105 sowieck\u0105 wsp\u00f3lnotowo\u015bci\u0105) \u2013 przed rzuceniem si\u0119 sobie do garde\u0142? Po drugie za\u015b \u2013 kto i na jakiej podstawie decyduje, \u017ce dane d\u0105\u017cenie niepodleg\u0142o\u015bciowe jest s\u0142uszne<\/strong>, godne poparcia mi\u0119dzynarodowego i szlachetne \u2013 a kt\u00f3re wra\u017ce, podle separatystyczne i zas\u0142uguj\u0105ce na wsp\u00f3lne zduszenie?<\/p>\n Kolejne ods\u0142ony abchaskiego dramatu zwi\u0105zane by\u0142y w\u0142a\u015bnie z pozostawieniem tych kluczowych kwestii bez rozwi\u0105zania, nadto za\u015b by\u0142y pochodn\u0105 uznania w\u00f3wczas Gruzji za najbardziej u\u017cyteczne i zaawansowane narz\u0119dzie dla wci\u0105gania przestrzeni post-sowieckiej w orbit\u0119 wp\u0142yw\u00f3w Zachodu.<\/strong> St\u0105d w\u0142a\u015bnie ze sto\u0142ka prezydenckiego w Tbilisi str\u0105cony zosta\u0142 Zwiad Gamsahurdia<\/strong>, nieco szalony, mocno nacjonalistyczny, agresywny, ale jednak zaczynaj\u0105cy niegdy\u015b sw\u0105 niepodleg\u0142o\u015bciow\u0105 karier\u0119 je\u015bli nie razem, to w ka\u017cdym razie nie wprost przeciw Abchazom \u2013 a w\u0142adz\u0119 w republice przej\u0119li formalnie narodowi, ale przede wszystkim mafijno-prozachodni Mcheridoni<\/em> \u2013 Je\u017ad\u017acy (a za nimi ulubieniec i Zachodu, i Borysa Jelcyna<\/strong> \u2013 Szewardnadze). Od ich napa\u015bci na Abchazj\u0119 zacz\u0119\u0142a si\u0119 wojna, kt\u00f3ra przynios\u0142a straszliwe zniszczenia kwitn\u0105cym w czasach sowieckich abchaskim kurortom, z Suchumi i Picund\u0105 na czele, mnie za\u015b kojarzy si\u0119 przede wszystkim z seri\u0105 migawek, w kt\u00f3rych w miejscach moich dawnych spacer\u00f3w z abchaskimi i gruzi\u0144skimi kolegami sta\u0142y wyrzutnie rakiet i punkty opatrywania rannych. By\u0142 to kontrast, do kt\u00f3rego przez nast\u0119pne dekady zd\u0105\u017cy\u0142em si\u0119 przyzwyczai\u0107, najpierw w b. Jugos\u0142awii, a ostatnio tak\u017ce w Donbasie. W\u00f3wczas jednak by\u0142a to wzgl\u0119dna nowo\u015b\u0107 \u2013 szcz\u0119\u015bliwy \u015bwiat zwyk\u0142ych ludzi rozpieprzony i rozstrzelany dla czyjego\u015b projektu geopolitycznego\u2026<\/p>\n Abchazja ofiar\u0105 pro-zachodniej polityki Kremla<\/strong><\/p>\n Zako\u0144czenie dzia\u0142a\u0144 wojennych nie oznacza\u0142o zreszt\u0105 ko\u0144ca k\u0142opot\u00f3w Abchaz\u00f3w. Ma\u0142o znanym przyczyn\u0105 obecnej wci\u0105\u017c bardzo trudnej (zw\u0142aszcza pod wzgl\u0119dem ekonomicznym) sytuacji Abchazji jest to, co nast\u0105pi\u0142o po zwyci\u0119skiej wojnie o niepodleg\u0142o\u015b\u0107. Dzi\u0119ki pomocy ochotnik\u00f3w z ca\u0142ego p\u00f3\u0142nocnego Kaukazu, Kozak\u00f3w, a ostatecznie tak\u017ce zaanga\u017cowaniu Federacji Rosyjskiej bez entuzjazmu rozdzielaj\u0105cej walcz\u0105ce strony \u2013 uda\u0142o si\u0119 uzyska\u0107 w 1994 r. ostateczn\u0105 pacyfikacj\u0105, a niepodleg\u0142a republika mog\u0142a okrzepn\u0105\u0107 pod rz\u0105dami W\u0142adys\u0142awa Ardzinby<\/strong>. C\u00f3\u017c z tego jednak, \u017ce przestano strzela\u0107 \u2013 ale Abchazj\u0119 postanowiono zag\u0142odzi\u0107?<\/strong><\/p>\n Kraj pozbawiony ci\u0119\u017ckiego przemys\u0142u, b\u0119d\u0105cy niegdy\u015b cytrusowym zapleczem ZSSR, czepi\u0105cy dochody z turystyki \u2013 postawiono w stan ca\u0142kowitej blokady ekonomicznej. Tak\u017ce \u2013 niestety \u2013 ze strony aspiruj\u0105cej do sympatii Zachodu Rosji. Sprzeciw Gruzji (niezniesiony do dzi\u015b dnia) nie pozwala ani na otwarcie lotniska w Suchumie, ani na uruchomienie po\u0142\u0105cze\u0144 kolejowych<\/strong> (osobowych ni towarowych, a nawet tranzytowych \u2013 cho\u0107 niegdy\u015b w\u0142a\u015bnie t\u0119dy poci\u0105gami Rosja handlowa\u0142a z Armeni\u0105). Jedyny ruch m\u00f3g\u0142by si\u0119 wi\u0119c odbywa\u0107 tylko przez granic\u0119 l\u0105dow\u0105 z Rosj\u0105. S\u0119k w tym jednak, \u017ce w latach 1994-2008 ta bynajmniej nie chcia\u0142a uzna\u0107 niepodleg\u0142o\u015bci republiki, kt\u00f3rej drug\u0105 r\u0119k\u0105 pomaga\u0142a wszak chroni\u0107 przed Gruzinami!<\/p>\n Abchazja sta\u0142a si\u0119 wi\u0119c pierwotnie ofiar\u0105 rozwalenia Zwi\u0105zku Sowieckiego przez jego w\u0142asnych przyw\u00f3dc\u00f3w<\/strong>, nast\u0119pnie \u2013 zosta\u0142a zaatakowana przez ciesz\u0105cych si\u0119 przyzwoleniem Zachodu gruzi\u0144skich nacjonalist\u00f3w<\/strong>, by na p\u00f3\u0142torej dekady znale\u017a\u0107 si\u0119 w czarnej dziurze wywo\u0142anej najpierw jelcynowsk\u0105 smut\u0105<\/strong> (kt\u00f3rej elementem by\u0142a ma\u0142a stablizacja rosyjsko-gruzi\u0144ska w oparciu o relacje Jelcyn-Szewardnadze), a dalej tak\u017ce s\u0142abo\u015bci\u0105 wchodz\u0105cej dopiero kremlowskiej ekipy W\u0142adymira Putina<\/strong>, zdeterminowanej pocz\u0105tkowo, by po\u015bwi\u0119ca\u0107 peryferia w zamian za jar\u0142yk z Zachodu<\/strong>.<\/p>\n Rosja obudzona<\/strong><\/p>\n Oczywi\u015bcie, Abchazi sobie radzili. Oczywi\u015bcie, kwit\u0142 przemyt. Oczywi\u015bcie znowu (jak w XIX wieku) emigrowali i oczywi\u015bcie w mi\u0119dzyczasie zajmowali si\u0119 tak\u017ce braniem za \u0142by mi\u0119dzy sob\u0105, czyli zaj\u0119ciem lubianym przez wszystkie ludy po\u0142udnia. Jednocze\u015bnie jednak ca\u0142y czas wiedzieli, \u017ce chc\u0105 zachowa\u0107 samodzielno\u015b\u0107<\/strong>, a wi\u0119c stanowili zaprzeczenie nowej tendencji, typowej dla XXI wieku, kiedy to stonowano wcze\u015bnie rozbuchane nacjonalizmy i tendencje niepodleg\u0142o\u015bciowe, zast\u0119puj\u0105c je \u015bpiewk\u0105 o integracji i kooperacji. I co zabawne, dla po\u0142udniowego Kaukazu miano je zrealizowa\u0107 w taki sam spos\u00f3b, jak poprzednio \u2013 przez gruzi\u0144sk\u0105 inwazj\u0119!<\/p>\n Cezur\u0105 w historii najnowszej Abchazji pozostaje inwazja Mikheila Saakashviliego na Oseti\u0119 Po\u0142udniow\u0105 w 2008 r.<\/strong> Tak jak wojna abchaska oznacza\u0142a symbolicznie pocz\u0105tek rosyjskiej bierno\u015bci i politycznego minimalizmu w tym rejonie \u015bwiata \u2013 tak wojna osety\u0144ska faz\u0119 t\u0119 zako\u0144czy\u0142a. Udanej militarnej kontrofensywie rosyjskiej towarzyszy\u0142 bowiem pierwszy zdecydowany krok \u00f3wczesnej administracji kremlowskiej: uznanie niepodleg\u0142o\u015bci Abchazji i Osetii Po\u0142udniowej.<\/strong> W \u015blad za tym przysz\u0142y pojedyncze na razie deklaracje innych stolic (m.in. z Caracas i Damaszku), przede wszystkim jednak tak pomoc rosyjska, jak i wsp\u00f3\u0142praca w odbudowie kraju wreszcie nabra\u0142y tempa i oficjalnego charakteru.<\/p>\n Dlaczego warto jecha\u0107 do Abchazji<\/strong><\/p>\n Rosyjsko-abchaska granica w 2019 r. jest prawdziw\u0105 granic\u0105 (przynajmniej po stronie rosyjskiej) \u2013 st\u0105d np. wyskakuj\u0105c na jeden dzie\u0144 do Picundy warto sprawdzi\u0107, czy ma si\u0119 wielokrotn\u0105 wiz\u0119 rosyjsk\u0105,<\/strong> inaczej po opuszczeniu Federacji mo\u017cna do niej nie wr\u00f3ci\u0107. Z drugiej strony \u2013 wobec wspomnianych wcze\u015bniejszych trudno\u015bci bud\u017cet republiki nie m\u00f3g\u0142by funkcjonowa\u0107 bez rosyjskiej pomocy, w tym zreszt\u0105 w formie po\u017cyczek i kredyt\u00f3w, ale tak\u017ce inwestycji we wsp\u00f3lne przedsi\u0119wzi\u0119cia infrastrukturalne (w kt\u00f3re wci\u0105\u017c trudno uwierzy\u0107 znaj\u0105c stan abchaskich dr\u00f3g). Wed\u0142ug r\u00f3\u017cnych szacunk\u00f3w \u2013 Rosja odpowiada za od 10 do nawet 14 proc. abchaskiego rocznego bud\u017cetu<\/strong>, przy czym r\u00f3\u017cnica ta nie mo\u017ce dziwi\u0107, skoro dane na jego temat podawane s\u0105 nader og\u00f3lnie nawet przez kierownik\u00f3w polityki finansowej republiki. To jednak wci\u0105\u017c jest Kaukaz \u2013 kiedy wi\u0119c s\u0142yszymy, \u017ce \u201eoko\u0142o po\u0142owy wp\u0142yw\u00f3w nadal pochodzi z handlu\u201d, to mo\u017cemy dobrze zrozumie\u0107, \u017ce mowa zar\u00f3wno o tych transakcjach, kt\u00f3re s\u0105 rejestrowane, jak i tych, kt\u00f3re niekoniecznie\u2026 Do\u015b\u0107 wspomnie\u0107, \u017ce spora cz\u0119\u015b\u0107 legendarnych kork\u00f3w w Soczi sk\u0142ada si\u0119 z aut na abchaskich numerach \u2013 i to woz\u00f3w naprawd\u0119 z g\u00f3rnej p\u00f3\u0142ki (z ukochan\u0105 ze wzgl\u0119du na rozmiary Toyot\u0105 Land Cruiser na czele), oczywi\u015bcie z kierownicami obowi\u0105zkowo po prawej stronie (jako import bezpo\u015brednio z Japonii, omijaj\u0105cy cz\u0119\u015b\u0107 ogranicze\u0144 obowi\u0105zuj\u0105cych na granicach Federacji).<\/p>\n Z drugiej strony co innego maj\u0105 robi\u0107 Abchazi wobec wspomnianej, trwaj\u0105cej blokady komunikacyjnej? Potencja\u0142 abchaskiego przetw\u00f3rstwa cytrus\u00f3w zosta\u0142 zdruzgotany i wci\u0105\u017c si\u0119ga ledwie 10 proc. przedwojennego, zniszczono 90 procent sanatori\u00f3w, a promenada \u2013 Primorie w Suchumie (niegdy\u015b o niebo pi\u0119kniejsza od bre\u017cniewowskiego Soczi) wci\u0105\u017c wygl\u0105da jak po pr\u00f3bie zatopienia, podczas gdy Soczi Putina to dzi\u015b kurort klasy mi\u0119dzynarodowej. Czy wi\u0119c po\u015brednio namawiam czytelnika do wizyty w czym\u015b na kszta\u0142t czernobylskiej Zony Zero? Nic z tych rzeczy, jednocze\u015bnie bowiem w ci\u0105gu ostatniej dekady powsta\u0142o w republice blisko 350 nowych obiekt\u00f3w hotelowych \u2013 w tym kilka o standardzie jak najbardziej \u015bwiatowym, a cho\u0107 ich otoczenie to mieszanka gry post-apokaliptycznej z sowieckimi wspominkami \u2013 to jest to jednak kraj nies\u0142ychanie atrakcyjny turystycznie, niezwykle wr\u0119cz tani (nawet w por\u00f3wnaniu z Rosj\u0105), a nadto ca\u0142kowicie spokojny<\/strong>, pozbawiony innego ni\u017c architektoniczne wspomnienia wojny.<\/p>\n Abchazj\u0119 odwiedzi\u0107 wi\u0119c warto, jest to mo\u017cliwe zupe\u0142nie apolitycznie, przy skorzystaniu ze zwyk\u0142ej oferty kt\u00f3rego\u015b z rosyjskich biur podr\u00f3\u017cy, cho\u0107by przy okazji po-olimpijskich, morskich, g\u00f3rskich i sanatoryjnych atrakcji pobliskiego Soczi. Pozostaje jednak pytanie o polityczn\u0105 przysz\u0142o\u015b\u0107 republiki.<\/p>\n Nowy-stary prezydent gwarantem niepodleg\u0142o\u015bci<\/strong><\/p>\n \u00a0<\/strong><\/p>\n Inauguracja prezydenta Raula Chad\u017cymby<\/strong>, kt\u00f3ry uzyska\u0142 reelekcj\u0119 w wyniku najspokojniejszych wybor\u00f3w w historii Abchazji odb\u0119dzie si\u0119 9. pa\u017adziernika i ma stanowi\u0107 \u015bwi\u0119to tego licz\u0105cego 240 tys. mieszka\u0144c\u00f3w pa\u0144stwa. Jego w\u0142adze \u2013 z premierem Walerym Bganb\u0105<\/strong>, kt\u00f3ry przed paroma dniami przyj\u0105\u0142 delegacj\u0119 polskich dziennikarzy i dzia\u0142aczy spo\u0142ecznych – s\u0105 przekonane, \u017ce pomimo chwilowego spowolnienia gospodarczego (spowodowanego problemami gospodarki rosyjskiej) w Abchazji mo\u017ce by\u0107 ju\u017c tylko lepiej.<\/strong> Kto\u015b m\u00f3g\u0142by doda\u0107, \u017ce niby s\u0142usznie, skoro gorzej ju\u017c by\u0142o \u2013 ale faktem jest, \u017ce uwolnieni od politycznych zmartwie\u0144 rosyjskim uznaniem Abchazi po prostu staraj\u0105 si\u0119 skupi\u0107 na gospodarce, jak dot\u0105d bezskutecznie pr\u00f3buj\u0105c sk\u0142oni\u0107 Gruzin\u00f3w po prostu do rozm\u00f3w o interesach \u2013 potencjalnie obop\u00f3lnie korzystnych (wspomniany tranzyt kolejowy). I maj\u0105 argumenty po swojej stronie, cho\u0107by legitymizuj\u0105c si\u0119 zrealizowanym wpuszczeniem do kraju dawnych gruzi\u0144skich uchod\u017ac\u00f3w, obecnie korzystaj\u0105cych z pe\u0142ni praw kulturalnych czy o\u015bwiatowych.<\/p>\n Prezydent Chad\u017cymba sam zreszt\u0105 wydaje si\u0119 by\u0107 najlepszym gwarantem dbania o interesy o w\u0142asnego pa\u0144stwa i narodu \u2013 czasem nawet nieco\u2026 przesadnym. Nie tylko bowiem obywatelem niemal nieuznawanej Abchazji wcale nie tak \u0142atwo zosta\u0107 (cho\u0107by by cieszy\u0107 si\u0119 10-procentowym podatkiem dochodowym o do\u015b\u0107 umownej, powiedzmy \u015bci\u0105galno\u015bci). R\u00f3wnie\u017c w\u0142asno\u015b\u0107 ziemi (cho\u0107 ju\u017c nie nieruchomo\u015bci, zw\u0142aszcza nowych inwestycji) pozostaje w przesz\u0142o 50 proc. w r\u0119kach pa\u0144stwa, s\u0142owem w\u0142adze w Suchumie staraj\u0105 si\u0119 by\u0107 ostro\u017cne i nie szafowa\u0107 swoim statusem w spos\u00f3b dra\u017cni\u0105cy wi\u0119kszych s\u0105siad\u00f3w i opiekun\u00f3w. Z drugiej jednak strony prezydent nie zawaha\u0142 si\u0119 udzieli\u0107 swego poparcia d\u0105\u017ceniu do autokefalii ze strony miejscowej Cerkwi, cho\u0107 budzi to nie tylko zrozumia\u0142y sprzeciw Gruzji, ale i brak zachwytu Patriarchatu Moskiewskiego rozumiej\u0105cego, \u017ce rozpl\u0105tanie worka z autokefaliami znowu zaostrzy nomosowy kryzys na Ukrainie (z sytuacji w abchaskim prawos\u0142awiu stara si\u0119, jak zwykle, korzysta\u0107 wypr\u00f3bowany w takich sytuacjach siewca zamieszania \u2013 Patriarchat Konstantynopolita\u0144ski). S\u0142owem \u2013 Abchazi naprawd\u0119 uwa\u017caj\u0105, \u017ce czas pracuje na ich korzy\u015b\u0107. I by\u0107 mo\u017ce maj\u0105 racj\u0119, ale\u2026<\/p>\n \u00a0<\/strong><\/p>\n Pu\u015bci\u0107 mniejszego, \u017ceby z\u0142apa\u0107 wi\u0119kszego?<\/strong><\/p>\n Ale w przypadku Abchazji zwraca uwag\u0119 pewna cykliczno\u015b\u0107 dotykaj\u0105cych j\u0105 zdarze\u0144, odbywaj\u0105cych si\u0119 jakby po przeciwcyklach. Przyjrzyjmy si\u0119 sekwencji:<\/p>\n – Najpierw pada has\u0142o rozpadu ZSSR i jego rozdzia\u0142u wed\u0142ug linii etnicznych. Narody ZSSR zaczynaj\u0105 szuka\u0107 drogi do samostanowienia.<\/p>\n – Nast\u0119pnie proces ten zostaje wyhamowany, inicjatorzy dezintegracji chc\u0105 bowiem uchwyci\u0107 w gar\u015bcie mo\u017cliwie funkcjonalne fragmenty (st\u0105d zachodnie postawienie w wojnie abchaskiej na stron\u0119 gruzi\u0144sk\u0105).<\/p>\n – Cz\u0119\u015bciowa przynajmniej pacyfikacja i stagnacja, kosztem mniejszych podmiot\u00f3w, kt\u00f3re zostan\u0105 wypchni\u0119te poza stan r\u00f3wnowagi osi\u0105gni\u0119ty dla wi\u0119kszych obszar\u00f3w.<\/p>\n Sp\u00f3jrzmy te\u017c co nast\u0105pi\u0142o p\u00f3\u017aniej:<\/p>\n – Ponowny wzrost dynamiki, wraz z kolejn\u0105 pr\u00f3b\u0105 u\u017cycia nacjonalizmu gruzi\u0144skiego przez Stany Zjednoczone i \u201eIzrael<\/em>\u201d, tym razem pod has\u0142em \u201ereintegracji pa\u0144stwa i regionu<\/em>\u201d.<\/p>\n – Wraz z odparciem agresji wzmocnienie niezale\u017cno\u015bci i pozycji ma\u0142ych podmiot\u00f3w, jak w\u0142a\u015bnie Abchazja i Osetia Po\u0142udniowa, pojawienie si\u0119 nowych, w podobnej sytuacji jak Doniecka i \u0141uga\u0144ska Republika Ludowa, obronione przez szowinizmem ukrai\u0144skim.<\/p>\n Pytanie na dzi\u015b brzmi zatem: na jakich warunkach dojdzie do nowej fazy pacyfikacyjnej?<\/p>\n Rosja ju\u017c raz o ma\u0142o nie utraci\u0142a Abchazji, za wszelk\u0105 cen\u0119 d\u0105\u017c\u0105c do u\u0142o\u017cenia sobie jakiego\u015b modus operandi z Gruzj\u0105, a za jej po\u015brednictwem z Zachodem. Dzi\u015b oczywi\u015bcie jakakolwiek kapitulacja Moskwy nie jest mo\u017cliwa<\/strong>, skoro jednak znajdujemy si\u0119 w przeciwcyklu \u2013 czy Kreml nie b\u0119dzie si\u0119 stara\u0142 po\u015bwi\u0119ca\u0107 ju\u017c trzymanych wr\u00f3bli, by upolowa\u0107 wi\u0119ksze sztuki?<\/p>\n M\u00f3wi\u0105c bez metafor \u2013 nikt znaj\u0105cy bie\u017c\u0105c\u0105 polityk\u0119 rosyjsk\u0105 nie mo\u017ce mie\u0107 pewno\u015bci: czy cho\u0107by szansa na zbli\u017cenie z Ukrain\u0105 nie zmniejszy skali poparcia Federacji dla Donbasu? Czy pr\u00f3ba uzyskania kondominialnego statusu Mo\u0142dawii nie oddala na plan dalszy interes\u00f3w wiernych, ale s\u0142abych Naddniestrza i Gagauzji? Na skal\u0119 mi\u0119dzypa\u0144stwow\u0105 pr\u00f3ba ocieplenia stosunk\u00f3w rosyjsko-azerskich doprowadzi\u0142a wszak do chwilowego och\u0142odzenia relacji rosyjsko-arme\u0144skich, w efekcie czego w Erewaniu urz\u0119duj\u0105 dzi\u015b si\u0142y kojarzone raczej z o\u015brodkami zachodnimi. Moskwa gra o du\u017co, licytuje coraz wy\u017cej \u2013 ale czy takiej Abchazji wystarczy\u0142aby rola \u017cetonu w grze z Gruzj\u0105?<\/p>\n Abchazja potrzebuje w\u0142asnego Kadyrowa!<\/em><\/strong>\u201d<\/strong><\/p>\n Z pewno\u015bci\u0105 nie. I Abchazi s\u0105 pewni, \u017ce oficjalne uznanie przynajmniej zabezpiecza ich przed bezpo\u015brednim przehandlowaniem w imi\u0119 wy\u017cszej racji. Z kolei jedno z najlepszych podsumowa\u0144 ich w\u0142asnej sytuacji pad\u0142o podczas zako\u0144czonej w\u0142a\u015bnie kampanii prezydenckiej: \u201eAbchazja potrzebuje w\u0142asnego Kadyrowa!<\/em>\u201d.<\/u><\/strong> To prawda, \u017ce legenda czecze\u0144skiego przyw\u00f3dcy si\u0119ga tej cz\u0119\u015bci makroregionu \u2013 cho\u0107 sami Abchazi dodaj\u0105, \u017ce w przeciwie\u0144stwie do Czecze\u0144ca nie \u015bni\u0105 o Kremlu wystarczy\u0142oby im, by Suchum wygl\u0105da\u0142 jak Grozny.<\/p>\n Prezydent Chad\u017cymba i premier Bganba wierz\u0105, \u017ce uda im si\u0119 do tego doprowadzi\u0107 nawet z republik\u0105 poza sk\u0142adem Federacji Rosyjskiej. I cho\u0107by za to, \u017ce na pocz\u0105tku lat 90-tych polscy prometei\u015bci jako\u015b dziwnie zapomnieli poprze\u0107 niepodleg\u0142o\u015bciowych stara\u0144 Abchazji \u2013 nale\u017cy im si\u0119 za to po polskiej stronie zado\u015b\u0107uczynienie. Docelowo \u2013 oczywi\u015bcie w postaci uznania niepodleg\u0142o\u015bci republiki przez Polsk\u0119<\/strong>. Wcze\u015bniej za\u015b i indywidualnie \u2013 np. poprzez skorzystanie z jej oferty turystycznej.<\/p>\n Mandarynki dla dzieci, czacza dla tatusia, a dla mamy z ca\u0142\u0105 rodzin\u0105 turnus w Picundzie \u2013 jeszcze nigdy geopolityka nie by\u0142a tak przyjemna!<\/p>\n Konrad R\u0119kas<\/strong><\/p>\n \n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" By\u0142em w Abchazji w 1990 r. Formalnie dwa lata przed rozpocz\u0119ciem dzia\u0142a\u0144 wojennych, ale w istocie ju\u017c w trakcie konfliktu. Na rogatkach miast sta\u0142y abchaskie […]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":35453,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"jetpack_publicize_message":"Konrad R\u0119kas: Abchazja \u2013 geopolityka mandarynek\r\n\r\nBy\u0142em w Abchazji w 1990 r. Formalnie dwa lata przed rozpocz\u0119ciem dzia\u0142a\u0144 wojennych, ale w istocie ju\u017c w trakcie konfliktu. Na rogatkach miast sta\u0142y abchaskie check-pointy, po napa\u015bciach na manifestacje niepodleg\u0142o\u015bciowe \u2013 z autonomicznej republiki praktycznie usuni\u0119to gruzi\u0144sk\u0105 milicj\u0119 i boj\u00f3wkarzy, jednak w ka\u017cdej chwili oczekiwano ich ataku. G\u00f3rale gotowi byli do walki.","jetpack_is_tweetstorm":false,"jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","enabled":false}}},"categories":[1],"tags":[1549,329,5156,1017],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/c613729abbdc52820bcd.jpg?fit=700%2C469&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p5dyvz-9dO","jetpack-related-posts":[{"id":25865,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=25865","url_meta":{"origin":35452,"position":0},"title":"Abchazja: Nie po\u0142\u0105czymy si\u0119 z Rosj\u0105","date":"15 czerwca 2016","format":false,"excerpt":"Artur Mikwabia, premier Republiki Abchazji, o\u015bwiadczy\u0142, \u017ce w przeciwie\u0144stwie do Osetii Po\u0142udniowej jego pa\u0144stwo nie rozwa\u017ca mo\u017cliwo\u015bci wej\u015bcia w sk\u0142ad Federacji Rosyjskiej. \u2013\u00a0Motywacja Cchinwali\u00a0jest jasna. Osetyjczycy s\u0105 podzielonym narodem, cz\u0119\u015b\u0107 teraz mieszka w Rosji, a cz\u0119\u015b\u0107 w Osetii Po\u0142udniowej. Dlatego jest ch\u0119\u0107 ponownego zjednoczenia si\u0119. Mamy jednak inn\u0105 sytuacj\u0119. (...).\u00a0Chcemy\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2016\/06\/flaga_abchazji.png?fit=560%2C280&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":6283,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=6283","url_meta":{"origin":35452,"position":1},"title":"USA: Roosevelt zatai\u0142 wiedz\u0119 o Katyniu","date":"11 wrze\u015bnia 2012","format":false,"excerpt":"W\u0142adze Stan\u00f3w Zjednoczonych ujawni\u0142y dzi\u015b dokumenty w sprawie egzekucji na polskich oficerach w ZSRR w czasie drugiej wojny \u015bwiatowej. W\u015br\u00f3d dokument\u00f3w znajduj\u0105 si\u0119 notatki je\u0144c\u00f3w ameryka\u0144skich kt\u00f3rzy byli \u015bwiadkami ekshumacji w Katyniu w 1943 r. Z dokument\u00f3w niezbicie wynika, \u017ce prezydent F.D. Roosevelt i administracja ameryka\u0144ska wiedzieli o \u015bmierci Polak\u00f3w\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"","width":0,"height":0},"classes":[]},{"id":5142,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=5142","url_meta":{"origin":35452,"position":2},"title":"Pakistan: Aresztowano dyplomat\u00f3w USA","date":"4 czerwca 2012","format":false,"excerpt":"Sze\u015b\u0107 os\u00f3b w tym trzech ameryka\u0144skich dyplomat\u00f3w zosta\u0142o zatrzymanych w Peszawarze po tym jak podczas rutynowej kontroli w ich samochodzie znaleziono nielegalnie posiadan\u0105 bro\u0144. Wed\u0142ug informacji upublicznionych przez policj\u0119 znaleziono cztery karabiny automatyczne i cztery pistolety. Ameryka\u0144ska Konsul w Peszawarze mia\u0142a nalega\u0107 aby dyplomaci i ich ochroniarze nie byli zatrzymywani.\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"","width":0,"height":0},"classes":[]},{"id":16726,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=16726","url_meta":{"origin":35452,"position":3},"title":"Edward Limonow: Nienawi\u015b\u0107 do ojczyzny","date":"28 wrze\u015bnia 2014","format":false,"excerpt":"To, \u017ce marsz odby\u0142 si\u0119 za zgod\u0105 w\u0142adz dowodzi, \u017ce w Rosji mamy do czynienia z w\u0142adz\u0105 do pewnego stopnia liberaln\u0105. Gdybym ja mia\u0142 w\u0142adz\u0119, nie dopu\u015bci\u0142bym do tego. Potrzebne nam rz\u0105dy autorytarne, ale liberalne w swym autorytaryzmie. Ludzie s\u0142usznie nazwali marsz 21 wrze\u015bnia marszem zdrajc\u00f3w podkre\u015blaj\u0105c tym samym jego\u2026","rel":"","context":"In "Inne"","img":{"alt_text":"0c26a3756c5bf876d16fb2528e51ebb4","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2014\/09\/0c26a3756c5bf876d16fb2528e51ebb4.jpg?resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":16164,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=16164","url_meta":{"origin":35452,"position":4},"title":"Unit\u00e9 Continentale: Prawdziwa rewolucja ma miejsce w Noworosji","date":"29 sierpnia 2014","format":false,"excerpt":"Czterej uzbrojeni m\u0119\u017cczy\u017ani powoli id\u0105 ulicami Doniecka. Niemal natychmiast mo\u017cna rozpozna\u0107 w nich obcokrajowc\u00f3w. Victora wyr\u00f3\u017cniaj\u0105 rzadko spotykane w regionie w\u0105sy \u00e0 la filmowy Hercules Poirot. Nikol\u0119 zdradza drogi i nietypowy dla lokalnych bojownik\u00f3w mundur produkowany przez firm\u0119 5.11. Guillaume natychmiast odzywa si\u0119 p\u0142ynnie po angielsku pe\u0142ni\u0105c funkcj\u0119 t\u0142umacza. Mick\u2026","rel":"","context":"In "Idea"","img":{"alt_text":"article530","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/article530.jpg?resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":18608,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=18608","url_meta":{"origin":35452,"position":5},"title":"Aleksandr Biednow „Batman”: Wojna jest zdradziecka","date":"13 stycznia 2015","format":false,"excerpt":"Mn\u00f3stwo ludzi m\u00f3wi\u0142o mi: \u201cJe\u015bli b\u0119d\u0105c w \u0141uga\u0144sku nie porozmawiasz z Batmanem, to b\u0119dziesz \u017ca\u0142owa\u0142 do ko\u0144ca \u017cycia\u201d. Pos\u0142ucha\u0142em rady i pewnego wieczora uda\u0142em si\u0119 do bazy batalionu. Tam, siedz\u0105c w palarni \u017cartowa\u0142em z \u017co\u0142nierzami i rozmawia\u0142em z u\u015bmiechni\u0119t\u0105 blondynk\u0105 Mari\u0105 \u2013 czaruj\u0105c\u0105 podkomendn\u0105\u00a0legendarnego dow\u00f3dcy. On sam bardzo d\u0142ugo by\u0142\u2026","rel":"","context":"In "Idea"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2015\/01\/betmen_bednov_aleksandr_1.jpg?fit=625%2C426&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/35452"}],"collection":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=35452"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/35452\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":35455,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/35452\/revisions\/35455"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/35453"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=35452"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=35452"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=35452"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}