{"id":38741,"date":"2021-01-31T12:32:05","date_gmt":"2021-01-31T11:32:05","guid":{"rendered":"https:\/\/xportal.pl\/?p=38741"},"modified":"2021-01-31T12:32:05","modified_gmt":"2021-01-31T11:32:05","slug":"chinsko-indyjskie-starcia-graniczne","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/xportal.press\/?p=38741","title":{"rendered":"Chi\u0144sko-indyjskie starcia graniczne"},"content":{"rendered":"

Jak donosz\u0105 przede wszystkim indyjskie \u017ar\u00f3d\u0142a, 20. stycznia dosz\u0142o do walki wr\u0119cz mi\u0119dzy mi\u0119dzy chi\u0144skim i indyjskim patrolem wojskowym w Naku La w pobli\u017cu granicy Sikkimu we wschodnich Himalajach. W walce mia\u0142o zosta\u0107 rannych 20 \u017co\u0142nierzy chi\u0144skich i 4 indyjskich[1]<\/a>, informacji tych nie potwierdza jednak strona chi\u0144ska[2]<\/a>. Sytuacja mia\u0142a by\u0107 ostatecznie rozwi\u0105zana przez lokalnych dow\u00f3dc\u00f3w wojskowych.<\/p>\n

\n

Do starcia dosz\u0142o, gdy dow\u00f3dcy wojskowi wysokiego szczebla przygotowywali dziewi\u0105t\u0105 rund\u0119 negocjacji nad rozdzieleniem wojsk obydwu pa\u0144stw w spornym regionie granicznym. Rozmowy przynios\u0142y zadowalaj\u0105ce rezultaty, co szczeg\u00f3lnie wa\u017cne w kontek\u015bcie periodycznego narastania napi\u0119cia wzd\u0142u\u017c licz\u0105cej sobie 3 800 km. d\u0142ugo\u015bci nieuregulowanej granicy obydwu pa\u0144stw, nazywanej \u201elini\u0105 rzeczywistej kontroli\u201d[3]<\/a>.<\/p>\n

\n

Korzenie indyjsko-chi\u0144skiego konfliktu granicznego si\u0119gaj\u0105 po\u0142owy XX wieku. Po uzyskaniu niepodleg\u0142o\u015bci przez Indie (1947) i Chiny (1949) stosunki obydwu pa\u0144stw regulowa\u0142 podpisany w 1954 r. traktat, w kt\u00f3rym nakre\u015blono \u201epi\u0119\u0107 zasad pokojowego wsp\u00f3\u0142istnienia\u201d: wzajemne poszanowanie integralno\u015bci terytorialnej, nieagresj\u0119, nieinterwencj\u0119, r\u00f3wno\u015b\u0107 i wzajemno\u015b\u0107 korzy\u015bci oraz pokojowe wsp\u00f3\u0142istnienie[4]<\/a>.<\/p>\n

\n

Pogorszenie stosunk\u00f3w nast\u0105pi\u0142o wraz z wybuchem antychi\u0144skiego powstania w Tybecie w 1959 r. Po jego st\u0142umieniu przez Pekin, stoj\u0105cy na jego czele Dalajlama i wielu uchod\u017ac\u00f3w tybeta\u0144skich znalaz\u0142o schronienie w Indiach a indyjski premier Javaharlal Nehru oskar\u017cy\u0142 stron\u0119 chi\u0144sk\u0105 o pogwa\u0142cenie uk\u0142adu z 1954 r. W warunkach ulegaj\u0105cych degradacji stosunk\u00f3w dyplomatycznych mi\u0119dzy obydwoma pa\u0144stwami, latem 1959 r. dosz\u0142o do star\u0107 granicznych w Himalajach i zaj\u0119cia przez Chiny cz\u0119\u015bci spornego terytorium[5]<\/a>.<\/p>\n

\n

Napi\u0119cie wzmog\u0142o si\u0119 ponownie, gdy w pa\u017adzierniku 1961 r. Chiny doprowadzi\u0142y podpisania w Pekinie przez kr\u00f3la Nepalu umowy o budowie szosy z Lhassy do Katmandu. W pa\u017adzierniku 1962 r. wybuch\u0142a wojna chi\u0144sko-indyjska, kt\u00f3r\u0105 New Delhi przegra\u0142o pomimo wsparcia dyplomatycznego Waszyngtonu, Moskwy i dostaw broni z UK[6]<\/a>. Na mocy rozejmu stronie chi\u0144skiej przypad\u0142 sporny region Aksai Czin[7]<\/a>.<\/p>\n

\n

W 1967 r. dosz\u0142o do ponownego starcia obydwu mocarstw w Sikkimie, gdzie zgin\u0105\u0107 mia\u0142o 80 \u017co\u0142nierzy indyjskich i 400 \u017co\u0142nierzy chi\u0144skich. Do ostatniej wymiany ognia podczas kt\u00f3rej pad\u0142y ofiary \u015bmiertelne dosz\u0142o 20. pa\u017adziernika 1975 r. w Tulung La w Arunachal Pradesh, gdzie zgin\u0119\u0142o czterech Indus\u00f3w z jednostki strzelc\u00f3w Assamu[8]<\/a>.<\/p>\n

\n

W 2017 r. \u017co\u0142nierze chi\u0144scy pr\u00f3bowali budowa\u0107 drog\u0119 w pobli\u017cu punktu granicznego wsp\u00f3lnego dla Indii, Chin i Bhutanu. Budowa zosta\u0142a w\u00f3wczas zablokowana przez kilkuset \u017co\u0142nierzy indyjskich, a Chi\u0144czycy si\u0119 wycofali. Od tamtego czasu wzmocnili jednak swoj\u0105 pozycj\u0119 na granicy, wznosz\u0105c kolejne instalacje militarne[9]<\/a>. 16. czerwca 2020 r. dosz\u0142o do walki wr\u0119cz w regionie Ladakhu w dolinie rzeki Galwan, gdzie zgin\u0119\u0142o trzech \u017co\u0142nierzy indyjskich,dalszych siedemnastu zmar\u0142o za\u015b nast\u0119pnie od odniesionych ran[10]<\/a>.<\/p>\n

\n

We wrze\u015bniu 2020 r. dosz\u0142o nad jeziorem Pangong Tso w regionie Ladakhu po raz pierwszy od kilkudziesi\u0119ciu lat do wymiany strza\u0142\u00f3w ostrzegawczych przez \u017co\u0142nierzy indyjskich i chi\u0144skich, pomimo obowi\u0105zywania mi\u0119dzy Pekinem i New Delhi protoko\u0142\u00f3w zakazuj\u0105cych u\u017cywania broni palnej na wsp\u00f3lnej granicy[11]<\/a>. Wed\u0142ug \u017ar\u00f3de\u0142 indyjskich, \u017co\u0142nierze Indii mieli zaj\u0105\u0107 strategiczne wzg\u00f3rza nad jeziorem, na co \u017co\u0142nierze chi\u0144scy odpowiedzieli pr\u00f3b\u0105 przekroczenia \u201elinii rzeczywistej kontroli\u201d, to za\u015b sprowokowa\u0142o Indus\u00f3w do oddania strza\u0142\u00f3w ostrzegawczych[12]<\/a>.<\/p>\n

\n

Wed\u0142ug \u017ar\u00f3de\u0142 indyjskich, Chiny kontroluj\u0105 obecnie ok. 900 km\u00b2 r\u00f3wnin Depsang w regionie Aksai Czin. W\u015br\u00f3d nich maj\u0105 by\u0107 zaj\u0119te w wyniku star\u0107 w ostatnich latach 20 km.\u00b2 w dolinie rzeki Galwan, 12 km.\u00b2 w regionie Hot Springs, 65 km.\u00b2 w regionie Pangong Tso, 20 km.\u00b2 w regionie Czuszul[13]<\/a>.W spornym regionie Ladakhu, na du\u017cych wysoko\u015bciach, w niskich temperaturach i obni\u017conej dost\u0119pno\u015bci tlenu, stacjonuje obecnie ok 100 tys. chi\u0144skich i indyjskich \u017co\u0142nierzy[14]<\/a>.<\/p>\n

\n

Prawdziwo\u015b\u0107 doniesie\u0144 na temat star\u0107 z 20. stycznia podwa\u017ca redaktor naczelny \u201eGlobal Times\u201d Hu Xijin. Jego zdaniem \u201eTo fa\u0142szywe doniesienie. Opieraj\u0105c si\u0119 na swoich \u017ar\u00f3d\u0142ach, mog\u0119 powiedzie\u0107 \u017ce nie ma \u017cadnego zapisu dotycz\u0105cego tego starcia w protoko\u0142ach z patroli chi\u0144skich\u201d[15]<\/a>.<\/p>\n

\n

Ronald Lasecki<\/p>\n

\n

\n

[1]<\/a>https:\/\/twitter.com\/AdityaRajKaul\/status\/1353590646431338496?s=20<\/a> (25.01.2021).<\/p>\n

[2]<\/a>https:\/\/twitter.com\/HuXijin_GT\/status\/1353607368718700544?s=20<\/a> (25.01.2021).<\/p>\n

[3]<\/a>https:\/\/www.washingtonpost.com\/world\/asia_pacific\/india-china-clash-sikkim\/2021\/01\/25\/7d82883c-5edb-11eb-a177-7765f29a9524_story.html<\/a> (25.01.2021).<\/p>\n

[4]<\/a>R. W\u0142och, Bezpiecze\u0144stwo Azji Po\u0142udniowej,<\/em>[w:] R. Zi\u0119ba (red.), Bezpiecze\u0144stwo mi\u0119dzynarodowe po Zimnej Wojnie, <\/em>Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, Warszawa 2008, s. 438.<\/p>\n

[5]<\/a>J. Kuku\u0142ka, Historia wsp\u00f3\u0142czesna stosunk\u00f3w mi\u0119dzynarodowych 1945-2000, <\/em>Wydawnictwo Naukowe SCHOLAR, Warszawa 2003, s. 169. \u00a0<\/em><\/p>\n

[6]<\/a>J. Kuku\u0142ka, ibid., W. Roszkowski, P\u00f3\u0142wiecze. Historia polityczna \u015bwiata po 1945. <\/em>Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1997, s. 145-146.<\/p>\n

[7]<\/a>R. W\u0142och, Ibid.<\/p>\n

[8]<\/a>https:\/\/www.thehindu.com\/news\/national\/forgotten-in-fog-of-war-the-last-firing-on-the-india-china-border\/article31827344.ece#:~:text=Four%20Indian%20soldiers%20died%20when,on%20the%20India%2DChina%20border<\/a> (25.01.2021).<\/p>\n

[9]<\/a>https:\/\/www.indiatoday.in\/india\/story\/chinese-started-building-military-camps-along-lac-after-2017-doklam-crisis-sources-1747772-2020-12-08<\/a> (25.01.2021).<\/p>\n

[10]<\/a>https:\/\/www.washingtonpost.com\/world\/asia_pacific\/three-indian-soldiers-killed-in-rare-clash-on-china-india-border\/2020\/06\/16\/13c11c46-afa5-11ea-98b5-279a6479a1e4_story.html<\/a> (25.01.2021).<\/p>\n

[11]<\/a>https:\/\/www.washingtonpost.com\/world\/asia_pacific\/shots-fired-on-the-india-china-border-for-the-first-time-in-decades-as-tensions-flare\/2020\/09\/08\/d8c5a020-f195-11ea-8025-5d3489768ac8_story.html<\/a> (25.01.2021).<\/p>\n

[12]<\/a>https:\/\/www.thehindu.com\/news\/international\/responsibility-for-border-tensions-lies-entirely-with-india-beijing\/article32505280.ece<\/a> (25.01.2021).<\/p>\n

[13]<\/a>https:\/\/www.thehindu.com\/news\/national\/china-controls-1000-sq-km-of-area-in-ladakh-say-intelligence-inputs\/article32490453.ece<\/a> (25.01.2021).<\/p>\n

[14]<\/a>https:\/\/www.indiatoday.in\/india\/story\/india-china-attempt-change-status-quo-lac-pla-soldiers-injured-nathu-la-indian-1762412-2021-01-25<\/a> (25.01.2021).<\/p>\n

[15]<\/a>https:\/\/www.reuters.com\/article\/india-china\/update-1-india-says-troops-had-minor-face-off-with-china-in-sikkim-border-area-idUSL1N2K00C1<\/a> (25.01.2021).<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Jak donosz\u0105 przede wszystkim indyjskie \u017ar\u00f3d\u0142a, 20. stycznia dosz\u0142o do walki wr\u0119cz mi\u0119dzy mi\u0119dzy chi\u0144skim i indyjskim patrolem wojskowym w Naku La w pobli\u017cu granicy […]<\/p>\n","protected":false},"author":10,"featured_media":38742,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"jetpack_publicize_message":"","jetpack_is_tweetstorm":false,"jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","enabled":false}}},"categories":[11],"tags":[178,383,815,4169],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/AR-310059998.jpg?fit=960%2C481&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p5dyvz-a4R","jetpack-related-posts":[{"id":10846,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=10846","url_meta":{"origin":38741,"position":0},"title":"Chiny: Wizyta D. Miedwiediewa w Pekinie","date":"23 pa\u017adziernika 2013","format":false,"excerpt":"Podczas rozpocz\u0119tej 21 pa\u017adziernika dwudniowej wizyty premiera Rosji, Dymitra Miedwiediewa w Chinach, spotka\u0142 si\u0119 on mi\u0119dzy innymi z szefem rz\u0105du Chin, Lee Keqiangiem. Szefowie rz\u0105d\u00f3w obydwu pa\u0144stw przyj\u0119li wsp\u00f3lne communiqu\u00e9 i podpisali oko\u0142o dwudziestu dokument\u00f3w. Znalaz\u0142y si\u0119 w\u015br\u00f3d nich memorandum o wzajemnych stosunkach ministerstw o\u015bwiaty obydwu pa\u0144stw, o wsp\u00f3\u0142pracy mi\u0119dzy\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2013\/10\/medvedev-china-ria1.jpg?fit=400%2C300&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":36920,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=36920","url_meta":{"origin":38741,"position":1},"title":"Chiny: Pekin wzywa Indie do zaprzestania prowokacji","date":"17 czerwca 2020","format":false,"excerpt":"W\u0142adze chi\u0144skie wezwa\u0142y Indie do zaprzestania \"prowokacyjnych dzia\u0142a\u0144\" wzd\u0142u\u017c granicy, podkre\u015blaj\u0105c, \u017ce mi\u0119dzy oboma krajami istnieje \u015bcis\u0142a komunikacja maj\u0105ca na celu roz\u0142adowanie napi\u0119\u0107 w tym obszarze za pomoc\u0105 kana\u0142\u00f3w dyplomatycznych. \"Wzywamy Indie do zaprzestania prowokacyjnych dzia\u0142a\u0144 na granicy mi\u0119dzy tymi dwoma krajami\" - powiedzia\u0142 rzecznik chi\u0144skiego Ministerstwa Spraw Zagranicznych Zhao\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/Dolina-Galwan-miejsce-star\u0107-wizualizacja.-Fot.-Indyjska-Armia-2-970x542-1.jpg?fit=970%2C542&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":21095,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=21095","url_meta":{"origin":38741,"position":2},"title":"Gaza: Starcia Hamasu z IS","date":"2 czerwca 2015","format":false,"excerpt":"W Strefie Gazy dosz\u0142o do star\u0107 mi\u0119dzy si\u0142ami Hamasu sympatykami \"Pa\u0144stwa Islamskiego\". W walkach zgin\u0119\u0142o kilku zwolennik\u00f3w IS. Jak donosi agencja Associated Press, postawili oni ultimatum Hamasowi, daj\u0105c ruchowi 48 godzin na przerwanie trwaj\u0105cych od kilku tygodni dzia\u0142a\u0144 wymierzonych przeciwko nim. W ostatnich tygodniach aresztowano kilkunastu sympatyk\u00f3w IS, a kilku\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2015\/06\/Hamas-enmascarados.jpg?fit=600%2C338&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":4590,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=4590","url_meta":{"origin":38741,"position":3},"title":"Raport z Libii (25-26 kwietnia)","date":"28 kwietnia 2012","format":false,"excerpt":"Kufra: Nadal trwaj\u0105 ci\u0119\u017ckie starcia. Ranni rebelianci s\u0105 przenoszeni do Bengazi, gdy\u017c w Kufra nie ma ju\u017c dla nich\u00a0miejsca. Szczury s\u0105 otoczone przez bojownik\u00f3w Toubou. Trypolis: Walki i eksplozje w pobli\u017cu lotniska. 25 kwietnia wieczorem zieloni zniszczyli nowy magazyn z broni\u0105\u00a0nale\u017c\u0105cy do szczur\u00f3w. Bengazi: 26 kwietnia dosz\u0142o do buntu w\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/\/2012\/04\/Marsa-al-Burajka-300x225.jpg?resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":26648,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=26648","url_meta":{"origin":38741,"position":4},"title":"Finlandia: Bitwa z imigrantami","date":"26 sierpnia 2016","format":false,"excerpt":"W po\u0142o\u017conej na po\u0142udniu Finlandii miejscowo\u015bci Forssa dosz\u0142o do star\u0107 mi\u0119dzy Finami a imigrantami, w kt\u00f3rych wzi\u0119\u0142o udzia\u0142 oko\u0142o stu os\u00f3b. Uzbrojeni w kije i rury wojownicy stoczyli b\u00f3j pod lokalnym schroniskiem dla uchod\u017ac\u00f3w. Wskutek bitwy co najmniej pi\u0119\u0107 os\u00f3b odnios\u0142o obra\u017cenia. Jak donosz\u0105 media, do starcia dosz\u0142o we wtorkowy\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2016\/08\/forssa.jpg?fit=900%2C500&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":5442,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=5442","url_meta":{"origin":38741,"position":5},"title":"Am. P\u0142d.: Wizyta prezydenta Bia\u0142orusi","date":"27 czerwca 2012","format":false,"excerpt":"Od wizyty na Kubie rozpocz\u0105\u0142 25 czerwca swoj\u0105 podr\u00f3\u017c po Ameryce Po\u0142udniowej prezydent Bia\u0142orusi, Aleksander \u0141ukaszenko. W Hawanie spotka\u0142 si\u0119 z prezydentem Kuby, Raulem Castro. W rozmowach z nim zadeklarowa\u0142 poparcie dla politycznych i gospodarczych interes\u00f3w Kuby w przestrzeni eurazjatyckiej, wsp\u00f3lny sprzeciw obydwu pa\u0144stw wobec imperializmu Stan\u00f3w Zjednoczonych i poparcie\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"","width":0,"height":0},"classes":[]}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/38741"}],"collection":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/10"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=38741"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/38741\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":38743,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/38741\/revisions\/38743"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/38742"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=38741"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=38741"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=38741"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}