Pekin i Chartum od dawna \u0142\u0105cz\u0105 relacje sojusznicze. W konsekwencji oderwania si\u0119 od Sudanu chrze\u015bcija\u0144sko-animistycznego Po\u0142udnia i proklamowania tam Republiki Po\u0142udniowego Sudanu w lipcu 2011 roku, 3\/4 suda\u0144skich zasob\u00f3w ropy \u2013 mo\u017cliwo\u015bci eksportowe Sudanu sprzed podzia\u0142u wynosi\u0142y 350 bary\u0142ek ropy dziennie – odziedziczonych zosta\u0142o przez nowe pa\u0144stwo ze stolic\u0105 w D\u017cubie. W nowej sytuacji, ropa ze z\u0142\u00f3\u017c kontrolowanych przez w\u0142adze w D\u017cubie, mo\u017ce by\u0107 p\u00f3ki co eksportowana jedynie ropoci\u0105giem biegn\u0105cym przez terytorium kontrolowane przez w\u0142adze w Chartumie. Tocz\u0105ce si\u0119 od kilku miesi\u0119cy negocjacje w Addis Abebie dotyczy\u0142y ustalenia ceny za tranzyt ropy z Po\u0142udnia ruroci\u0105giem biegn\u0105cym przez terytorium muzu\u0142ma\u0144skiego Sudanu.<\/p>\n
Podczas marcowej rundy negocjacji, suda\u0144ski minister spraw zagranicznych, Ali Karti zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 o pomoc do swojego tradycyjnego chi\u0144skiego sojusznika. W odpowiedzi, wiceprezydent Chin, Xi Jinping zaapelowa\u0142 do Chartumu i D\u017cuby by \u201ezachowa\u0142y cierpliwo\u015b\u0107 i jak najszybciej doprowadzi\u0142y do rozwi\u0105zania dziel\u0105cego je sporu\u201d<\/em>. Wed\u0142ug Laury Barber, ekspert London School of Economics, jest to ze strony Chin \u201edelikatne dzia\u0142anie na rzecz utrzymania r\u00f3wnowagi\u201d<\/em>. Dla izolowanego dyplomatycznie od lat 90-tych Chartumu, Chiny sta\u0142y si\u0119 g\u0142\u00f3wnym odbiorc\u0105 eksportowanej przez niego ropy. Chiny zbroi\u0142y te\u017c armi\u0119 suda\u0144sk\u0105, od dwudziestu lat prowadz\u0105c\u0105 wojn\u0119 przeciw Ludowemu Ruchowi Wyzwolenia Sudanu (SPLA), obecnie sprawuj\u0105cemu w\u0142adz\u0119 w D\u017cubie.<\/p>\n Od czasu porozumie\u0144 pokojowych z 2005 roku, gdy pojawi\u0142a si\u0119 perspektywa uzyskania niepodleg\u0142o\u015bci przez Po\u0142udnie, Chiny stara\u0142y si\u0119 budowa\u0107 poprawne relacje tak\u017ce z separatystami, pomimo \u017ce ci odpowiadali za wi\u0119kszo\u015b\u0107 zamach\u00f3w przeciw chi\u0144skim instalacjom naftowym. Jak zauwa\u017ca St\u00e9phanie Kleine-Ahlbrandt, dyrektor ds. Azji P\u00f3\u0142nocno-Wschodniej w International Crisis Group, \u201ePekin znalaz\u0142 si\u0119 w niepewnej sytuacji, zaklinowany pomi\u0119dzy swym dawnym sojusznikiem, P\u00f3\u0142noc\u0105, a swym nowym sojusznikiem, Po\u0142udniem, ka\u017cdy z kt\u00f3rych stara si\u0119 przeci\u0105gn\u0105\u0107 Chiny na swoj\u0105 stron\u0119\u201d<\/em>.<\/p>\n Chartum postanowi\u0142 u\u017cy\u0107 w roli argumentu rop\u0119 po\u0142udniowosuda\u0144sk\u0105, ku w\u015bciek\u0142o\u015bci w\u0142adz w D\u017cubie, kt\u00f3re w styczniu 2012 r. zaprzesta\u0142y eksportu. Sytuacja uleg\u0142a zaognieniu w marcu, gdy dosz\u0142o do walk na l\u0105dzie i bombardowa\u0144 ze strony armii suda\u0144skiej, za\u015b si\u0142y po\u0142udniowosuda\u0144skie odbi\u0142y z r\u0105k Suda\u0144czyk\u00f3w sporn\u0105 prowincj\u0119 Heglig, na terenie kt\u00f3rej znajduj\u0105 si\u0119 obfite z\u0142o\u017ca ropy. Z\u0142o\u017ca te eksploatowane s\u0105 przez konsorcjum Greater Nile Petroleum Operating Company (GNPOC), w kt\u00f3rym 40% udzia\u0142\u00f3w ma China National Petroleum Corporation (CNPC).<\/p>\n Dla uregulowania tej kwestii, prezydent Sudanu Po\u0142udniowego, Salva Kir z\u0142o\u017cy\u0107 ma w dniach 23-28 kwietnia wizyt\u0119 w Pekinie. Tak d\u0142uga, niecodzienna w przypadku przyw\u00f3dc\u00f3w afryka\u0144skich wizyta, dobitnie \u015bwiadczy o roli nadawanej stanowisku Chin przez obydwu protagonist\u00f3w zaogniaj\u0105cego si\u0119 konfliktu. St\u00e9phanie Kleine-Ahlbrandt uwa\u017ca, \u017ce pomimo wyrwania spod kontroli Chartumu kluczowych dla Chin afryka\u0144skich z\u0142\u00f3\u017c ropy, Pekin nie porzuci \u0142atwo swojego starego sojusznika. \u201eSudan by\u0142 jednym z pierwszych cel\u00f3w w chi\u0144skiej kampanii 'go out’ (apelu do chi\u0144skich przedsi\u0119biorc\u00f3w by, pocz\u0105wszy od lat 90-tych, masowo inwestowali za granic\u0105) i pozostaje jego sojusznikiem militarnym\u201d<\/em>.<\/p>\n Chiny w polityce suda\u0144skiej opieraj\u0105 na swoim do\u015bwiadczeniu z czas\u00f3w wojny w Darfurze, gdy wywar\u0142y na Chartum presj\u0119, by wyrazi\u0142 zgod\u0119 na rozmieszczenie w 2007 r. w tej zachodniej prowincji si\u0142 mi\u0119dzynarodowych. W przeciwie\u0144stwie do pozosta\u0142ych mocarstw, Pekin posiada zatem narz\u0119dzia wp\u0142ywu na wszystkie strony konfliktu. W listopadzie 2011 roku specjalny chi\u0144ski wys\u0142annik, Liu Gud\u017cin odwiedzi\u0142 Chartum i D\u017cub\u0119, pr\u00f3buj\u0105c doprowadzi\u0107 do porozumienia pomi\u0119dzy obydwoma pa\u0144stwami. W lutym bie\u017c\u0105cego roku, przedstawiciele kontrolowanego przez chi\u0144ski CNPC i malajski Petronas przedsi\u0119biorstwa naftowego PetroDar pr\u00f3bowali bez powodzenia doprowadzi\u0107 do porozumienia w sprawie transportu po\u0142udniowosuda\u0144skiej ropy ruroci\u0105giem wiod\u0105cym przez terytorium Sudanu.<\/p>\n Wed\u0142ug Matthew Bella z Frontier Economics, kwestia stabilno\u015bci Sudanu jest dla Chin niezwykle istotna. W 2008 roku oko\u0142o 5% importowanej przez Chiny ropy pochodzi\u0142o z Sudanu, za\u015b CNPC pozostaje g\u0142\u00f3wnym udzia\u0142owcem wszystkich po\u0142udniowosuda\u0144skich szyb\u00f3w naftowych. Wed\u0142ug pochodz\u0105cej z 2010 r. prognozy Bella, straty p\u0142yn\u0105ce z wybuchu ewentualnej wojny pomi\u0119dzy P\u00f3\u0142noc\u0105 a Po\u0142udniem si\u0119gn\u0119\u0142yby 100 mld. dolar\u00f3w. Chiny pragn\u0105 tymczasem nadal czerpa\u0107 korzy\u015bci z importu suda\u0144skiej ropy i wobec tego, wci\u0105gni\u0119cie w nowy konflikt w tym regionie jest dla nich bardzo niekorzystne. Mog\u0105ce st\u0105d p\u0142yn\u0105\u0107 niebezpiecze\u0144stwo ilustruj\u0105 fakty takie, jak porwanie w styczniu 29 chi\u0144skich robotnik\u00f3w w Po\u0142udniowym Kordofanie, oraz z Po\u0142udniowego Sudanu usuni\u0119cie w lutym chi\u0144skiego przedstawiciela PetroDaru. Wobec tego rodzaju incydent\u00f3w, Chiny widz\u0105 zagro\u017cenie dla 15 tysi\u0119cy swoich pracownik\u00f3w zatrudnionych w Sudanie.<\/p>\n Dalsze skomplikowanie sytuacji p\u0142yn\u0105\u0107 mo\u017ce z projektu przeprowadzenia ropoci\u0105gu z Po\u0142udniowego Sudanu przez Keni\u0119, do czego zach\u0119ca Chiny kenijski prezydent Mwai Kibaki. Decyzja taka, oznacza\u0142aby jednak dla Chartumu casus belli<\/em>. <\/p>\n Wobec zagro\u017cenia dla chi\u0144skich inwestycji i \u017cycia chi\u0144skich robotnik\u00f3w zatrudnionych w Sudanie, Pekin mo\u017ce rozwa\u017cy\u0107 ograniczenie swojej obecno\u015bci w tym kraju. Wed\u0142ug St\u00e9phanie Kleine-Ahlbrandt, \u201eJest bardzo ma\u0142o prawdopodobnym, by Pekin zaprzesta\u0142 swojego zaanga\u017cowania w obydwu pa\u0144stwach suda\u0144skich. Ale niekt\u00f3rzy chi\u0144scy analitycy stawiaj\u0105 dzi\u015b pytanie o wielko\u015b\u0107 tego zaanga\u017cowania\u201d<\/em>.<\/p>\n Ronald Lasecki<\/strong><\/p>\n (artyku\u0142 ukaza\u0142 si\u0119 tak\u017ce na geopolityka.net, napisano na podst. M. Bachorz, Entre les deux Soudan, la Chine ne choisit pas, AFP [19.04.2012])<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Pekin i Chartum od dawna \u0142\u0105cz\u0105 relacje sojusznicze. W konsekwencji oderwania si\u0119 od Sudanu chrze\u015bcija\u0144sko-animistycznego Po\u0142udnia i proklamowania tam Republiki Po\u0142udniowego Sudanu w lipcu 2011 […]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":4483,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"jetpack_publicize_message":"","jetpack_is_tweetstorm":false,"jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":false,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","enabled":false}}},"categories":[6,11],"tags":[176,178,249,697,725,897],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p5dyvz-1ai","jetpack-related-posts":[{"id":4471,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=4471","url_meta":{"origin":4482,"position":0},"title":"Sudan: P\u0142d. Sudan zaj\u0105\u0142 prowincj\u0119 Heglig","date":"20 kwietnia 2012","format":false,"excerpt":"Sekretarz Generalny ONZ, Ban Ki-moon nazwa\u0142 bezprawn\u0105 okupacj\u0119 pogranicznej prowincji Heglig przez wojska Po\u0142udniowego Sudanu i wezwa\u0142 zar\u00f3wno D\u017cub\u0119 jak i Chartum do zaprzestania dzia\u0142a\u0144 zbrojnych. \u201eZwracam si\u0119 do w\u0142adz Po\u0142udniowego Sudanu by wycofa\u0142y swoje wojska z Hegligu. [Okupacja tej prowincji] to zamach na suwerenno\u015b\u0107 Sudanu i krok sprzeczny z\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"","width":0,"height":0},"classes":[]},{"id":4711,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=4711","url_meta":{"origin":4482,"position":1},"title":"Sudan: Zako\u0144czenie konfliktu?","date":"5 maja 2012","format":false,"excerpt":"2 maja Rada Bezpiecze\u0144stwa ONZ przyj\u0119\u0142a jednog\u0142o\u015bnie rezolucj\u0119 nakazuj\u0105c\u0105 Chartumowi i D\u017cubie zako\u0144czy\u0107 wrogie dzia\u0142ania w ci\u0105gu 48 godzin i rozwi\u0105za\u0107 kwestie sporne w ci\u0105gu 3 miesi\u0119cy pod gro\u017ab\u0105 wprowadzenia sankcji. Obydwa pa\u0144stwa suda\u0144skie przyj\u0119\u0142y rezolucj\u0119. Napi\u0119cia pomi\u0119dzy Chartumem a D\u017cub\u0105 trwaj\u0105 od proklamowania niepodleg\u0142o\u015bci przez Republik\u0119 Po\u0142udniowego Sudanu w\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"","width":0,"height":0},"classes":[]},{"id":18172,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=18172","url_meta":{"origin":4482,"position":2},"title":"Sudan P\u0142d: Wej\u015bcie Chi\u0144czyk\u00f3w","date":"23 grudnia 2014","format":false,"excerpt":"Pa\u0144stwowa agencja informacyjna Nowe Chiny (Xinhua) zakomunikowa\u0142a, \u017ce ChRL w ramach operacji pokojowej ONZ skieruje swoje si\u0142y zbrojne do Sudanu Po\u0142udniowego. Do tego ogarni\u0119tego wojn\u0105 domow\u0105 pa\u0144stwa uda si\u0119 batalion piechoty Armii Ludowo-Wyzwole\u0144czej licz\u0105cy 700 \u017co\u0142nierzy, wyposa\u017cony m.in. w drony, transportery opancerzone, mo\u017adzierze i bro\u0144 przeciwpancern\u0105. Pierwszych 180 chi\u0144skich \u017co\u0142nierzy\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/xportal.press\/wp-content\/uploads\/2014\/12\/un.jpeg?fit=550%2C367&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":4175,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=4175","url_meta":{"origin":4482,"position":3},"title":"Sudan: Wojna dw\u00f3ch pa\u0144stw","date":"16 kwietnia 2012","format":false,"excerpt":"Trwaj\u0105ce od 9 kwietnia b.r. walki na pograniczu dw\u00f3ch pa\u0144stw suda\u0144skich sprawi\u0142y, \u017ce zerwa\u0142y one rozmowy o bezpiecze\u0144stwie, granicy i podziale dochod\u00f3w z ropy naftowej. Zamiast tego Chartum i D\u017cuba og\u0142osi\u0142y mobilizacj\u0119 i przygotowania do wojny. Rz\u0105d Sudanu oskar\u017ca wojska po\u0142udniowosuda\u0144skie o najazd i okupacj\u0119 przygranicznego regionu Heglig w prowincji\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"","width":0,"height":0},"classes":[]},{"id":1962,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=1962","url_meta":{"origin":4482,"position":4},"title":"Sudan: Narasta sp\u00f3r o rop\u0119 pomi\u0119dzy Chartumem a D\u017cub\u0105","date":"17 stycznia 2012","format":false,"excerpt":"W\u0142adze Sudanu skonfiskowa\u0142y cz\u0119\u015b\u0107 ropy eksportowanej przez Sudan Po\u0142udniowy za po\u015brednictwem port\u00f3w suda\u0144skich. Decyzj\u0119 uzasadniono zad\u0142u\u017ceniem Sudanu Po\u0142udniowego wobec Sudanu na 6 mld. $ za u\u017cytkowanie ruroci\u0105gu, kt\u00f3rym ropa eksportowana jest za granic\u0119. Sudan domaga si\u0119 op\u0142aty tranzytowej wysoko\u015bci 36 $ za bary\u0142k\u0119 ropy, gdy tymczasem Sudan Po\u0142udniowy deklaruje gotowo\u015b\u0107\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"","width":0,"height":0},"classes":[]},{"id":4526,"url":"https:\/\/xportal.press\/?p=4526","url_meta":{"origin":4482,"position":5},"title":"Sudan: Negocjacji nie b\u0119dzie","date":"23 kwietnia 2012","format":false,"excerpt":"Prezydent Sudanu Omar al-Baszir zapowiedzia\u0142, \u017ce nie b\u0119dzie prowadzi\u0142 negocjacji z Sudanem Po\u0142udniowym w sprawie prowincji Heglig. Jak powiedzia\u0142: \"B\u0119dziemy z nimi rozmawia\u0107 za pomoc\u0105 broni i pocisk\u00f3w\".\u00a0 Podczas ostatnich star\u0107 na terenie bogatej w z\u0142o\u017ca ropy prowincji mia\u0142o zgin\u0105\u0107 1200 po\u0142udniowosuda\u0144skich \u017co\u0142nierzy.\u00a0 Przedstawiciele w\u0142adz Sudanu Po\u0142udniowego og\u0142osili wycofanie wojsk\u2026","rel":"","context":"In "Informacje"","img":{"alt_text":"","src":"","width":0,"height":0},"classes":[]}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4482"}],"collection":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4482"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4482\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4482"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4482"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/xportal.press\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4482"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}