{"id":35793,"date":"2019-12-09T18:03:12","date_gmt":"2019-12-09T17:03:12","guid":{"rendered":"http:\/\/xportal.pl\/?p=35793"},"modified":"2019-12-09T18:03:12","modified_gmt":"2019-12-09T17:03:12","slug":"ks-leszek-krolikowski-kilka-uwag-o-pierwszej-republice-slowackiej","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/xportal.press\/?p=35793","title":{"rendered":"Ks. Leszek Kr\u00f3likowski: Kilka uwag o Pierwszej Republice S\u0142owackiej"},"content":{"rendered":"

Niedawno ukaza\u0142a si\u0119 rozmowa red. Mossakowskiego z prof. Wielomskim dotycz\u0105ca I Republiki S\u0142owackiej (1939-1945) (www.youtube.com\/watch?v=zkSEr9PiXk8<\/a>). Rozmowa jest ciekawa, ale jako mi\u0142o\u015bnik historii S\u0142owacji chcia\u0142bym uzupe\u0142ni\u0107 j\u0105 kilkoma informacjami, kt\u00f3re uwa\u017cam za po\u017cyteczne dla zainteresowanych t\u0105 histori\u0105.<\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Najpierw kilka uwag krytycznych: w tytule filmu znajduje si\u0119 s\u0142owo \u201eklerofaszyzm\u201d. Nie rozumiem, dlaczego rzeczow\u0105 rozmow\u0119 tytu\u0142uje si\u0119 s\u0142owem wzi\u0119tym z komunistycznej propagandy. Chyba \u017ce chodzi\u0142o o zwi\u0119kszenie klikalno\u015bci.<\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Ponadto, w tle widnieje \u017co\u0142nierz s\u0142owacki wraz z \u017co\u0142nierzem niemieckim, co robi wra\u017cenie jakby prowadzenie przez S\u0142owacj\u0119 wojny w sojuszu z III Rzesz\u0105 stanowi\u0142o jaki\u015b aspekt istotny \u00f3wczesnego pa\u0144stwa s\u0142owackiego. Obecno\u015b\u0107 wojskowa na froncie wschodnim nigdy nie przekroczy\u0142a dw\u00f3ch dywizji (max. 20\u00a0000 \u017co\u0142nierzy) i trudno j\u0105 uzna\u0107 za co\u015b decyduj\u0105cego dla \u017cycia spo\u0142eczno-politycznego S\u0142owacji. Faktem jest, \u017ce I Republika S\u0142owacka by\u0142a pa\u0144stwem zale\u017cnym w pewnej mierze od Niemiec, ale zale\u017cno\u015b\u0107 ta by\u0142a mniejsza ni\u017c np. zale\u017cno\u015b\u0107 PRL od ZSRR, czy zale\u017cno\u015b\u0107 obecnej Polski od Brukseli i Waszyngtonu. Czy w przysz\u0142o\u015bci program po\u015bwi\u0119cony Polsce AD 2019 b\u0119dzie ilustrowany za pomoc\u0105 obrazka przedstawiaj\u0105cego \u017co\u0142nierz polskiego i \u017co\u0142nierza ameryka\u0144skiego, np. w Afganistanie? A je\u015bli tak, to czy naprawd\u0119 b\u0119dzie odzwierciedla\u0142 rzeczywisto\u015b\u0107 spo\u0142eczn\u0105 w Polsce?<\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Zaraz na pocz\u0105tku programu pada zdanie, kt\u00f3re ma by\u0107 jakoby cytatem z \u00f3wczesnych nacjonalist\u00f3w s\u0142owackich: \u201eHitler, Horthy, Hlinka \u2013 to je jedna linka\u201d. Podobnie jak w przypadku u\u017cycia s\u0142owa \u201eklerofaszyzm\u201d, mamy tu do czynienia z kopiowaniem podr\u0119cznik\u00f3w komunistycznych. Niestety, wiedza o S\u0142owacji w tamtym okresie u przeci\u0119tnego Polaka nie wykracza poza znajomo\u015b\u0107 kilku slogan\u00f3w z komunistycznych podr\u0119cznik\u00f3w. Ot\u00f3\u017c, s\u0142owacki ruch narodowy rodzi\u0142 si\u0119 w opozycji do madziarskiego szowinizmu. Dlatego nazwisko Horthy\u2019ego w tym sloganie ju\u017c na pierwszy rzut oka wydaje si\u0119 dziwne. Je\u015bli nawet niekt\u00f3rzy s\u0142owaccy narodowcy w po\u0142owie lat 30. XX wieku u\u017cywali sloganu \u201eHitler, Hlinka \u2013 jedna linka\u201d, to trzeba wiedzie\u0107, \u017ce do tego sloganu Horthy\u2019ego dorzucili komuni\u015bci, aby zdyskredytowa\u0107 ruch narodowy w oczach s\u0142owackiego spo\u0142ecze\u0144stwa.<\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Co do uwagi o tym, \u017ce S\u0142owacja nie by\u0142a w tamtym czasie do ko\u0144ca suwerenna, to warto przytoczy\u0107 s\u0142owa Gustawa Hus\u00e1ka, kt\u00f3ry na pewno do zwolennik\u00f3w ksi\u0119dza Tiso nie nale\u017ca\u0142 (p\u00f3\u017aniej by\u0142 sekretarzem generalnym partii komunistycznej i prezydentem tzw. Czechos\u0142owacji): \u201eMimo wp\u0142yw\u00f3w niemieckich b\u0142\u0119dem by\u0142oby nieuznawanie S\u0142owacji za pa\u0144stwo niepodleg\u0142e\u201d (w jednym z raport\u00f3w do Moskwy).<\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Kolejn\u0105 kwesti\u0105 jest sprawa powstania ba\u0144skobystrzyckiego. Prof. Wielomski charakteryzuje je jako komunistyczne. Jako takie by\u0142o przedstawiane w literaturze czas\u00f3w socjalizmu realnego. Jednak\u017ce jest to tylko po\u0142owa prawdy. Powstanie mia\u0142a dwa nurty. Obok nurtu komunistycznego istnia\u0142 w nim nurt liberalno-demokratyczny, prezentowany g\u0142\u00f3wnie przez s\u0142owackich luteran\u00f3w. Powstanie nie wybuch\u0142o tylko na polecenie Moskwy, ale przede wszystkim na naleganie samozwa\u0144czego prezydenta z Londynu.<\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Je\u015bli chodzi o kwesti\u0119 deportacji \u017byd\u00f3w ze S\u0142owacji, to ze strony prof. Wielomskiego pada szereg s\u0142usznych uwag. Uzupe\u0142ni\u0107 jednak mo\u017cna, \u017ce dw\u00f3ch uciekinier\u00f3w z Auschwitz dotar\u0142o najpierw do biskupa spiskiego Vojta\u0161\u0161\u00e1ka, kt\u00f3ry nast\u0119pnie skierowa\u0142 list do ministra spraw wewn\u0119trznych Macha. Po przeczytaniu tego listu Mach (przedstawiciel frakcji proniemieckiej) stwierdzi\u0142, \u017ce \u017caden \u017byd ju\u017c ze S\u0142owacji nie zostanie wywieziony.<\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Co do kwestii stacjonowania wojsk niemieckich na S\u0142owacji, to ju\u017c na mocy arbitra\u017cu wiede\u0144skiego z 2 listopada 1938 prawobrze\u017cna Bratys\u0142awa (czyli dzielnica Petr\u017calka) oraz Devin (przy uj\u015bciu Morawy do Dunaju) sta\u0142y si\u0119 cz\u0119\u015bci\u0105 Rzeszy Niemieckiej. Za niepodleg\u0142ej S\u0142owacji wojska niemieckie stacjonowa\u0142y w Karpatach na granicy z Protektoratem Czechy i Morawy. W 2. po\u0142. marca 1939 r. Hitler podczas rokowa\u0144 z rz\u0105dem s\u0142owackim w Wiedniu chcia\u0142 ten skrawek S\u0142owacji wcieli\u0107 do Rzeszy. Spotka\u0142o si\u0119 to z natychmiastow\u0105 negatywn\u0105 reakcj\u0105 ksi\u0119dza Tiso, kt\u00f3ry chcia\u0142 zerwa\u0107 rozmowy. Ostatecznie sko\u0144czy\u0142o si\u0119 tylko na obecno\u015bci wojsk niemieckich w tym pa\u015bmie. Niemiecka okupacja S\u0142owacji by\u0142a reakcj\u0105 na wybuch powstania ba\u0144skobystrzyckiego i nast\u0105pi\u0142a w sierpniu 1944 r.<\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Ks. Tiso nie wydawa\u0142 \u017bydom certyfikat\u00f3w chrze\u015bcija\u0144sko\u015bci, bo jako prezydent nie mia\u0142 takich kompetencji. Stosowa\u0142 natomiast tzw. wyj\u0105tki. Cz\u0142onkowie rodziny \u017byda, kt\u00f3ry otrzyma\u0142 taki wyj\u0105tek, nie mogli by\u0107 deportowani. Wed\u0142ug \u015bwiadectwa cz\u0142onka \u00f3wczesnego rz\u0105du Piotra Zatka (zreszt\u0105 liberalnego demokraty), ks. Tiso by\u0142 do\u015b\u0107 szczodry, je\u015b\u0142i chodzi o udzielanie takich wyj\u0105tk\u00f3w.<\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Moim skromnym zdaniem faszy\u015bci byli we W\u0142oszech. Takie osoby, jak Tuka czy Mach, nazwa\u0142bym raczej cz\u0142onkami frakcji proniemieckiej (czy te\u017c wr\u0119cz pronazistowskiej), a nie faszystami. Nawiasem m\u00f3wi\u0105c, partia o nazwie Narodowa Gmina (wzgl\u0119dnie Wsp\u00f3lnota) Faszystowska, zosta\u0142a przez ks. Tiso zdelegalizowana.<\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 S\u0142owa \u015bw. Paw\u0142a, \u017ce \u201enie ma \u017byda ani Greka\u201d, nale\u017cy odnosi\u0107 do Ko\u015bcio\u0142a, a niekoniecznie do polityki pa\u0144stwa, kt\u00f3re mo\u017ce, a niekiedy wr\u0119cz musi, wprowadza\u0107 rozr\u00f3\u017cnienia mi\u0119dzy narodami.<\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 W omawianym programie pad\u0142y s\u0142owa o \u201ekazaniach, w kt\u00f3rych pojawiaj\u0105 si\u0119 w\u0105tki polityczne\u201d. Ot\u00f3\u017c, ks. Tiso, kt\u00f3ry przez ca\u0142y czaas zachowywa\u0142 tytu\u0142 proboszcza Banowiec nad Bebraw\u0105, co niedziela odprawia\u0142 tam msze \u015bwi\u0119te. W \u017cadnym kazaniu nie porusza\u0142 jakichkolwiek w\u0105tk\u00f3w politycznych. Wyj\u0105tek stanowi\u0142y, nieliczne zreszt\u0105, msze odprawiane gdzie indziej z okazji uroczysto\u015bci pa\u0144stwowych.<\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Po I wojnie \u015bwiatowej by\u0142y nie trzy, ale sze\u015b\u0107 diecezji na terenie S\u0142owacji: Bratys\u0142awa-Tyrnawa, Nitra, Ba\u0144ska Bystrzyca, Spisz, Ro\u017cniawa, Koszyce. Na czele ka\u017cdej z nich stali Madziarzy. Ciekawostk\u0105 jest, \u017ce w tym samym czasie arcybiskupem Ostrzyhomia, a wi\u0119c Prymasem W\u0119gier, by\u0142 S\u0142owak \u2013 kard. Csernoch. Wszyscy madziarscy biskupi zostali uznani przez rz\u0105d praski za personae non gratae. Rz\u0105d praski pragn\u0105\u0142, \u017ceby na S\u0142owacji (podobnie jak w Czechach i na Morawach) powsta\u0142 ko\u015bci\u00f3\u0142 narodowy, niezale\u017cny od Stolicy Apostolskiej. Rada ksi\u0119\u017cy, za\u0142o\u017cona przez ks. Hlink\u0119, nie by\u0142a jakim\u015b cia\u0142em wywrotowym w Ko\u015bciele, ale w\u0142a\u015bnie pod nieobecno\u015b\u0107 biskup\u00f3w, mia\u0142a za cel uniemo\u017cliwienie powstania jakiego\u015b s\u0142owackiego ko\u015bcio\u0142a narodowego, co si\u0119 jej uda\u0142o.<\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Tuka nie by\u0142 protestantem (taka sugestia pada w programie). Protestanci byli nastawieni proczesko, cho\u0107 kilku z nich zajmowa\u0142o wysokie pozycje. Wymie\u0144my cho\u0107by ministra obrony narodowej gen. \u010catlosza \u2013 p\u00f3\u017aniejszego zdrajc\u0119.<\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Kolejn\u0105 sugesti\u0105 w programie jest to, \u017ce nie by\u0142o s\u0142owackiej szlachty. O ile jest to bliskie prawdzie pod koniec XIX wieku, to jednak nie jest to prawd\u0105 absolutnie. Vide \u2013 s\u0142ynna rodzina Turzo w XVI i XVII w. (przyk\u0142ady mo\u017cna by mno\u017cy\u0107 i mno\u017cy\u0107).<\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Co do odleglejszej historii, to mo\u017cna uzupe\u0142ni\u0107 jeszcze dwie rzeczy. Po pierwsze, tzw. Pa\u0144stwo Wielkomorawskie sk\u0142ada\u0142o si\u0119 z dw\u00f3ch cz\u0119\u015bci: Moraw i Ksi\u0119stwa Nitrza\u0144skiego. To do Nitry przybyli \u015bwi\u0119ci Cyryl i Metody. To w Nitrze za\u0142o\u017cono pierwsze biskupstwo u S\u0142owian zachodnich. S\u0142owacy stanowili wi\u0119c integraln\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 tego pa\u0144stwa (a przypominam, \u017ce Morawy w\u00f3wczas nie by\u0142y jeszcze tak zczechizowane, jak dzisiaj. Istnienie wsp\u00f3lnego pa\u0144stwa upodabnia\u0142o Morawian bardziej do S\u0142owak\u00f3w ni\u017c do obcych Czech\u00f3w). Dlatego uwa\u017cam, \u017ce S\u0142owacy maj\u0105 r\u00f3wnie du\u017ce racje poczuwa\u0107 si\u0119 do tzw. Pa\u0144stwa Wielkomorawskiego, jak Polacy poczuwaj\u0105 si\u0119 do Polski czas\u00f3w Mieszka I.<\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Po drugie, w rozmowie padaj\u0105 s\u0142owa o jakiej\u015b rzekomej niepodleg\u0142o\u015bci S\u0142owacji w XIII czy XIV w., b\u0119d\u0105cej skutkiem jakiego\u015b buntu przeciw Habsburgom. Ot\u00f3\u017c, w omawianym czasie Habsburgowie byli niewiele (w por\u00f3wnaniu z przysz\u0142o\u015bci\u0105) znacz\u0105c\u0105 szwajcarsk\u0105 rodzin\u0105. Natomiast chodzi tutaj chyba o Mateusza Czaka, kt\u00f3ry zbuntowa\u0142 si\u0119 przeciw kr\u00f3lowi w\u0119gierskiemu i by\u0142 tytu\u0142owany \u201ePanem Tatr i Wagu\u201d. Ale ten bunt nie przybra\u0142 \u017cadnych form pa\u0144stwowotw\u00f3rczych. Dlatego trudno uwa\u017ca\u0107 ziemie kontrolowane przez Czaka za osobne pa\u0144stwo.<\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Przesad\u0105 jest uwa\u017canie, \u017ce Janosik jest uwa\u017cany na S\u0142owacji za bohatera. Jest to raczej bohater ludowej legendy \u2013 tak jak i w Polsce. Bohater to kto\u015b, kto ma ulice nazwane swym imieniem, znaczki, medale itp. Tymczasem Janosik tego nie ma. Istnienie pomnika w miejscu jego urodzenia o tym nie \u015bwiadczy. Przecie\u017c w Polsce s\u0105 pomniki Szwejka (bodaj\u017ce w Przemy\u015blu i w Sanoku), a m\u00f3j znajomy przebrany za Szwejka otrzyma\u0142 darmowe piwo w Duszatynie. Czy \u015bwiadczy to o tym, \u017ce Szwejk jest polskim bohaterem narodowym? Nie przesadzajmy.<\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 W\u0105tkiem, kt\u00f3ry zosta\u0142 poruszony, ale nie doko\u0144czony w rozmowie, jest istnienie nurtu propolskiego w\u015br\u00f3d polityk\u00f3w s\u0142owackich. Uzupe\u0142niaj\u0105c napisz\u0119, \u017ce g\u0142\u00f3wnym reprezentantem tego nurtu by\u0142 Karol Sidor. W marcu 1939 r. by\u0142 on przez kilka dni premierem autonomicznego rz\u0105du s\u0142owackiego. Jako \u017ce nie chcia\u0142 og\u0142osi\u0107 niepodleg\u0142o\u015bci S\u0142owacji, zosta\u0142 przez Niemc\u00f3w zmuszony do opuszczenia s\u0142owackiej sceny politycznej. Od 1939 do 1945 by\u0142 ambasadorem S\u0142owacji przy Stolicy Apostolskiej. Jak s\u0142usznie zauwa\u017cy\u0142 prof. Wielomski, faktycznym ko\u0144cem nurtu propolskiego by\u0142o zaj\u0119cie przez Polsk\u0119 kilku s\u0142owackich wsi w 1938 r.<\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 W sumie bardzo ciekawa rozmowa, kt\u00f3rej temat nie jest, a powinien, by\u0107 bliski Polakom. Osobom zainteresowanym pog\u0142\u0119bieniem znajomo\u015bci zagadnienia polecam wydan\u0105 niedawno w j\u0119zyku polskim biografi\u0119 ksi\u0119dza Tiso autorstwa salezjanina Milana \u010euricy: https:\/\/polskaksiegarnianarodowa.pl\/pl\/p\/Jozef-Tiso-1887-1947-rys-biograficzny\/1497<\/a><\/p>\n

Ks. Leszek Kr\u00f3likowski<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Niedawno ukaza\u0142a si\u0119 rozmowa red. Mossakowskiego z prof. Wielomskim dotycz\u0105ca I Republiki S\u0142owackiej (1939-1945) (www.youtube.com\/watch?v=zkSEr9PiXk8). Rozmowa jest ciekawa, ale jako mi\u0142o\u015bnik historii S\u0142owacji chcia\u0142bym uzupe\u0142ni\u0107 […]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":35794,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"jetpack_publicize_message":"","jetpack_is_tweetstorm":false,"jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","enabled":false}}},"categories":[23],"tags":[6155,6156,4468,916,4469,1007],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/00238-2.jpg?fit=600%2C491&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p5dyvz-9jj","jetpack-related-posts":[{"id":28436,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=28436","url_meta":{"origin":35793,"position":0},"title":"Polska: Rz\u0105d PiS stawia na ameryka\u0144skich neokonserwatyst\u00f3w przeciwko Trumpowi","date":"16 lutego 2017","format":false,"excerpt":"Sekretarz stanu w\u00a0Kancelarii Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, Krzysztof Szczerski, zapowiedzia\u0142, \u017ce prezydent Andrzej Duda spotka si\u0119 w lutym w Monachium z senatorem Johnem McCainem, przedstawicielem frakcji neokonserwatywnych \"jastrz\u0119bi\" pr\u0105cych do wojny z Rosj\u0105 i jawnie sabotuj\u0105cych prezydentur\u0119 Donalda Trumpa. Po\u00a0tym panelu dyskusyjnym panowie um\u00f3wili si\u0119 na\u00a0rozmow\u0119 w\u00a0cztery oczy. W\u00a0kontek\u015bcie ameryka\u0144skim mo\u017ce\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/McCain-800x430.png?fit=800%2C430&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":26955,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=26955","url_meta":{"origin":35793,"position":1},"title":"\u013dubica K\u00e1zmerov\u00e1: Polonofilstwo w dzia\u0142alno\u015bci Karola Sidora w latach 1920-1939","date":"1 pa\u017adziernika 2016","format":false,"excerpt":"Od Redakcji: W przeddzie\u0144 rocznicy wkroczenia wojsk polskich na Zaolzie prezentujemy Pa\u0144stwu \u00a0tekst po\u015bwi\u0119cony pierwszemu dow\u00f3dcy Gwardii Hlinki, Karolowi Sidorowi (1901-1953). Artyku\u0142 s\u0142owackiej autorki otwiera pa\u017adziernikowy cykl publikacji na temat stosunk\u00f3w polsko-czesko-s\u0142owackich. (B.B.) Karol Sidor (1901-1953), polityk S\u0142owackiej Partii Ludowej Hlinki (s\u0142ow. Hlinkova slovensk\u00e1 \u013eudov\u00e1 strana, HS\u013dS), przedstawiciel s\u0142owackiego ruchu\u2026","rel":"","context":"In "Historia"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2016\/10\/Sidor3.png?fit=583%2C470&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":27000,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=27000","url_meta":{"origin":35793,"position":2},"title":"Du\u0161an Sege\u0161: Przegl\u0105d kluczowych wydarze\u0144 w stosunkach polsko-s\u0142owackich w latach 1938-1939 i podczas II wojny \u015bwiatowej","date":"7 pa\u017adziernika 2016","format":false,"excerpt":"Od Redakcji: W ramach naszego pa\u017adziernikowego cyklu artyku\u0142\u00f3w omawiaj\u0105cych stosunki polsko-s\u0142owacko-czeskie, prezentujemy Pa\u0144stwu t\u0142umaczenie z j\u0119zyka s\u0142owackiego obszernego tekstu, kt\u00f3ry stanowi pog\u0142\u0119bione studium nad koncepcjami powo\u0142ania unii polsko-s\u0142owackiej, oraz federacji polsko-czechos\u0142owackiej. Zapraszamy do lektury\u00a0- dok\u0142adnie w rocznic\u0119 spotkania ks. Jozefa Tisy i Karola Sidora z przedstawicielami polskiego MSZ w 1938\u2026","rel":"","context":"In "Historia"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2016\/10\/00238.jpg?fit=600%2C492&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":1309,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=1309","url_meta":{"origin":35793,"position":3},"title":"Bartosz Bekier: Unia polsko-s\u0142owacka w koncepcjach ruchu ludackiego na S\u0142owacji","date":"13 grudnia 2011","format":false,"excerpt":"Od Redakcji: Tekst ten jest zmienion\u0105 i poszerzon\u0105 wersj\u0105 wyst\u0105pienia przygotowanego przez Autora na spotkanie w Towarzystwie S\u0142owak\u00f3w w Polsce, kt\u00f3re mia\u0142o miejsce 29 XI A.D. 2011 w Krakowie. Tatry od wiek\u00f3w istniej\u0105 w polskiej zbiorowej \u015bwiadomo\u015bci jako szczeg\u00f3lne miejsce na mapie Ojczyzny. Nar\u00f3d, kt\u00f3ry w przewa\u017caj\u0105cej cz\u0119\u015bci zamieszkuje krainy\u2026","rel":"","context":"In "Historia"","img":{"alt_text":"","src":"","width":0,"height":0},"classes":[]},{"id":29391,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=29391","url_meta":{"origin":35793,"position":4},"title":"S\u0142owacja: Partia Kotleby pod ostrza\u0142em","date":"25 maja 2017","format":false,"excerpt":"Prokutator generalny S\u0142owacji zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 do S\u0105du Najwy\u017cszego z wnioskiem o zakaz dzia\u0142alno\u015bci S\u0142owackiej Partii Ludowej \"Nasza S\u0142owacja\". Twierdzi on, \u017ce celem partii jest zniszczenie systemu demokratycznego w kraju. Rzecznik prasowa prokuratora generalnego Jaromira Ciznara okre\u015bli\u0142a parti\u0119 Kotleby jako ekstremistyczn\u0105 grup\u0119, kt\u00f3rej dzia\u0142alno\u015b\u0107 jest niezgodna z konstytucj\u0105. Nie jest to\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2017\/05\/kotleba.jpg?fit=580%2C387&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":27225,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=27225","url_meta":{"origin":35793,"position":5},"title":"Valeri\u00e1n Bystrick\u00fd: S\u0142owacja w latach trzydziestych XX wieku","date":"27 pa\u017adziernika 2016","format":false,"excerpt":"W ramach pa\u017adziernikowego cyklu tekst\u00f3w dotycz\u0105cych relacji polsko-czesko-s\u0142owackich, prezentujemy\u00a0artyku\u0142 s\u0142owackiego autora na temat r\u00f3\u017cnych koncepcji pa\u0144stwowo-prawnego statusu S\u0142owacji, kt\u00f3re istnia\u0142y w latach trzydziestych XX wieku, pozostaj\u0105c w \u015bcis\u0142ym zwi\u0105zku z polityk\u0105\u00a0Warszawy, Berlina i Budapesztu. Zapraszamy do lektury. (B.B) Przygotowywanie, a nast\u0119pnie realizacja agresywnych plan\u00f3w nazistowskich Niemiec w drugiej po\u0142owie lat\u2026","rel":"","context":"In "Historia"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2016\/10\/10653817_712532155506147_4844889310716404068_n.jpg?fit=602%2C720&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/35793"}],"collection":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=35793"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/35793\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":35795,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/35793\/revisions\/35795"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/35794"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=35793"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=35793"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=35793"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}