W 2003 roku państwo polskie zwróciło Gminie Żydowskiej zabytkową nieruchomość w Lublinie, za które wcześniej organizacje żydowskie dostały odszkodowania w ramach traktatu PRL-USA.
Z dokumentów archiwalnych wynika, że w 1964 r. Polska zapłaciła za budynek lubelskiej jesziwy (wyższej szkoły talmudycznej) odszkodowania w wysokości 177 tys. ówczesnych dolarów na mocy traktatu odszkodowawczego między PRL a Stanami Zjednoczonymi.
Pieniądze trafiły do organizacji „The Theological Seminary Yeshuvath Chachmey” z Michigan. Zgodnie z umową PRL-USA, wszelkie prawa o staranie się o zwrot lub odszkodowanie w związku z utratą tego budynku zostały utracone.
Mimo to 1989 r. organizacje żydowskie zaczęły starać zwrot zabytkowej nieruchomości, w którym wtedy mieściła się Akademia Medyczna. W celu rozpatrywania takich wniosków została powołana Komisja Regulacyjna do Spraw Gmin Wyznaniowych Żydowskich, która zdecydowała o zwrocie budynku byłej jesziwy Żydom. W skutek tej decyzji od 2003 roku nieruchomość należy do Gminy Wyznaniowej Żydowskiej w Warszawie.
Innymi słowy, Polska najpierw zapłaciła środowiskom żydowskim 177 tys. ówczesnych dolarów (co stanowi prawie 1,5 mln dolarów według stanu na grudzień 2018 r.), a potem zwróciło im budynek na własność, mimo że według zapisów traktatu odszkodowawczego, środowiska żydowskie nie miały podstaw, by się ubiegać o zwrot nieruchomości.
W gmachu byłej jeszywy, należącej do Gminy Wyznaniowej Żydowskiej, od jesieni 2013 r. mieści się Hotel Ilan.
(na podst. kresy.pl/opr. Eugeniusz Onufryjuk)
5 komentarzy